Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/8341 K.2011/1256

Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 16.07.2008 tarih ve 2005/495-2008/409 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalının borcu karşılığında müvekkiline verdiği 15/05/2002 tarihli 12.000.000.000 TL bedelli çekin karşılıksız çıkması üzerine takip başlatıldığını ancak takibin işlemsiz bırakılmasıyla icranın geri bırakıldığını, müvekkili hakkında dava konusu çekle ilgili şikayet üzerin evrakta sahtecilik suçundan yargılanarak beraat ettiğini, TTK’nun 644. maddesi gereğince davalının sebepsiz zenginleştiğinin ileri sürerek, çek bedelinin tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin çek üzerine 2 rakamı yazıp imzalayarak davacıya verdiğini ve davacının çeki 12.000.000.000 TL olarak doldurduğunu, çek bedelinin 2 TL olduğunu, kalan kısmını kabul etmediklerini, çekin zamanaşımına uğradığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dosya kapsamına göre, davanın icra takibi sırasında zamanaşımına uğrayan çek sebebiyle sebepsiz zenginleşme davası olduğu, davacı TTK’nun 644. maddesine dayansa da çeki keşideciden alan davacının temel ilişkiye dayanarak hak iddia edebileceği, ispat yükünün davacıda olduğu, Ankara 5. Ağır Ceza Mahkemesinde yapılan yargılamada çekin tüm unsurları doldurulmadan üzerine 2 rakamı yazılıp imza atılmak suretiyle verildiğinin tespit edildiği,

çekin diğer kısımlarının anlaşmaya aykırı bir biçimde doldurulduğunun kanıtlanması gerektiğinden bahisle davacı sanığın beraat ettiği, yazılı delil başlangıcı niteliğindeki çekin ödünç para ilişkisiyle ilgili olup bedelinin ödenmediğinin tanık beyanından anlaşıldığı, çekin anlaşmaya aykırı şekilde doldurulduğuna dair de delil sunulmadığı gerekçesiyle, 12.000.000.000 TL’nin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, karşılıksız çek bedelinin temel ilişkiye dayanarak tahsiline ilişkindir.

Her ne kadar çeklerde de uygulanması gereken TTK’nun 592. maddesi uyarınca açık çek verilmesi mümkün ve bu halde çekin lehdarı da çeki anlaşmaya uygun olarak tamamlayabilir ise de, bu husus doldurulmayan çekin boş kısmıyla ilgili olup, somut olayda olduğu gibi bedel hanesi doldurulmuş olarak verilmiş çeklerde lehdarın bedeli tek taraflı olarak düzeltebileceği veya değiştirebileceği sonucunu doğurmaz.

Keşideci çekin bedel hanesini bizzat yazmak suretiyle lehdara verdiğine göre, lehdar ancak onun muvafakatiyle bu bölümde değişiklik yapabilir. Davada, davacı bunu ispat edemediğinden, aksine ceza mahkemesinde davacının “2” rakamı dışındaki bedel hanesindeki rakamları sonradan yazdığı sabit olduğundan artık açığa imzalı bir çekten değil, sahte bir çekten bahsetmek gerekir.

Mahkemece, bu husus nazara alınmadan 12.000.000.000 TL’nin tahsiline karar verilmesi doğru olmamış, kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir.