Karar Özeti
11. Ceza Dairesi 2025/1291 E. , 2025/4452 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2024/3799 E., 2024/1865 K. SUÇ : Kişinin kendisini kamu görevlisi veya banka, sigorta ya da kredi kurumlarının çalışanı olarak tanıtması veya bu kurum vekuruluşlarla ilişkili olduğunu söylemesi suretiyle dolandırıcılık HÜKÜM :
Karar Detayı
11. Ceza Dairesi 2025/1291 E. , 2025/4452 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2024/3799 E., 2024/1865 K. SUÇ : Kişinin kendisini kamu görevlisi veya banka, sigorta ya da kredi kurumlarının çalışanı olarak tanıtması veya bu kurum vekuruluşlarla ilişkili olduğunu söylemesi suretiyle dolandırıcılık HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma Yapılan ön inceleme neticesinde; sanık hakkında kurulan hükmün temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle; I. HUKUKÎ SÜREÇ 1. Niğde 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 21.11.2023 tarihli ve 2023/286 Esas, 2023/332 Karar sayılı kararı ile sanıklar hakkında kişinin kendisini banka kurumu çalışanı olarak tanıtması suretiyle dolandırıcılık suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanun'unun (5237 sayılı Kanun) 158/1.f-son, 62, 52/2-4, 53 ve 58 maddeleri uyarınca 5 yıl 5 ay hapis ve 424.402,28 Türk lirası adli para cezası ile cezalandırılmalarına, hak yoksunluklarına ve sanık ... hakkındaki hapis cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmiştir. 2. Anılan kararın katılan vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Kayseri Bölge adliye mahkemesi 8. Ceza Dairesinin 10.01.2024 tarihli ve 2024/257 Esas, 2024/9 Karar sayılı kararı ile suç vasfının hatalı belirlendiği, suç tarihlerinde sanıkların kullandığı tüm GSM hatlarının incelenerek bilirkişi raporu alınıp, suça iştirak edenlerin tespit edilerek, sonucuna göre 5237 sayılı Kanun'un 158/3. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağının değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulduğu ve adli para cezası belirlenirken gün para cezası sistemine aykırı hareket edildiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir. 3. Niğde 2. Ağır Ceza Mahkemesinin bozmaya uyarak eksik hususları ikmal ettiği ve 04.06.2024 tarihli ve 2024/89 Esas, 2024/245 Karar sayılı kararı ile sanıklar hakkında 5237 sayılı Kanun'un 158/1.l-son, 62, 52/2-4, 53 ve 58 maddeleri uyarınca 5 yıl 5 ay hapis ve 424.400,00 Türk lirası adli para cezası ile cezalandırılmalarına, hak yoksunluklarına ve sanık ... hakkındaki hapis cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmiştir. 4. Bahsedilen kararın katılan vekili ve sanık ... tarafından istinaf edilmesi üzerine, Kayseri Bölge Adliye mahkemesi 8. Ceza Dairesinin 10.07.2024 tarihli ve 2024/2461 Esas, 2024/1068 Karar sayılı kararı ile her sanığın yalnızca hesabına gönderilen paralardan sorumlu olması gerektiği, sanıkların meydana gelen zararın tümünden sorumlu tutularak, adli para cezası yönünden fazla ceza tayin edildiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir. 5. Niğde 2. Ağır Ceza Mahkemesinin bozmaya uyarak 03.10.2024 tarihli ve 2024/313 Esas, 2024/359 Karar sayılı kararı ile sanık ... hakkında 5237 sayılı Kanun'un 158/1.L-son, 62, 52/2-4, 53 ve 58 maddeleri uyarınca 5 yıl 5 ay hapis ve 258.500,00 Türk lirası adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve hapis cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine, sanık ... hakkında TCK'nın 158/1.l-son, 62, 52/2-4 ve 53 maddeleri uyarınca 5 yıl 5 ay hapis ve 166.000,00 Türk lirası adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir. 6. Anılan kararın katılan vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Kayseri Bölge Adliye mahkemesi 8. Ceza Dairesinin 03.12.2024 tarihli ve 2024/3799 Esas, 2024/1865 Karar sayılı kararı ile katılan vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280/1-a maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir. II. TEMYİZ SEBEPLERİ Katılan vekilinin temyiz isteği; temel cezanın belirlenirken alt sınırdan daha fazla uzaklaşmayıp, takdiri indirim uygulamak ve 5237 sayılı Kanun'un 158/3. maddesini uygulamamak suretiyle eksik ceza tayin edilmesi, suç vasfının hatalı belirlenmesi, hakkında ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilen şahıslar hakkında yaptıkları itirazın sonucunun beklenmemesi