Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/13631 K.2011/15383

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 10/06/2009 tarih ve 2005/935-2009/295 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak taraf vekilleri tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 15/11/2011 gününde davacı avukatı ... Yoğurtçuoğlu ile davalı avukatı .... gelip, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili tarafından “Emtia Blok Abonman Poliçesi” ile sigortalı yedek parçaların Fransa’dan Bursa’ya taşınmak üzere davalıya tam ve hasarsız olarak teslim edildiğini, ancak varma yeri olan Bursa’da bir kısım emtianın taşıma sırasında hasarlandığının tespit edildiğini, hasar miktarının % 50 oranında sovtaj uygulanması sonucu 150.575.912.844 TL olarak belirlendiğini, müvekkilinin sigortalısına işbu hasar nedeniyle 81.464,25 Euro ödemede bulunduğunu, bu suretle müvekkilinin sigortalısının haklarına halef olduğunu ileri sürerek, 81.465,25 Euro’nun sigortalıya ödendiği tarih olan 29.09.2005 tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının yaptığı ödemenin hatır ödemesi olduğunu, ortada bir hasarın bulunmadığını, hasar tespit tutanağının tamamen keyfi olarak düzenlendiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacıya sigortalı emtianın davalı tarafından yapılan taşıma sırasında hasarlandığı, davalı taşıyıcının ağır kusurunun bulunmadığı, bu nedenle sorumluluğunun taşımanın tabi olduğu CMR Konvansiyonu’nun 23. maddesi uyarınca yükün brüt kilogramı başına 8.33 SDR ile sınırlı olduğu, % 50 oranında sovtaj uygulanması ve gerçek zararın belirlenmesi sonucu davalının 32.703,61 Euro ile sorumlu olduğu sonucuna varılarak, davanın kısmen kabulü ile anılan miktarın 29.09.2005 tarihinden itibaren yıllık % 5 faiziyle davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre taraf vekillerinin aşağıdaki bentler kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, CMR hükümlerine tabi taşıma sırasında meydana gelen hasar nedeniyle sigortalıya yapılan ödemenin rücuan tahsili istemine ilişkindir.Davacıya sigortalı emtiadan bir kısmının varma yerinde hasarlı olduğunun tespit edildiği,

ekspertiz incelemesi sonucu hasarlı emtianın TL karşılığı değerinin 301.151.825.688 olarak tespit edildiği ve bu bedelden % 50 oranında sovtaj indirimi yapılması sonucu hasar bedelinin 150.575.912.844 TL olduğu belirlenmekle davacı tarafça bu bedelin karşılığı olarak ödenen 81.464,25 Euro’nun rücuan tahsili istenmiştir.Hükme esas alınan 06.05.2009 tarihli son bilirkişi raporunda CMR Konvansiyonu hükümleri uyarınca taşıyıcının sorumluluk sınırının tayinine ilişkin olarak yapılan hesaplamada davalı taşıyıcının sorumlu tutulabileceği tazminat miktarının üst sınırı olarak 48.892,5 SDR tespit edilmiş,

bu miktara % 50 oranında sovtaj indiriminin de uygulanması sonucu mahkemece 32.703,61 Euro’nun davalıdan tahsiline karar verilmiştir.Oysaki sigortalının sovtaj indirimi sonrasında tespit edilen zararı olan 150.575.912.844 TL karşılığı olarak 81.464,25 Euro ödenmiş olmasına göre sigortalının sovtaj indirimi sonrasında bile uğradığı zarar miktarının davalı taşıyıcının üst sorumluluk limitinin üstünde kaldığı anlaşıldığından somut olayda taşıyıcının gerçek zararı aşmayan üst sorumluluk limiti ile sorumlu tutulması gerekirken üst sorumluluk limitine sovtaj indirimi uygulanması sonucu bulunan miktara göre davalının sorumlu tutulması doğru

görülmemiş olup, davacı vekilinin bu yöne ilişkin temyiz itirazları yerinde bulunmakla kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.

3-Öte yandan, tazminat miktarının tespitinde poliçede belirtilen Euro kuru esas alınmış ise de taşıyıcı davacı ile sigortalısı arasındaki akdi ilişki ile kararlaştırılmış bulunan kur ile değil, hasar tespit tarihinde geçerli bulunan Euro kuru ile sorumlu olduğundan hesaplamanın poliçedeki Euro kuru üzerinden yapılması doğru olmadığı gibi, davaya konu taşımanın tabi olduğu CMR Konvansiyonu’nun 27. maddesinde faizin ödeme isteğinin yazılı olarak taşımacıya gönderildiği tarihten başlayacağı,

böyle bir istekte bulunulmamış ise tahakkukun dava açıldığı tarihten itibaren yapılacağının düzenlenmiş olması karşısında hüküm altına alınan miktara davacı tarafından sigortalıya ödeme yapıldığı tarihten itibaren faiz yürütülmesi de doğru olmayıp, taşıyıcının temerrüdünün sözkonusu madde hükmüne göre tespit edilerek tespit edilen tarihten itibaren faize karar verilmesi gerektiğinden kararın bu yönlerden de davalı yararına bozulması gerekmiştir.