Sınır dışı etme kararında süreler kısadır ve dosya çoğu zaman belgelerle kazanılır ya da kaybedilir. YUKK ve 5901 sayılı Kanun ekseninde hazırlanan bu rehber, sınırdışı kararına karşı başvuruda hangi belgelerin hazırlanacağını ve başvurunun hangi mahkemeye yapılacağını ele alıyor.
Kararın Tebliği ve Başvuru Süresi
Sınır dışı etme kararı, yabancıya veya yasal temsilcisine ya da avukatına tebliğ edilir. Tebligatta kararın sonucu, itiraz usulü ve süreleri belirtilir. Bu karara karşı idare mahkemesine başvuru için kanunda öngörülen süre oldukça kısadır ve hak düşürücü niteliktedir. Süre kaçırıldığında karar kesinleşir; bu nedenle tebliğ tarihinin belgeyle sabitlenmesi ilk yapılacak iştir. Başvuru yapılması halinde, karar kural olarak yargılama sonuçlanıncaya kadar icra edilmez.
Yetkili Mahkeme ve Başvurunun Yöneltileceği Merci
Başvuru, kararı veren valiliğin bulunduğu yer idare mahkemesine yapılır. İdari gözetim altında bulunan yabancının başvurusunda, gözetim kararına karşı sulh ceza hakimliğine yapılacak itiraz ayrı bir hattır ve sınır dışı kararına karşı açılan davadan bağımsız işler. Bu iki yolun karıştırılması sık görülen bir hatadır: idari gözetime itiraz sınır dışı kararını kaldırmaz, sınır dışı davası da tek başına serbest bırakılma sonucunu doğurmaz.
Belge Listesi: Dosyayı Ayakta Tutan Unsurlar
- Sınır dışı etme kararının tebliğ tutanağı ve kararın kendisi
- Pasaport, kimlik ve varsa önceki ikamet izni belgeleri
- Türkiye ile aile bağını gösteren belgeler: evlilik kaydı, doğum kayıtları, birlikte yaşamı gösteren adres kayıtları
- Çocukların eğitim durumunu gösteren okul belgeleri
- Sağlık durumuna ilişkin raporlar ve tedavi sürekliliğini gösteren belgeler
- Menşe ülkeye dönüş halinde karşılaşılacak riske dair somut dayanaklar
- Uluslararası koruma başvurusu yapılmışsa başvuru ve varsa ret kararı
Belgelerin Usule Uygun Hale Getirilmesi
Yurt dışından temin edilen belgelerde apostil şerhi veya konsolosluk onayı ile yeminli tercüme gerekebilir. Eksik onaylı belgeler dosyaya girse de değerlendirmede zayıf kalır. Belgeler tarih sırasına göre dizilmeli ve her birinin hangi iddiayı desteklediği dilekçede tek tek gösterilmelidir. Kısa süreli yargılamada mahkemenin dosyayı hızla kavraması, düzenli bir belge dizisiyle mümkün olur.
İdareyle Görüşme mi, Doğrudan Dava mı?
Uygulamada kimi zaman gönüllü geri dönüş görüşmeleri yürütülür veya idareye kararın yeniden değerlendirilmesi için başvurulur. Bu girişimler süreyi durdurmaz. Yeniden değerlendirme talebine yanıt beklenirken dava açma süresinin dolması, karşılaşılan en ağır sonuçlardan biridir. Görüşme yolu denenecekse, dava dilekçesi eş zamanlı hazırlanmalı ve süre sonuna kadar bekletilmemelidir. Gönüllü dönüş tercih edilecekse, giriş yasağının süresi ve kapsamı üzerinde ayrıca durulmalıdır.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır. Kararın hangi gerekçeye dayandığı ve kişisel durumunuz sonucu doğrudan etkileyeceğinden, süre işlemeye başladığı anda bir hukukçuya ulaşmanız kritik önemdedir.