Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/12247 K.2023/12818

Taraflar arasındaki tevkikatın aidiyeti ile Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve aynı sigorta üzerinden yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkin davasından dolayı yapılan yargılama sonunda bozma ilamına uyulmak suretiyle yapılan yargılama sonucunda Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının ...

İli Alanya İlçesi ... köyünde ikamet ettiğini, geçimini yetiştirdiği ürünleri Alanya toptancı halinde bulunan komisyoncu ... ve ...'a (Toptancı Hali no:36 Alanya) satarak geçimini sağladığını, 28.08.2001'de Alanya ziraat odasına kayıtlı olduğunu, 11.08.1988'den beri adına kayıtlı tarlası olduğunu, komisyoncular tarafından davacının sattığı ürünlerden prim tevkifatı yapıldığını, 1997/6 ncı dönem tevkifat listesinde ...'in adının olduğu ancak baba adı ve doğum tarihinin yazılmadığını, sadece köyünün ismi olan ... yazıldığını, listelerin tanziminde sorumluluğun komisyoncuda olduğunu, müvekkilin 25.04.2011'de SGK'ya müracaat ettiğini,

1997/6 ay tevkifatına istinaden Bağ-Kur başlangıcının 01.07.1997 olarak belirlendiğini, 5510 sayılı Kanun'un geçici 17 nci maddesi gereği 12.883,59 TL olarak çıkarılan borcu 21.07.2011 tarihinde ödediğini, davacının 04.10.2013 tarihli emeklilik talebinden sonra davalı kurumun yaptığı araştırmada Alanya'da birden fazla aynı adlı kişi olduğu gerekçesiyle sigortalı girişini geçersiz saydığını, bundan mütevellit 04.10.2013 günlü emeklilik talebini kabul etmediğini, davalı kurumun müvekkili hakkında yaptığı işlemlerin hukuka aykırı olduğunu, açıklanan nedenlerle,

komisyoncu ... ve ... tarafından tanzim edilen müstahsil makbuzu 1997/6 ncı dönem tevkifat bildirim listesinde bulunan ...'in ... ve ...'den olma 01.09.1955 doğumlu ...

T.C. kimlik numaralı ... olduğunun tespiti ile müvekkilinin 01.07.1997 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespit ve tesciline, 04.10.2013 tarihinde kuruma verilen tahsis talep dilekçesinin kabulü ile 01.11.2013 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanarak bu tarihten itibaren yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, davacının ... bağ-numaralı 4/1-b-4 sigortalısı olduğunu, davacının 16.05.2014 tarihli dilekçesi ile tevkifata istinaden geriye doğru hizmet tesbit talebinde bulunduğunu, dilekçe ekinde komisyoncu ... ve ... tarafından tanzim edilmiş müstahsil makbuzlarını ibraz ettiğini, 1997/6 dönem tevkifat listelerinde ... adlı kişinin baba adı, doğum tarihi, doğum yeri adresi ve bağ-numarasının yazılmadığı,

Alanya ilçe nüfus müdürlüğüyle 19.07.2013 tarihinde yazışma yapıldığını, cevabı müdürlük yazısında ... adında 12 kişinin tespit edildiğini, bu nedenle kesintinin davacıya ait olduğunun teyit edilemediğini, davacının sigortalılığının 25.04.2011'de başlatıldığını ve halen devam ettiğini, müvekkili kurumca davacı hakkında yapılan işlemlerin hukuka uygun ve doğru olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 16.01.2017 tarihli ve 2014/591 Esas 2017/30 Karar sayılı sayılı kararıyla; davanın kabulü ile davacının komisyoncu ... ve ... tarafından tanzim edilen muhtahsil makbuzu 1997/6 ncı dönem tevkifat bildirim listesinde bulunan ...' in ... ve ...'den olma 01.09.1955 doğumlu ... TC nolu davacı ... olduğunun tespitine, davacının 01.07.1997 - 04.10.2013 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine ve tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 26.04.2017 tarihli ve E.2017/796 K. 2017/895 sayılı kararıyla; Mahkeme hükmü yerinde görülerek istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizin 26.06.2019 tarihli ve 2017/3521 E. 2019/5516

K. sayılı ilamında, "... Eldeki davada, davacının 1997/6 ncı ayına ait tevkifatın kendisine ait olduğunun kabulü ile izleyen ay başı olan 01.07.1997 tarihinden itibaren o yıl yönünden davanın kabulü yerindedir. Ancak 01.01.1998-25.04.2011 dönemine yönelik yapılan araştırma, hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Mahkemece, yukarıda açıklanan ilkeler çerçevesinde, tevkifatı ve tevkifat bulunmayan süreye ilişkin olarak da, davacının 2926 sayılı Kanuna tabi sigortalılık iradesini ortaya koyacak herhangi bir başvurusu, prim ödemesi, ürün satışı veya bu satışlardan yapılan prim tevkifatı bulunup bulunmadığı hususları ayrıntılı olarak araştırılarak sigortalılık süresi belirlenmeli, sonrasında tahsis koşulları irdelenmelidir. ...." denilmek suretiyle karar bozulmuştur.

