Türkiye'ye giriş yasağı çoğu zaman havalimanında öğrenilir ve kişi hangi kayıt nedeniyle geri çevrildiğini bilmeden ülkesine döner. Oysa yasağın dayanağı ve kod türü bilinmeden ne başvuru yapılabilir ne de dava süresi doğru hesaplanabilir. Bu rehber, 6458 sayılı YUKK ve 5901 sayılı Kanun çerçevesinde belge dosyasının kurulmasına odaklanır.
Önce Kaydın Türü Öğrenilmelidir
Giriş yasakları tek tip değildir: vize ihlali veya ikamet izni süresinin aşılması nedeniyle konulan kayıtlar, sınır dışı kararının doğal sonucu olan yasaklar ve kamu düzeni ile güvenlik gerekçesine dayanan kayıtlar farklı sonuç doğurur. Bazıları harç ve cezanın ödenmesiyle çözülebilirken, bazıları ancak idari işlemin iptaliyle kalkar. Bu nedenle ilk adım, bilgi edinme ya da vekil aracılığıyla il göç idaresine yapılacak yazılı başvuruyla kaydın gerekçesinin öğrenilmesidir.
Dosyaya Eklenecek Belgeler
- Pasaportun giriş çıkış damgalarını gösteren tüm sayfaları
- Geçmiş ikamet izni belgeleri ve varsa uzatma başvuru kayıtları
- Havalimanında düzenlenen tutanak ve tebliğ evrakının örneği
- Türkiye'deki aile bağını gösteren evlilik ve nüfus kayıtları
- Çalışma izni, şirket ortaklığı veya taşınmaz sahipliğine ilişkin belgeler
- Ödenmiş idari para cezası ve harç dekontları
Süre Riskinin İki Ayrı Yüzü
Sınır dışı etme kararına karşı dava, kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesine açılır ve bu süre kaçırıldığında karar kesinleşir. Buna karşılık giriş yasağı kaydının kaldırılmasına yönelik idari işlemler bakımından İYUK'taki genel dava açma süresi işler. Kişi yurt dışındayken tebligatın nasıl ve ne zaman yapıldığı bu hesabın merkezindedir; tebliğ tarihi belgelenemiyorsa öğrenme tarihinin ispatı gerekir. Vekâletnamenin apostilli ve usulüne uygun düzenlenmiş olması, süre içinde işlem yapılabilmesinin ön şartıdır.
İdari Başvuru ile Dava Arasındaki Tercih
İdareye yapılan kaldırma başvurusu, bazı hâllerde dava süresini durdurucu etki doğurabilir; ancak her başvuru bu sonucu vermez. Süre işlerken yalnızca yazışmaya güvenmek, en sık karşılaşılan hak kaybı sebebidir. Güvenli yaklaşım, idari başvuruyu yapmakla birlikte dava takvimini ayrı bir kontrol listesinde tutmaktır.
Talebin İçeriğinin Kurulması
Dilekçede yalnızca yasağın kaldırılması istenmemeli; ölçülülük, ailevi bağlar ve kişisel durumun somut belgelerle desteklenmesi sağlanmalıdır. Vatandaşlık başvurusu bulunan kişilerde 5901 sayılı Kanun kapsamındaki sürecin giriş yasağı kaydından nasıl etkilendiği ayrıca değerlendirilmelidir.
Burada anlatılanlar genel çerçeveyi tanıtır; kayıt türü ve tebligatın şekli sonucu doğrudan etkilediğinden, elinizdeki belgelerle birlikte bir hukukçudan değerlendirme almanız faydalı olur.