Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/15187 K.2012/26633

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkeme, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davacı vekili ve davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davacının temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Davalılar vekillerinin temyiz talebi yönünden;

Dava 5510 sayılı Kanun’un geçici 7/1’inci maddesi uyarınca uygulama alanı bulan, mülga 506 sayılı Kanun’un 79/10 hükmü uyarınca açılmış hizmet tespiti davasıdır. Bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.

Re'sen araştırma ilkesi uyarınca, mahkemece; tarafların gösterdiği delillerle yetilmeyip, kendiliğinden araştırma yapılarak, 5.9.2008-27.12.2009 dönemindeki bodrolarda kayden çalışması gözüken ...'ın beyanlarına başvurulmalı, komşu işyeri tanıkları dinlenmiş ise de, dinlenen bu tanıklar, davacının çalışma tarihleri ile ilgili bilgi sahibi olmadıklarından ve davalının birkaç sefer işyeri adresini değiştirdiği anlaşıldığından, bunlar dışında, varsa sigortalı ile birlikte çalışan kişiler ile, aynı çevrede işyeri olan işveren ya da bu işverenlerin çalıştırdığı kişiler re’sen saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı; bu şekilde çalışmanın varlığı yöntemince araştırılmalı, toplanan tüm kanıtlar birlikte değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir.

3- Kabule göre de;

a- 506 sayılı Kanunun 60/G maddesi; malüllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları uygulanmasında 18 yaşından önce malüllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanların sigortalılık sürelerinin 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul edileceği, ancak, bu tarihten önceki sürelerin prim ödeme gün sayısına dahil edileceği hükmünü içermekte olup, sigortalılık başlangıcı olarak davacının 18 yaşını ikmal ettiği tarihinin esas alınması gerektiğinin karar yerinde gösterilmemiş olması;

b- 27.06.1956 gün ve 2/14 Sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da açıkça belirtildiği üzere davacıya karşı birlikte sorumlu bulunan birden çok gerçek ve tüzel kişi aleyhine açılan bir davanın, davalılar için müşterek bir sebepten dolayı reddedilmesi halinde, reddedilen miktar gözetilerek tek vekalet ücreti taktir edilmesi gerekirken, yazılı şekilde her davalı için ayrı ayrı vekalet ücreti taktir edilmesi,

c- Harç dışındaki hükmedilen yargılama giderleri ve vekalet ücretinin, her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi gerekirken ve ayrıca dava dilekçesindeki talebe göre hüküm altına alınmayan süre yönünden, kabul ret oranına göre yargılama giderine hükmedilmesi gerekirken bu hususun dikkate alınmaması isabetsiz olup,

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek, eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı vekili ve davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.