B. İkinci Bozma Kararı

1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 26.02.2020 tarihli ve 2019/624 E. 2020/113 K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulü ile komisyoncu ... ve ... tarafından tanzim edilen muhtahsil makbuzunun bulunduğu 1997/6 ncı dönem tevkifat bildirim listesinde bulunan ...'in, ... ve ...'den olma 01.09.1955 doğumlu ... T.C.nolu davacı ... olduğunun tespitine,davacının 01.07.1997-31.12.1997 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun'a tabi Tarım Bağ-kur sigortalısı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiş; karara karşı davalı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Dairemizin 30.12.2020 tarihli 2020/3099 E.2020/7938 K. sayılı ilamında;"..Eldeki davada, davacı vekili tarafından temyiz dilekçesi ekinde sunulan ve asıllarının Kurumda olduğu yönünde beyanda bulunulan muhtelif tarihli faturalar ile 2003 yılının 1-5 inci aylarına ait ürün teslimlerine ilişkin sunulan kayıt ve belgelerin irdelenmesi suretiyle yukarıda belirtilen hususlar çerçevesinde toplanan ve toplanacak delillere göre davacının sigortalılık süresi belirlenmeli, sonrasında tahsis koşulları irdelenmelidir. ..." denilmek suretiyle karar bozulmuştur.

C. Üçüncü Bozma Kararı

1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 23.11.2021 tarihli ve 2021/42 E. 2022/415 K. sayılı kararıyla; açılan davanın kısmen kabulü ile komisyoncu ... ve ... tarafından tanzim edilen müstahsil makbuzunun bulunduğu 1997/6 ncı dönem tevkifat bildirim listesinde adı bulunan ...'in, ... ve ...'den olma 01.09.1955 doğumlu, ... TC kimlik numaralı davacı ... olduğunun tespitine, davacının 01.07.1997 - 31.12.1997, 01.09.2001 - 30.04.2005 ve 01.05.2009 - 04.10.2013 tarihleri arasında 5510 sayılı Kanun'un 4/1-b maddesi kapsamında tarım sigortalısı olduğunun tespitine, tahsise hak kazanamadığının tespitine, karar verilmiştir.

2.Dairemizin 30.03.2022 tarihli 2022/12002 E. 2022/13967 K. sayılı ilamında;"... Mahkemece, davacının 01.2.1989 - 31.12.1989 tarihleri arasındaki SSK’lı olarak çalışmasının sona erdiği tarihi takip eden 01.01.1990 tarihi itibariyle davacının 2926 sayılı Kanun kapsamında sigortalılığının hangi dönemler arasında ne zamana kadar, ne kadar olduğu,ihya edilebilecek dönemlerin hangi dönemler olduğu açıkça belirlenmeli,sonrasında tahsis koşulları değerlendirilmek suretiyle davacının hem 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı hem de tahsis talebi yönünden yukarıda belirtilen hususlarda yapılacak araştırma ve inceleme sonucuna göre karar verilmelidir..." gerekçesiyle bozulmuştur.

V.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bozmaya uyan Mahkemece yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kararıyla; "... Komisyoncu ... ve ... tarafından tanzim edilen müstahsil makbuzunun bulunduğu 1997/6 ncı dönem tevkifat bildirim listesinde adı bulunan ...'in, ... ve ...'den olma 01.09.1955 doğumlu, ...

TC kimlik numaralı davacı ... olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin yani 01.09.2001 - 30.04.2005 ve 01.05.2009 - 04.10.2013 tarihleri arasındaki talebin reddine, yine davacının 25.04.2011 tarihi itibariyle Kurum tarafından tarım bağ-kur sigortalılığının tescil edilmiş olmasına göre tescil sonrası 25.04.2011-04.10.2013 arası dönemin hüküm altına alınmasında hukuki yararın olmaması nedeniyle talebin reddine,

davacının 01.07.1997-31.12.1997 ve 25.04.2011-04.10.2013 tarihleri arasındaki sigortalılık süresi yönünden yaşlılık aylığına hak kazanamayacağı kanaati ile davanın kısmen kabulü ile Komisyoncu ... ve ... tarafından tanzim edilen müstahsil makbuzunun bulunduğu 1997/6 ncı dönem tevkifat bildirim listesinde adı bulunan ...'in, ... ve ...'den olma 01.09.1955 doğumlu, ...

TC kimlik numaralı davacı ... olduğunun tespitine, davacının 01.07.1997 - 31.12.1997 tarihleri arasında 5510 sayılı Kanun'un 4/1-b maddesi kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 25.04.2011-04.10.2013 dönem yönünden hukuki yararın olmaması nedeniyle talebin reddine, davacının emekli maaşı bağlanması talebinin reddine karar vermek gerekmiş ..." gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile davacının Komisyoncu ... ve ... tarafından tanzim edilen müstahsil makbuzunun bulunduğu 1997/6 ncı dönem tevkifat bildirim listesinde adı bulunan ...'in, ... ve ...'den olma 01.09.1955 doğumlu, ...

TC kimlik numaralı davacı ... olduğunun tespitine, davacının 01.07.1997 - 31.12.1997 tarihleri arasında 5510 sayılı Kanun'un 4/1-b maddesi kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine 25.04.2011-04.10.2013 dönem yönünden hukuki yararın olmaması nedeniyle talebin reddine davacının emekli maaşı bağlanması talebinin reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, davanın reddinin gerektiğini belirterek kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık tevkifatın aidiyeti, Tarım Bağ-Kur sigortalılığını tespiti ile yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

2. 2926 sayılı Kanun'un 2, 3, 5, 6, 7,9 uncu maddeleri hükümleridir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan nedenlerle, Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgiliden alınmasına,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,