Boşanmayla gündeme gelen mal rejimi tasfiyesi, kural olarak edinilmiş mallara katılma esasına dayanır; katılma alacağı ve değer artış payı talepleri bu çerçevede şekillenir. Aşağıda, TMK ve HMK usulü ile aile mahkemelerinin kuruluşuna ilişkin 4787 sayılı düzenleme ekseninde, tasfiye sürecinin zaman ve usul planı ele alınmakta; en çok kayba yol açan delil eksikliği öne çıkarılmaktadır.
Talep Ne Zaman İstenebilir
Katılma alacağı talebi çoğunlukla boşanma davasından bağımsız bir usul izler ve boşanmanın kesinleşmesi bu talebin önünü açar. Bu nedenle boşanma dosyası sürerken malvarlığına ilişkin kayıtların derlenmesi, kesinleşme sonrası zaman kaybını önler. Zamanaşımının işlemeye başladığı an bakımından tereddüt varsa, talep en erken makul tarihe göre planlanmalıdır.
Delil Eksikliğinin En Sık Görüldüğü Kalemler
- Evlilik tarihinden sonra edinilen taşınmaz ve araçların tapu ve trafik kayıtlarının eksik toplanması
- Banka hesap hareketleri ve kredi ödemelerinin dönemsel dökümünün alınmaması
- Kişisel mal iddiasını destekleyecek miras veya bağış belgelerinin bulunmaması
- Değer artış payında katkının parasal karşılığının belgelendirilmemesi
Değer Tespiti ve Bilirkişi Zamanlaması
Taşınmazların tasfiye anındaki değeri belirleyici olduğundan, keşif ve bilirkişi taleplerinin dava dilekçesiyle birlikte yapılması gecikmeyi azaltır. Değer artış payı hesabında katkının oranı belgeyle ortaya konmadığında, mahkeme talebi ispatlanmamış sayabilir. Bu yüzden ödeme dekontları ve havale açıklamaları erken aşamada dosyaya girmelidir.
Usul Takviminde Kontrol Noktaları
Boşanmanın kesinleşme tarihi, tasfiye talebinin sunumu, kayıt celbi cevaplarının beklendiği süreç ve bilirkişi raporuna itiraz aralığı tek bir takvimde izlenmelidir. Karşı tarafın kişisel mal savunmasına karşı hangi belgenin çürütücü olacağı önceden belirlenirse, duruşmada sürpriz delille karşılaşma riski azalır.
Her tasfiye dosyası, tarafların katkı düzeni ve malvarlığı yapısına göre farklılaşır. Somut olayınızda edinilmiş mal ile kişisel malın ayrımı ve süre hesabı için bir avukatla dosyaya özel değerlendirme yapılması yerinde olur.