Karar Özeti
1. Ceza Dairesi 2025/4898 E. , 2025/6194 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SAYISI : 2025/159 değişik iş İNCELEME KONUSU KARAR : İtirazın reddine KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bo
Karar Detayı
1. Ceza Dairesi 2025/4898 E. , 2025/6194 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SAYISI : 2025/159 değişik iş İNCELEME KONUSU KARAR : İtirazın reddine KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması Suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma, suç işlemek amacıyla kurulan örgüte yardım etme, suç işlemek amacıyla kurulan örgüt kurma ve yönetme, suç işlemek amacıyla kurulan örgüt adına suç işlemek, kasten öldürmeye teşebbüs, 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun'a muhalefet, neticesi sebebiyle kasten yaralama, silahla kasten yaralama, mala zarar verme, işyeri dokunulmazlığını ihlal etme, birden fazla kişiyle birlikte örgütün korkutucu gücüyle silahla tehdit, kasten öldürmeye teşebbüs ve mala zarar verme suçlarına teşebbüs, birden fazla kişiyle birlikte yol kesmek suretiyle suç örgütlerinin oluşturdukları korkutucu güçten yararlanılarak ve suç örgütüne yarar sağlamak maksadıyla yağma, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, hakaret, özel hayatın gizliliğini ihlal etme, teşebbüs aşamasında kalmış nitelikli yağma suçuna azmettirme, zincirleme şekilde mala zarar verme suçuna azmettirme ve zincirleme şekilde ruhsatsız ateşli silah bulundurmak ve kullanmak suçuna azmettirme suçlarından ... ve diğerleri haklarında yapılan soruşturma evresi sonunda, Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 22.01.2025 tarihli ve 2023/101038 Soruşturma, 2025/3786 Esas, 2025/1049 sayılı iddianamenin iadesine dair Bakırköy 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 06.02.2025 tarihli ve 2025/18 iddianame değerlendirme sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 13.02.2025 tarihli ve 2025/159 değişik iş sayılı kararı ile ilgili olarak; Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 30.05.2025 tarihli ve 94660652-105-55-7864-2025-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 26.06.2025 tarihli ve 2025/72206 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü; I. İSTEM Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 26.06.2025 tarihli ve 2025/72206 sayılı kanun yararına bozma isteminin; "Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 13.02.2025 tarihli ve 2025/159 değişik iş sayılı kararının kanun yararına bozulması hâlinde, anılan karar akabinde Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığınca yeniden düzenlenen 18.02.2025 tarihli ve 2025/18150 Soruşturma, 2025/7834 Esas, 2025/2241 sayılı iddianamenin iadesine dair Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesinin 24.02.2025 tarihli ve 2025/46 iddianame değerlendirme sayılı kararı ile; anılan karara karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Bakırköy 16. Ağır Ceza Mahkemesinin 28.02.2025 tarihli ve 2025/228 değişik iş sayılı kararının hukukî değerden yoksun olacağı değerlendirilerek yapılan incelemede, Dosya kapsamına göre, suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma, suç işlemek amacıyla kurulan örgüte yardım etme, suç işlemek amacıyla kurulan örgüt kurma ve yönetme, suç işlemek amacıyla kurulan örgüt adına suç işlemek, kasten öldürmeye teşebbüs, 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun'a muhalefet, neticesi sebebiyle kasten yaralama, silahla kasten yaralama, mala zarar verme, işyeri dokunulmazlığını ihlal etme, birden fazla kişiyle birlikte örgütün korkutucu gücüyle silahla tehdit, kasten öldürmeye teşebbüs ve mala zarar verme suçlarına teşebbüs, birden fazla kişiyle birlikte yol kesmek suretiyle suç örgütlerinin