Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/13019 K.2023/13316

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kısmen kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin 2009 yılının Ağustos ayından itibaren davalı şirkete ait turizm firmasının Torbalı şubesinde bilfiil çalıştığını belirterek müvekkilinin sigortalılığının tespitini talep etmiş, 11.05.2017 tarihli ön inceleme duruşmasında; 15.04.2012 – 09.09.2016 tarihleri arasındaki çalışmasının tespiti talep edilmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... Tur. Taş. ve Serv. Rekl. Gıda Tar. San ve Tic. Ltd. Şti. vekili, müvekkili şirketin merkezinin Nazilli olduğunu, Torbalı Şubesinin 17.04.2012 tarihinde açıldığını, ekteki e-vergi dairesi çıktısı ve Torbalı Ticaret Odası kayıt suretinden bu durumun sabit olduğunu, müvekkili şirketin 2009 yılı Ağustos ayı itibari ile Türkiye genelinde herhangi bir şubesi olmadığını, davacının çalışma başlangıç tarihini dahi bilmediğini, davacı ile müvekkili şirket arasında hiçbir zaman işçi-işveren ilişkisi olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer’i müdahil Kurum vekili, davacının dava dilekçesinde çalışmalarının tespitini istediği süreyi net olarak belirtmediğinden öncelikle bu hususun açıklığa kavuşturulması gerektiğini, diğer davalı işyeri tarafından davacının çalıştığına dair Kuruma yapılan bir bildirime rastlanmadığını, anılan işyerinin 30.05.2012 tarihinde kanun kapsamına alındığını, halen faal olduğunu, davacının bu tarihten önceki çalışmalarının tespitinin mümkün olmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; tüm dosya kapsamına göre davacının talep ettiği sürelerde çalıştığının ispatlandığı belirtilerek davanın kabulüne, davacı ...'ın davalı işveren ... Turizm Taşımacılık ve Servis Reklam Gıda Tar. San. Tic. Ltd. Şti.'ye ait 1448537.35 sicil sayılı işyerinde; 30.05.2012 – 09.09.2016 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak asgari ücretle 1541 gün çalıştığının, 1541 günlük çalışmasının Kuruma bildirilmediğinin tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili, davanın iki defa ıslah edilmesinin usul açısından mümkün olmadığını, kararın tamamen tanık anlatımlarına ve eksik bilirkişi raporlarına göre karar verildiğini, çalışma iddiasının yazılı kayıtlarla ispat edilemediğini, tanık beyanlarının yanlış değerlendirildiğini beyanla, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili, davanın iki defa ıslah edilmesinin usule aykırı olduğunu, çalışma iddiasının somut delillerle ispatlanamadığını, işyeri kayıtları, ücret ödeme bordroları ve tutulan defterler gibi yazılı kayıtların yeterince incelenmediğini, yetersiz tanık anlatımları ve eksik bilirkişi raporuna istinaden karar verildiğini, 15.04.2012 - 09.09.2016 tarihleri arasında geçtiği iddia olunan çalışmanın tanık ifadeleriyle hiçbir duraksamaya yer vermeyecek şekilde kanıtlanamadığını, eksik inceleme sonucu oluşturulan rapora itibar edilerek verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; dosya kapsamındaki Torbalı Ticaret Odası Ödeme Makbuzları ile dinlenen tanık anlatımlarından özellikle bordro tanığı ..., komşu işyeri tanıkları ... ve ...’nün beyanları dikkate alındığında;

davacının davalıya ait işyerinde, işyerinin kanun kapsamına alındığı 30.05.2012 tarihinden 09.09.2016 tarihinine kadar hizmet akdine dayalı olarak asgari ücretle çalıştığını tespit eden mahkeme kararı yerinde ise de, davacı vekilinin 11.11.2016 tarihli dilekçesi ve 11.05.2017 tarihli ön inceleme duruşmasındaki beyanları ile talebini daralttığı gözetildiğinde, davanın kısmen kabulü yerine davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğu,

sonuç itibarıyla, 6100 sayılı Kanun'un 355 inci maddesinde yer alan, incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı, ancak, kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde bunun kendiliğinden gözetileceği yönündeki düzenleme çerçevesinde yapılan incelemede, istinaf kanun yoluna başvuran davalı mirasçılarının istinaf dilekçelerinde yer verdikleri itirazların yukarıda sıralanan gerekçeler ışığında kısmen yerinde olduğu, ancak bu hatanın giderilmesinin yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği dikkate alınarak.

HMK.'nın 353/1-b.2 maddesi uyarınca belirlenen aykırılık düzeltilerek yeniden esas hakkında karar vermek gerektiği belirtilerek davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin istinaf başvurularının kısmen kabulü ile ... 12. İş Mahkemesinin 09.03.2021 tarih, 2016/518 Esas ve 2021/27 Karar sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B.Temyiz Sebepleri Davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf dilekçesi ile birebir aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının 15.04.2012-09.09.2016 tarihleri arasında çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddeleridir.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,