Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2023/3599 K.2024/3929

Taraflar arasındaki tapu iptali ve terkin, el atmanın önlenmesi ve kal davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı Hazine vekili; Rize ili, Fındıklı ilçesi, ... Mahallesi, 176 ada 14 parsel sayılı taşınmazın 3,11 m2'lik kısmının kıyı kenar çizgisi içerisinde kaldığını, kıyıların Devletin hüküm ve tasarrufu altında ve kamunun yararlanmasına açık yerler olduğunu ileri sürerek dava konusu taşınmazın 3,11 m2'lik kısmının tapu kaydının iptali ile tescil harici bırakılmasına, davalıların çekişmeli taşınmaz bölümüne yönelik müdahalelerinin men'ine ve bu kısım üzerinde bulunan yapıların kal'ine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalılar, savunma getirmemişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne; dava konusu taşınmazın 3,11 m2'lik bölümünün kıyı kenar çizgisi içerisinde kaldığı gerekçesiyle tapu kaydının iptali ile tescil harici bırakılmasına, kıyı kenar çizgisi içerisinde kalan alanda herhangi bir yapının bulunmadığı, tarım yapılmadığı, davalının dava konusu taşınmaza herhangi bir el atmasının bulunmadığı gerekçesiyle müdahalenin önlenmesi ve yıkım taleplerinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Hazine vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı Hazine vekili istinaf dilekçesinde özetle; kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, eksik incelemeye dayalı olarak müdahalenin önlenmesi ve kal taleplerinin reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, ayrıca 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 36/A maddesi uyarınca davalılardan harç alınmasına yer olmadığına, yargılama giderlerinin davacı Hazine üzerinde bırakılmasına ve davacı Hazine lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmesinin de doğru olmadığını bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b-1 inci maddesi uyarınca, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı Hazine vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itiraz nedenlerini yineleyip kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava; çekişmeli taşınmazın kıyı-kenar çizgisine göre kıyıda kaldığı iddiasına dayalı tapu iptali ve terkin, el atmanın önlenmesi ve kal istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. Anayasa’nın "Kıyılardan yararlanma" başlıklı 43 üncü maddesi, 3621 sayılı Kıyı Kanunu'nun 5 inci ve 9 uncu maddeleri, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 715 inci, 999 uncu maddeleri, 28.11.1997 tarihli ve 5/3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı,

2. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Dosya içeriği ve toplanan delillerden; kadastro sonucu, Rize ili, Fındıklı ilçesi, ... Mahallesi, dava konusu 176 ada 14 parsel sayılı, 891,37 metrekare yüzölçümlü, tarla vasıflı taşınmazın 3,11 m2'lik bölümünün kıyı kenar çizgisi içerisinde kaldığı anlaşılmaktadır.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı Hazine vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

3. Ancak, İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümde, dava konusu taşınmazın 3,11 m2'lik bölümü kıyı kenar çizgisi içerisinde kaldığından, bu kısım yönünden tapu iptali ve terkin kararı verilmekle yetinilmesi gerekirken, geriye kalan kısım yönünden de tapu malikleri adına yeniden tapuya kayıt ve tescil kararı verilmesi isabetsizdir.

Ne var ki, anılan bu husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davacı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının reddine,

2. Davacı Hazine vekilinin temyizi üzerine ve re'sen yapılan inceleme sonucu, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının (1-B) bendinin hüküm yerinden çıkartılarak yerine (1-B) bendi olarak "Geriye kalan ve esasen nizalı olmayan, 888,26 m2'lik bölümün davalılar üzerinde bırakılmasına" cümlesinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Temyiz eden davacı Hazine harçtan muaf bulunduğundan bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,