ve vekalet ücretinin sanıklardan payları oranında alınmasına denilerek, sanıkların paylarının belirtilmemesi suretiyle tereddüte mahal verilmesi nedenleriyle hükmün usul ve yasaya aykırı olduğuna ilişkindir. III. GEREKÇE 5271 sayılı Kanun’un 280/1-e ve f bentlerinde Bölge Adliye Mahkemelerinin duruşma açmaksızın hükmün bozulmasına karar verebileceği hallerin sınırlı olarak sayıldığı, dosya içeriğine göre, sanıklar hakkında Niğde 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 21.11.2023 tarih ve 2023/286 Esas, 2023/332 Karar sayılı mahkûmiyet kararlarının aleyhe istinaf edilmesi üzerine inceleme yapan Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesince 5271 sayılı Kanun'un 289 ve 280/1-f maddelerine yollamada bulunularak duruşma açılmaksızın mahkumiyet hükümlerinin eksik inceleme nedeniyle bozulmasına karar verildiği, oysa ki anılan fıkranın (e) ve (f) bentlerinde İlk derece mahkemesi kararlarının hangi hallerde bozulabileceğinin açık ve tahdidi şekilde belirtildiği, verilen bu bozma kararının aynı Kanun’un 280/1-e ve f bentlerinde sınırlı olarak sayılan bozma nedenleri arasında gösterilmediği, Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi tarafından duruşma açarak karar vermek yerine sınırlı olarak sayılan bozma nedenleri göz ardı edilerek dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde hukuka aykırı şekilde 10.01.2024 tarihli bozma kararının verildiği ve anılan karara karşı direnme yetkisi bulunmayan İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden hüküm kurulduğu, bu kararın yeniden lehe ve aleyhe istinaf edilmesi üzerine Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesince 5271 sayılı Kanun'un 289 ve 280/1-f maddelerine yollamada bulunularak duruşma açılmaksızın mahkumiyet hükümünün fazla adli para cezası tayin edilmesi nedeniyle bozulmasına karar verildiği ve anılan karara karşı direnme yetkisi bulunmayan İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden hüküm kurulduğu, söz konusu kararın aleyhe istinaf edilmesi üzerine Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesince sanıklar hakkında esastan ret kararı verildiği belirlenerek yapılan incelemede; Somut olayda; İlk Derece Mahkemesinin 21.11.2023, 04.06.2024 tarihli kararları üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından 5271 sayılı Kanun’un 280/1.g maddesi uyarınca duruşma açılarak ve taraflar da çağırılarak delillerin değerlendirilmesi sonucunda anılan Kanun maddesinin ikinci fıkrasına göre hüküm kurulması gerektiği gözetilmeden, hukuka aykırı şekilde duruşma açılmaksızın dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda bozma kararları verilmesi ve bu şekilde yargılamaya devam edilerek 03.12.2024 tarihli inceleme konusu esastan ret kararlarının verilmesi hukuka aykırı bulunmuştur. IV. KARAR Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle katılan vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden başkaca yönleri incelenmeyen Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı Kanun’un 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/2. maddesi uyarınca Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 14.04.2025 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Kendini banka çalışanı olarak tanıtmak suretiyle dolandırıcılık suçundan sanıklar hakkında hüküm kurulmuş; Bölge Adliye Mahkemesi ardarda iki kez, duruşma açmaksızın dosya üzerinden bozma kararı vermiş, İlk Derece Mahkemesi bu bozmalara uyarak yeniden hüküm kurmuş ve son olarak istinaf esastan reddedilmiştir.
Hukuki İlke: CMK 280/1-e ve f bentlerinde Bölge Adliye Mahkemesinin duruşma açmaksızın bozma verebileceği haller sınırlı (tahdidi) olarak sayılmıştır; eksik inceleme veya fazla adli para cezası gibi bu bentler dışındaki nedenlerle bozma yapılamaz. Bu hallerde CMK 280/1-g uyarınca duruşma açılıp taraflar çağrılarak ikinci fıkraya göre yeniden hüküm kurulması gerekir; aksi usul zinciri baştan sona hukuka aykırıdır.
Uygulama Sonucu: bozma
Dava Strateji Notu: BAM'ın dosya üzerinden verdiği bozma kararı CMK 280/1-e,f'de sayılan sınırlı hallere girmiyorsa, İDM'nin bu bozmaya direnme yetkisi olmadığından kurulan tüm sonraki hükümler de sakatlanır; strateji olarak en baştaki usulsüz bozma kararı temyiz konusu yapılmalı, esastan ret kararı bu usul hatasıyla bozdurulabilir.