Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2023/2564 K.2024/3785

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiş; 29.03.2023 tarihli ek karar ile, davacılar vekilinin tashih talebinin reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri, ek kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar; ortak mirasbırakanları ...’in 6839 ada 7 parsel sayılı taşınmazını davalıya satış yoluyla temlik ettiğini, temlikin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek miras payları oranında tapu iptali ve tescile karar verilmesini istemişlerdir.

II. CEVAP

Davalı; satışın gerçek olduğunu, satış bedelini ödediğini, mirasbırakanın pek çok borcunu da ödediğini, ölene dek onun geçimini ve bakımını sağladığını, temlikte muvazaanın bulunmadığını, mirasbırakanın sağlığında mal varlığının bir kısmını paylaştırdığını, davacı ...'e taşınmaz verdiğini, ayrıca davacıların ortak şirket borçlarının ödenmesini sağladığını belirtip davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; mirasbırakanın temlikteki amacının mal kaçırma olmadığı, malvarlığını paylaştırma amacı ile hareket ettiği, paylaşımda davalıya daha fazla pay vermesinin davalıyla birlikte yaşamasından, minnet borcundan veya başka bir sebepten kaynaklanabileceği, bu hususta mirasbırakanın iradesine saygı duymak gerektiği, muris muvazaası şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili; davalının süresi içerisinde cevap dilekçesi vermediğini, davacı ...'e verilen taşınmazın miras payına mahsuben verilmiş bir taşınmaz olmadığını, ayrıca diğer davacı ...'e gerekçeli kararda da bahsedildiği gibi mirasbırakan tarafından yapılmış bir taşınmaz devri veya maddi bir kazandırma bulunmadığını, malvarlığının paylaşımından bahsedilemeyeceğini, taşınmazın gerçek değeri ile satış bedeli olarak gösterilen değer arasında fark olduğunu, devrin bedelsiz ve davacıların miras paylarını bertaraf etme amaçlı yapıldığını, davalının sunduğu bonoların gerçeği yansıtmadığını,

mirasbırakanın sağlık durumunun iyi olması nedeni ile davalının ona baktığı ve onun da minnet duygusu ile hareket ettiği iddialarının gerçeği yansıtmadığını, muvazaa iddialarının tüm dosya kapsamı ile ispatlandığını, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtip İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla

; davalının taşınmazın bedelini ödediğini usulünce kanıtlayamadığı gibi dava dışı mirasçı olan Sare ve tanık Şerife'nin taşınmazın mirasbırakan tarafından davalıya bedelsiz verildiğini beyan ettikleri, paylaştırma yapılırken mutlak surette eşitlik aranmayacağı, tüm mirasçıları kapsar, kabul edilebilir ve hak dengesini gözeten bir paylaştırma yapılmasının yeterli olacağı ancak tanık beyanlarından da anlaşıldığı üzere mirasbırakan tarafından mirasçılarından dava dışı eşi ...'a ve davacı ...'e verilen bir şey olmadığı,

bu durumda paylaştırmanın varlığından da söz edilemeyeceği, davalı ayrıca, taşınmazın bakım ve minnet duygusu ile devredildiğini savunmuş ise de davalı tarafından özel bir bakıma ihtiyacı olmayan mirasbırakana yapılan bakımın ahlaki görev sınırını aşmadığı, mirasbırakanın temliki yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunmadığı, mal satmaya ihtiyacının olmadığı, taşınmazın tapudaki satış bedeli ile keşfen belirlenen değeri arasında aşırı fark olduğu, temlikin bedelsiz, muvazaalı ve mirastan mal kaçırma amaçlı yapıldığı,

davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddinin doğru olmadığı gerekçesiyle davacıların istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiş. 29.03.2023 tarihli ek karar ile, hükümdeki miras payı oranı ve vekalet ücretinin tashih yolu ile değiştirilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin tashih talebinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri, ek kararına karşı davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacılar vekili; davanın kabulüne ilişkin karara bir diyeceklerinin olmadığını, ancak mirasbırakana ait mirasçılık belgesinin eksik yazılması nedeniyle davacıların miras paylarının eksik olduğunu, ayrıca lehlerine hükmedilen vekalet ücretinin de yanlış hesaplandığını, ek kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bu hususlar bakımından düzeltilerek onanmasını istemiştir.

