Mesafeli satışta ürünü iade etmek istediğinizde asıl mesele çoğu zaman iade değil, cayma bildiriminin süresi içinde yapıldığını ispat edebilmektir. Bu rehber, TKHK ve Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği çerçevesinde iade sürecinde hangi kaydın delil değeri taşıdığını ve hakkın hangi anda düştüğünü ele alır.
Süre Ne Zaman Başlar?
Cayma süresinin başlangıcı üründe teslim, hizmette ise sözleşmenin kurulduğu ana bağlıdır. Parçalı gönderilerde ve birden fazla kalemin farklı tarihlerde teslim edildiği siparişlerde başlangıç tarihi kalem bazında değişebilir. Ayrıca satıcı, cayma hakkına ilişkin ön bilgilendirmeyi usulüne uygun yapmamışsa sürenin işleyişi bakımından kanunda ayrı bir sonuç öngörülmüştür. Bu nedenle ilk kontrol edilecek belge kargo teslim kaydı, ikinci belge ise sipariş anında sunulan ön bilgilendirme formudur.
Bildirimi Kanıtlayan Kayıtlar
- Satıcının sistemindeki iade talebi kaydı ve talep numarası
- Bildirimin gönderildiği e-posta veya uygulama mesajının tarih damgalı çıktısı
- Kargo iade gönderi belgesi ve anlaşmalı taşıyıcı kodu
- Ödeme kanalına ilişkin dekont ve varsa kısmi iade kaydı
- Ürünün teslim anındaki durumunu gösteren paket açılış görüntüsü
Cayma Hakkının Kullanılamadığı Haller
Her ürün iade edilemez. Kişiye özel üretilen mallar, çabuk bozulabilen ürünler, ambalajı açıldığında sağlık veya hijyen bakımından iadeye elverişsiz hale gelen kalemler ve elektronik ortamda anında ifa edilen hizmetler bakımından mevzuat istisna öngörür. Talep hazırlanırken önce ürünün bu istisnalardan birine girip girmediği değerlendirilmeli; giriyorsa cayma yerine ayıplı mal hükümlerine dayanan bir talep kurgusu düşünülmelidir. İki yolun ispat yükü ve süre rejimi farklıdır.
Başvuru Yolu ve Parasal Sınır
Uyuşmazlığın tüketici hakem heyetine mi yoksa tüketici mahkemesine mi taşınacağı, her yıl güncellenen parasal sınırlara göre belirlenir. Sınırı aşan talebi hakem heyetine götürmek ya da sınır altındaki talep için doğrudan dava açmak, esasa girilmeden ret sonucu doğurabilir. Hakem heyeti kararına karşı itirazın da kendi süresi vardır ve bu süre kararın tebliğinden işler; bu aşamada yapılan gecikme, kazanılmış bir sonucu geri alabilir.
Kısa Not
Bu içerik yol gösterici bir çerçeve sunar; sipariş türü, teslim tarihi ve satıcının bilgilendirme yükümlülüğünü yerine getirip getirmediği sonucu doğrudan etkiler. İade talebiniz reddedildiyse, itiraz süresi kısa olduğundan durumu bir avukatla değerlendirmenizde yarar vardır.