Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/13227 K.2011/6315

Taraflar arasında görülen davada İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 04.06.2009 tarih ve 2007/441-2009/230 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ile davalı ... şirketi vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalıların taşıyıcı ve taşıma sorumluluk sigortacısı oldukları araç ile müvekkiline nakliyat sigorta sözleşmesi ile sigortalı emtianın İzmir’den Mersin’e taşınması sırasında aracın park halinde iken emtia ile birlikte çalındığını, hasar bedelinin müvekkili tarafından sigortalısına ödendiğini ileri sürerek, 53.426 TL’nin temerrüt faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı sigortacı ve nakliye firması vekili, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davanın kısmen kabulüne, 50.920 TL’nin temerrüt faizi ile birlikte davalılardan tahsiline (sigorta şirketinin limiti ile sorumlu olmasına) karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ile davalı ... şirketi vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki (2),(3) ve (4) nolu bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, taşıma sigorta sözleşmesine dayalı rücuen tazminat istemine ilişkindir.

Somut olayda, davacıya taşıma sigorta sözleşmesi ile sigortalı emtia davalı şirket tarafından taşınırken, sürücünün ihtiyaç molası verdiği benzinlikte aracın emtia ile birlikte çalındığı ve davacı tarafından sigortalısına hasar bedelinin ödendiği hususlarında ihtilaf yoktur. İhtilaf davacının talep edebileceği tazminat miktarı ile bundan davalıların sorumlu olup olmadıkları noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi raporunda çalınan emtia bedeli davacı ... şirketinin sigortalısına ödediği miktar olarak belirlenmiş ve bu bedelden davacının düzenlemiş olduğu poliçe özel şartında yer alan sigorta bedelinin %1’i oranında muafiyet indirimi yapılarak sonuca gidilmiş ise de, dosya içinde mevcut 10.05.2007 tarihli ibraname ve makbuz belgesiyle, davacı ... şirketi, hasar ile ilgili olarak sigortalının üçüncü şahıslara karşı olan talep ve dava haklarını temlik almıştır. Başka bir deyişle, dava dışı mal sahibi şirket, dava konusu taşıma ile ilgili olarak uğradığı zarar nedeniyle davalılardan talep edebileceği alacağını B.K.’nun 162 ve devamı maddeleri uyarınca davacı ... şirketine temlik etmiştir.

Bu itibarla, mahkemece, davacının sigorta ilişkisi dışında alacağın temliki hükümlerine göre talep hakkının bulunması nedeniyle, belirlenen tazminat miktarından muafiyet indiriminin yapılmaması gerekmektedir.

3- Ayrıca, mahkemece, davalı ... şirketinin taşıma sorumluluk sigortacısı olarak poliçe limiti ile sorumlu kabul edilerek limit üzerindeki zarar miktarı yönünden davalı taşıyıcı sorumlu tutulmuş ise de, TTK’nun 781. maddesine göre taşıyıcı eşyanın kendisine teslim edildiği tarihten gönderilene teslim olunduğu tarihe kadar geçen müddet içinde uğradığı ziya ve hasardan sorumlu olup, davalı taşıyıcı taşınmak üzere teslim aldığı malı alıcısına tam ve eksiksik olarak teslim edememiş, çalınmak suretiyle tam ziyaya uğramasına neden olmuştur.

Bu itibarla, taşıtana kusur izafe edilemediği sürece, davalı taşıyıcının, malın çalınmasını önlemek için gerekli tüm önlemleri almaması nedeniyle uğranılan zararın tamamından sorumlu olması gerekmektedir.

Bu durumda, mahkemece hasar bedelinin tamamından davalı taşıyıcının sorumlu olduğu gözetilerek, buna göre karar verilmesi gerekirken, sadece davalı ... şirketinin sorumlu olduğu limit üzerindeki zarardan sorumlu tutulması doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

4- Kabule göre de, davacı tarafından tahsili talep edilen miktardan davalı ... şirketinin limiti ile sorumlu olduğu dava dilekçesinde belirtildiği ve mahkemece davalı ... şirketi limit ile sorumlu tutulduğu halde davalı ... şirketi yönünden reddedilen miktar bulunmadığından lehine vekalet ücretine hükmedilmesi de doğru olmamıştır.

5- Davalı ... şirketinin temyiz itirazlarına gelince, somut olayda, davalı ... şirketi davalı taşıyıcının taşıma sorumluluk sigortacısı olup, davalı taşıyıcı ile sigorta şirketi arasında düzenlenen poliçede “aracın zorunlu bekleme yapması halinde bekleme yapılan yerin güvenli ve denetimli olması koşulu aranacaktır, aksi halde hırsızlık rizikosu dikkate alınmayacaktır” özel koşulu yer almakta olup, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda bu özel şartın somut olayda gerçekleşip gerçekleşmediği, davalı ... şirketinin bu nedenle sorumlu olup olmadığı yeterince incelenip değerlendirilmemiştir.

Bu itibarla, mahkemece, dava konusu olayın meydana geldiği benzin istasyonunun poliçede yer alan özel şartı taşıyıp taşımadığı, benzin istasyonunun güvenli ve denetimli olup olmadığı, gerektiğinde mahallinde keşif yapılarak ve olay esnasında burada bulunan kişiler tanık olarak dinlenilmek suretiyle araştırılıp sonucuna göre davalı ... şirketinin sorumluluğunun bulunup bulunmadığının belirlenmesi gerekmekte iken, bu hususta hiçbir somut veri olmaksızın benzin istasyonunun güvenli olduğunun kabulü ile davalı ... şirketinin sorumluluğuna hükmedilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.