Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11295 K.2023/12473

Taraflar arasındaki 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 22.06.1998-17.02.2000; 04.01.2003-31.12.2008 ve 28.11.2012- 21.05.2013 tarihleri arası dönemde 1479 sayılı Kanun kapsamında Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti talep edilmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; hak düşürücü süre yönünden açılan davaya itiraz ettiklerini, sosyal güvenlik hukuku ile ilgili tespit davalarının, çalışıldığı iddia edilen yılın sonundan başlayarak 5 yıl içinde açılması kanuni zorunluluk olduğunu, 506 sayılı Kanun’un 79 uncu maddesi ve 5510 sayılı Kanun’un 86 ıncı maddesi ile öngörülen 5 yıllık hak düşümü süresi geçtikten sonra açılmış olduğundan davanın hak düşümü nedeniyle reddi gerektiğini, öncelikle her ne kadar davacı vekili tarafından davacının 28.11.2012- 21.05.2013 tarihleri arasında 5510 sayılı Kanun 4/1-b kapsamında sigortalı çalıştığının tespiti talep edilmişse de,

müvekkil Kurum kayıtlarında 28.11.2012 tarihinde başlayan Atışalanı Vergi Dairesi mükellefiyetine göre 28.11.2012 tarihi itibariyle 4b sigortalılığın tescil edildiği tespit edildiğini, dolayısıyla huzurdaki davada 28.11.2012 ilişkin tespit talebinin hukuki yarar yokluğundan reddedilmesi gerektiğini, ...T.C. Kimlik, ...

Bağ-Kur sicil numaralı davacı ...'a ait 4/b dosyası müvekkil Kurum tarafından tetkik edildiğini, müvekkil Kurum kayıtlarına intikal ettirilen başvurunun tespit olmadığı tespit edilmiş olup 28.11.2012 tarihinde başlayan Atışalanı Vergi Dairesi mükellefiyetine göre 28.11.2012 tarihi itibariyle 4b sigortalılığın tescil edildiği tespit edildiğini, usul ve yasaya aykırı, dayanaksız olan davanın reddine,

Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine..." karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının ilgili kanunlarda belirtilen belli süreler içinde Kuruma başvuru yapmadığı, primlerini ödemediği, talep edilen tarih aralığında Bağ-Kur tescili de bulunmadığı, ayrıca tescil talep edilen dönemlerde 4/a statüsünde sigortalılığının da olduğu görüldüğünden davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili; delil olarak bilirkişi raporuna dayandıkları halde bilirkişi raporu aldırılmadan eksik inceleme ile karar verildiğini ve ilgili yasal mevzuat ile yüksek mahkeme kararları ışığında davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verildiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda; Esenler SGM'nin 03.12.2021 tarihli yazısında, sigortalı ...'un ne 04.10.2000 yürürlük tarihli 619 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında, ne de 01.10.2008 tarihli 5510 sayılı Kanun kapsamında 4/b (Bağ-Kur) sigortalılığı yönünden kayıt ve tescilinin olmadığının bildirildiğini, Kuruma müracaatı 04.10.2000 tarihinden sonra (15.11.2021 tarihinde) olan davacının önceki sürelere ait ticari kazançtan dolayı Bağ-Kur sigortalılığının tespitine karar verilmesini talep etmesinin mümkün olmadığını belirterek istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesi ile aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık,1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 1479 sayılı Kanun'un 24, 25 inci ve Geçici 18 inci maddeleri

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve Kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler ve Bağ-Kur tescil kaydına, Kuruma müracaat tarihine göre, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,