2. Davalı vekili; dinlenen davacı tanıklarının muvazaanın varlığını gösterir bir beyanda bulunmadıklarını, davacının iddiasını ispatlayamadığını, mirasbırakanın terekesinde halen aktif mal varlığı olduğunu, davalının taşınmaz bedelini ödediğini dosyaya sunulan bonolar ve tanık beyanları ile kanıtladıklarını, bonoların sonradan düzenlendiği iddiasının dinlenemeyeceğini, kardeş olan davacıların birlikte şirket ortaklıklarının bulunduğunu, davacı ...'e yapılan kazandırmaların aynı zamanda davacı ...'e yapılmış olup ödenen borçların da aynı zamanda davacı ...'in de borçları olduğunu,

davacı ...'e kazandırma yapılmadığının başta ileri sürülmeyerek istinaf dilekçesi ile ileri sürüldüğünü, buna muvafakat etmediklerini, kaldı ki davacılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı olduğundan davacı ...'e yapılan kazandırma sabit olduğundan en azından davacı ... yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, mirasbırakan yatalak hasta olmasa da uzun süre hastanelerde yatarak tedavi gördüğünü, temyiz dilekçesi ekinde sundukları hastane evraklarında yakını olarak geçen kısımda yazılı telefon numarasının davalıya ait olduğunu, davalı ...'in, mirasbırakan her hastaneye yattığında refakatçi olarak kaldığını,

minnet duygusundan söz edebilmek için mirasbırakanın yatalak ve özel bakıma ihtiyaç duymasının gerekmediğini, bedeller arasındaki farkın tek başına muvazaanın kanıtı olmayacağını, davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulünün usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtip kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı miras payı oranında tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 01.04.1974 tarihli, 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı; Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706 ncı; Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237 nci ve Tapu Kanunu'nun 26 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davanın kabulüne karar verilmesinde ve 29.03.2023 tarihli ek karar ile davacılar vekilinin tashih talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından davalı vekilinin tüm temyiz itirazları ile davacılar vekilinin ek karara yönelik temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Davacılar vekilinin asıl karara yönelik temyiz itirazlarına gelince;

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; mirasbırakan ...'in 6839 ada 7 parsel (eski 729 parsel) sayılı taşınmazını 31.08.2010 tarihinde davalıya satış suretiyle temlik ettiği; 1930 doğumlu mirasbırakanın 15.12.2018 tarihinde öldüğü, geride mirasçıları olarak kendisinden sonra 15.11.2019 tarihinde ölen eşi ..., oğlu davalı ..., kızı dava dışı Sare ile kendisinden önce 1992 yılında ölen oğlu ...'den torunları olan davacılar ... ve ...'in kaldığı anlaşılmaktadır.

Somut olayda, davacıların dava dilekçesi ekinde hem mirasbırakan dedeleri ...'in hem de mirasbırakan babaanneleri ... 'in veraset ilamlarını sunarak muris muvazaası hukuki nedenine dayalı miras payları (1/6) oranında tapu iptali ve tescil talebinde bulundukları, yargılama sırasında bu doğrultuda mirasbırakan dedeleri ...'ten babaanneleri ...'a, ...'dan da kendilerine intikal edecek paylar bakımından da harcı ikmal ettikleri anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca; davacılara, mirasbırakan dedeleri ...'ten mirasbırakan babaanneleri ... aracılığıyla gelen payların da kabul kapsamına alınması gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmadığı gibi taşınmazın keşfen saptanıp harcı ikmal edilen dava değeri üzerinden davacılar lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken eksik vekalet ücretine hükmedilmesi de doğru değildir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddine, davacılar vekilinin yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,