Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2010/7567 K.2012/489

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 15/02/2010 tarih ve 2009/183-2010/42 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı şirket temsilcisi vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, gemi acenteliği ve limanlarda yükleme, boşaltma işleri ile iştigal eden müvekkili ile davalı arasında karşılıklı olarak yapılan anlaşma neticesinde ton başına belirlenen "iskele kullanım bedeli" karşılığında, kendi işçi ve ekipmanlarıyla, müşterilerine ait yüklerin bu limanlardan yükleme ve boşaltmasını yaptığını, müvekkilinin davalı firma ile çalışmaya başladığı 1999 yılından 17/01/2004 tarihine kadar "terminal" ve bu tarihten itibaren ise "gözetim" bedeli adı altında yıllarca vermediği hizmetin bedelini almaya devam ettiğini,

bu gözetim ve terminal adı altındaki hizmetin davalı firma tarafından hiç verilmediğini ve bedelinin haksız olarak yıllarca müvekkili firmadan tahsil edildiğini, bu hususta 2007 ve 2008 yılının ilk 2 ayı için İstanbul 11. ATM'nin 2008/107 Esas sayılı dosyasından istirdat davası açıldığını ve bu dosyaya ödeme yapıldığını, bununla beraber sözlü ve yazılı mutabakata davalı tarafından uyulmadığını, müvekkilinin 2008 yılı Eylül ayından itibaren gemilerini başka limana yanaştırmaya başladığını ileri sürerek,

1999 - 2008 yılları arasında haksız olarak tahsil edilen toplam 734.190,13.TL terminal ve gözetim bedeli tutarının, ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan istirdadını talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, BK'nun 66.maddesi uyarınca zamanaşımı süresinin dolduğunu, daha önce müvekkili aleyhine İstanbul 11.ATM'nin 2008/107 esas numarası ile dava açıldığını, davacının taraf sıfatının olmadığını, kesilen faturalara itiraz süresinin geçtiğini, alınmadığı iddia olunan hizmetlerin eksiksiz olarak verildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, İstanbul 11. ATM'nin 2008/107 Esas 2008/220 Karar sayılı dava dosyasında gözetim ve güvenlik bedeli adı altında verilmediği iddia edilen hizmetlerin bedeli olarak ödenen ve 22/02/2007 - 21/02/2008 tarihleri arası döneme ait 173.525,16.TL'nin fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak davalıdan istirdadının talep edildiği,

davada davacı vekilinin 11/04/2008 tarihli dilekçesi ile davadan feragat ettiği ve 24/04/2008 tarihi itibariyle karar kesinleşmiş olduğundan bu döneme ilişkin davanın kesin hüküm nedeniyle reddine karar vermek gerektiği, BK’nun 66.maddesi uyarınca 1 yıllık zamanaşımı süresinin başlamasındaki öğrenme tarihinin İstanbul 11. ATM'nin 2008/107 Esas sayılı davasının açılış tarihi olan 21/02/2008 olduğundan 12/03/2009 işbu dava tarihi itibarıyla 1 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu,

1999 yılı ile 21/02/2007 tarihleri arası döneme ilişkin istemde taraflar arasında sözleşme ilişkisi olsa dahi, fazla yapılan ödeme sözleşme dışı bir ödeme olup, BK'nun 66. maddesinin uygulanması gerektiği gerekçesiyle davanın 22/02/2007 ile 21/02/2008 tarihleri arasındaki isteminin kesin hüküm nedeniyle, 1999 yılı ile 21/02/2007 tarihleri arasındaki isteminin ise zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı şirket temsilcisi temyiz etmiştir. .../...

2010/7567 Sf-2- 2012/489

Dava, taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı olarak davalı tarafından tahsil olunduğu ileri sürülen bedellerin istirdadı istemine ilişkindir.

Yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere mahkemece, davaya konu uyuşmazlıkta BK 66 maddesinin uygulanmasının gerektiği belirtilmiştir. Oysa; taraflar arasındaki ticari ilişkinin sözleşmeyle kurulduğu sabit olduğu gibi davacı taraf davaya konu bedellerin sözleşmeye aykırı olarak tahsil edildiğini ileri sürmüş olup, davalı taraf da savunmasında alınmadığı ileri sürülen hizmetlerin davacıya eksiksiz olarak verildiğini savunmuş bulunması karşısında taraflar arasındaki uyuşmazlığa 1 yıllık zamanaşımı süresinin uygulanamayacağı açıktır.

Ayrıca, dava konusu yapılan tarih aralığında yer alan 1999 ila 21.02.2008 tarihleri arasındaki dönem için mahkemece yazılı şekilde hüküm kurulduğu halde, 21.02.2008 tarihi ila 15.09.2008 dava tarihi arasındaki dönemde tahsil olunduğu ileri sürülen fatura tutarları olan 93.078,66 TL’lik istem bölümü için olumlu yada olumsuz bir karar verilmemesi de yerinde görülmemiştir.

Bu itibarla mahkemece, tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilerek uyuşmazlığın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, zamanaşımı konusunda hatalı değerlendirme ve eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi yerinde görülmediğinden kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.

06/02/2012 - S.C