Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/5233 K.2010/11450

Taraflar arasında görülen davada Dörtyol Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 20.06.2008 tarih ve 2006/625-2008/379 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı şirket vekili, davalılardan ... tarafından verilen 31.07.2006 keşide tarihli, her biri 370.00'er TL tutarındaki 73 adet çeki süresi içinde muhatap banka Vakıfbank Hatay-Dörtyol şubesine ibraz ettiklerini, bankanın çeklerde lehdar olarak “Metro Grosmarket Tic. Ltd. Şti”. yazılı iken ciro silsilesinde “Metro Grosmarket Bakırköy Alışveriş Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.” yazılı olduğunu, “Metro Grosmarket Kadıköy Alışveriş Hiz. Ltd.

Şti.” adında başka bir şirketin daha bulunduğunu ve cirolar arasında düzenli bir teselsül olmadığını belirterek ödeme yapmadığını, bu hususu da çeklerin arkasına yazdıklarını, çeklerdeki lehdar ile bankaya ibraz eden “Metro Grosmarket Bakırköy Alışveriş Hiz. Tic. Ltd.

Şti.”nin aynı şirket olduğunu, kısaltma yapılarak lehdarın isminin bu şekilde yazıldığını, davalı ...'ın almış olduğu mallara karşılık bu çekleri verdiğini, çeklerin şekil unsurlarının tam olduğunu, “Metro Grosmarket Kadıköy Alışveriş Hiz. Ltd. Şti.” ünvanlı Adana Ticaret Siciline kayıtlı bir şirketin olmadığını bildirerek çek bedellerinin karşılığı olan toplam 27.229.00 TL.'nin 31.07.2006 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davacı ..., kendisi adına açmış olduğu davayı atiye bırakmıştır.

Davalı banka vekili, dava konusu alacağın banka açısından muvazaalı olduğunu, davacılar ve keşidecinin bankanın sorumlu olduğu miktar olan 375.00 TL.'nin altında çek düzenlediklerini, bir ticari ilişkide aynı gün aynı meblağlı 73 adet çek yazılmasının haksız ve kötüniyetli bir hareket olduğunu, bu durumun ticari teamüllere ve hayatın olağan akışına da aykırı oluğunu, TMK.

2. maddesine aykırı bir durum oluşturduğunu, ayrıca çeklerdeki ciro silsilesinin düzgün olmadığını, lehdarın “Metro Grosmarket Tic. Ltd. Şti”. olmasına rağmen ciro silsilesinde “Metro Grosmarket Bakırköy Alışveriş Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.” yazdığını, lehdar ismindeki kısaltmanın “Metro Grosmarket Bakırköy Alışveriş Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.”ne ait kısaltma olmadığını, bu şirket haricinde “Metro Grosmarket Kadıköy Alışveriş Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.”, “Metro Gıda San. ve Tic.

Ltd. Şti”, “Metro Gıda Tektil ve Deri Ürünleri San. ve Turz. Tic. Ltd. Şti.”, “Metro Dış Ticaret Ltd. Şti.” isimli bir çok şirketin bulunduğunu, yine dava değerinin çeklerin toplam değerinden fazla olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... adına çıkarılan davetiyeler bila ikmal iade edilmiş, zabıta tarafından belirtilen adreslerde bulunamadığı için davalı bankanın kayıtlarındaki adresine 7201 sayılı yasanın 35. maddesine göre tebliğ yapılmıştır.

Mahkemece, iddia, savunmalar ve toplanan kanıtlara göre, davalı bankanın tacir sıfatı olup müşteri seçiminde basiretli tacir gibi davranması gerektiğini, bu nedenle muvazaa iddiasının kabul edilemeyeceğini, davacının ve davalı ...'ın bankayı zarara uğratma kastı ile hareket ettiklerinin davalı tarafça ispat edilemediğini kabul ederek, davanın kısmen kabulüne, 27.010.00 TL.'nin 31.07.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacı ... tarafından açılan davada hüküm tesisine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararı, davalı banka vekili temyiz etmiştir.

Dava, ciro silsilesinin düzgün olmaması nedeniyle muhatap banka tarafından ödenmeyen çeklerin bedelinin tahsili istemine ilişkin alacak davası olup, dava tarihinde yürürlükte bulunan 3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkındaki Kanunun 10. maddesine dayalı bir istem yoktur. Davalı banka tarafından, ibraz tarihinde çeklerin karşılıklarının olup olmadığı hususunda şerh düşülmemiştir.

Mahkemece, ibraz tarihinde keşidecinin çek hesabında çeklerin karşılıklarının olup olmadığı araştırılarak, çeklerin karşılığı bulunmasına rağmen bankaca ödeme yapılmaması halinde banka sorumluluğunun söz konusu olabileceği gözetilerek davanın açıklanan bu niteliğine göre değerlendirilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle ve eksik inceleme sonucu karar verilmesi doğru görülmemiştir.