oluşturdukları korkutucu güçten yararlanılarak ve suç örgütüne yarar sağlamak maksadıyla yağma, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, hakaret, özel hayatın gizliliğini ihlal etme, teşebbüs aşamasında kalmış nitelikli yağma suçuna azmettirme, zincirleme şekilde mala zarar verme suçuna azmettirme ve zincirleme şekilde ruhsatsız ateşli silah bulundurmak ve kullanmak suçuna azmettirme suçlarından şüpheliler haklarında, Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığınca, genel yetkili Ağır Ceza Mahkemesine hitaben düzenlenen 22.01.2025 tarihli iddianamenin, Bakırköy 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 06.02.2025 tarihli kararı ile Mahkemelerinin ihtisas mahkemesi olarak yalnızca suç işlemek amacıyla kurulmuş örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçlarına bakmakla görevli olduğu ve iddianamenin "uyuşturucu (örgüt)" olarak belirtilmek suretiyle genel tevziye sokulmaksızın gönderildiği gerekçeleriyle iade edildiği, anılan iade kararına karşı Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yapılan itiraz üzerine mercii Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 13.02.2025 tarihli kararı ile iddianamenin iade kararı usul ve yasaya uygun olduğundan itirazın reddine karar verildiği anlaşılmış ise de, Somut olayda, Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığınca, Bakırköy 3. Ağır Ceza Mahkemesine hitaben düzenlenen 22.01.2025 tarihli iddianamenin genel yetkili Ağır Ceza Mahkemesine hitaben düzenlendiği, suç işlemek amacıyla kurulmuş örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçlarına bakmakla görevli ihtisas mahkemesi olup aynı zamanda genel yetkili Ağır Ceza Mahkemesi de olan Bakırköy 3. Ağır Ceza Mahkemesine, ihtisas mahkemesi görevi haricinde genel yetkili Ağır Ceza Mahkemesi olarak tevzî edildiği, dolayısıyla yalnızca suç işlemek amacıyla kurulmuş örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçlarına bakmakla görevli olduğu ve iddianamenin "uyuşturucu (örgüt)" olarak belirtilmek suretiyle genel tevziye sokulmaksızın gönderildiği gerekçeleriyle iddianamenin iadesine karar verilemeyeceği gözetilmeksizin, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir." Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır. II. GEREKÇE 1. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin, (1), (2) ve (3) üncü fıkraları; (1) Hâkim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümde hukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün Yargıtayca bozulması istemini, yasal nedenlerini belirterek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir. (2) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, bu nedenleri aynen yazarak karar veya hükmün bozulması istemini içeren yazısını Yargıtayın ilgili ceza dairesine verir. (3) Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar. 2. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "İddianamenin iadesi" başlıklı 174 üncü maddesinin (1) ve (4) ncü fıkraları; (Değişik: 25/5/2005 - 5353/27 md.) (1) Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle; a) 170 inci maddeye aykırı olarak düzenlenen, b) (Değişik:17/10/2019-7188/20 md.) Suçun sübûtuna doğrudan etki edecek mevcut bir delil toplanmadan düzenlenen, c) (Değişik:17/10/2019-7188/20 md.) Önödemeye veya uzlaştırmaya ya da seri muhakeme usulüne tâbi olduğu soruşturma dosyasından açıkça anlaşılan işlerde önödeme veya uzlaştırma ya da seri muhakeme usulü uygulanmaksızın düzenlenen, d) (Ek:17/10/2019-7188/20 md.) Soruşturma veya kovuşturma yapılması izne veya talebe bağlı olan suçlarda izin alınmaksızın veya talep olmaksızın düzenlenen, İddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesine karar verilir. ... .... (4) Cumhuriyet savcısı, iddianamenin iadesi üzerine, kararda gösterilen eksiklikleri tamamladıktan ve hatalı noktaları düzelttikten sonra, kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesini gerektiren bir durumun bulunmaması halinde, yeniden iddianame düzenleyerek dosyayı mahkemeye gönderir. İlk kararda belirtilmeyen sebeplere dayanılarak yeniden iddianamenin iadesi yoluna gidilemez. 3. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 5. maddesinin 1. fıkrası; (1) İddianamenin kabulünden sonra; işin, davayı gören mahkemenin görevini aştığı veya dışında kaldığı anlaşılırsa, mahkeme bir kararla işi görevli mahkemeye gönderir. Şeklinde düzenlenmiştir. 4. İddianamenin görevli ve yetkili mahkemeye açılması gerekmektedir. Ancak iddianamenin görevli ve yetkili mahkemeye açılmadığı durumlarda Ceza Muhakemesi Kanunun'da uygulanacak usul kuralları düzenlenmiştir. Açık görev hatası yapıldığı durumlarda iddianamenin görevli mahkemeye gönderilmesi için kabul edilmeyerek iade edilmesinin mümkün olduğu kabul edilmelidir. 5. 5271 sayılı Kanun'un 5 inci maddesinin birinci fıkrasına göre, iddianamenin kabulünden sonra kovuşturma aşamasında işin, davayı gören mahkemenin görevini aştığı veya dışında kaldığı anlaşılırsa, mahkeme tarafından görevsizlik kararı verilerek, dosyanın yetkili ve görevli mahkemeye gönderilmesinin de mümkün olduğu dikkate alındığında açık görev hatası olmadığı takdirde görev nedeniyle iddianamenin iade edilemeyeceğinin kabulü gerekmektedir. 6.Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 22.01.2025 tarihli iddianamenin genel yetkili Ağır Ceza Mahkemesine hitaben düzenlendiği, suç işlemek amacıyla kurulmuş örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçlarına bakmakla görevli ihtisas mahkemesi olup aynı zamanda genel yetkili Ağır Ceza Mahkemesi de olan Bakırköy 3. Ağır Ceza Mahkemesine, ihtisas mahkemesi görevi haricinde genel yetkili Ağır Ceza Mahkemesi olarak tevzî edildiği anlaşılmakla, mahkemece sadece suç işlemek amacıyla kurulmuş örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçlarına bakmakla görevli olduğu ve iddianamenin "uyuşturucu (örgüt)" olarak belirtilmek suretiyle genel tevziye sokulmaksızın gönderildiği gerekçeleriyle iddianamenin iadesine karar verilemeyeceğinden, iddianamenin iadesine ilişkin karara karşı yapılan itirazın kabulü yerine reddine dair itiraz merciince verilen karar Kanun'a aykırı olup, kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür. III. KARAR 1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE, 2. Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 13.02.2025 tarihli ve 2025/159 değişik iş sayılı kararın 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA, Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 19.09.2025 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Örgüt kurma/üyelik ve çok sayıda bağlı suçtan düzenlenen iddianame, ihtisas mahkemesi olan ancak aynı zamanda genel yetkili ağır ceza mahkemesi de olan Bakırköy 3. Ağır Ceza Mahkemesince, yalnızca örgütlü uyuşturucu suçlarına baktığı ve iddianamenin genel tevziye sokulmadığı gerekçesiyle iade edilmiş; itiraz reddedilmiştir. Adalet Bakanlığı kanun yararına bozma istemiştir.
Hukuki İlke: CMK 174'te iddianame iade sebepleri sınırlı sayıda düzenlenmiştir; açık görev hatası bulunmadıkça iddianame görev nedeniyle iade edilemez, iddianame kabulünden sonra görev sorunu CMK 5 uyarınca görevsizlik kararıyla çözülür; genel yetkili mahkemeye tevzi edilen iddianame 'genel tevziye sokulmadığı' gerekçesiyle iade edilemez.
Uygulama Sonucu: kanun yararına bozma (itiraz ret kararı bozuldu)
Dava Strateji Notu: İddianame ancak açık görev hatası varsa görev nedeniyle iade edilebilir; bunun dışındaki görev tartışmaları kovuşturmada görevsizlik kararıyla çözülür, iade yolu işletilemez.