Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/10724 K.2013/13646

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 3.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 14.07.2010 tarih ve 2008/186-2010/152 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 25.06.2013 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ...ile davalı asil ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin Beşir Kitabevi’nin sahibi olduğunu, müvekkilinin davalı ile görüşerek kendisinden Hızlı&Pratik&Kolay İngilizce, Fransızca, Almanca ve İspanyolca Konuşma Kılavuzu, Dilbilgisi-Sözlük kitaplarının hazırlanmasını talep ettiğini, aralarında 10/05/2002 tarihinde sözleşme imzalandığını, davalının söz konusu sözleşme ile kitaplar üzerindeki tüm mali haklarını müvekkiline devrettiğini,

müvekkilinin sözleşme gereği üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirdiğini ve bu kitaplarla ilgili davalıya ödemeler yaptığı halde davalının müvekkiline devrettiği kitaplarla aynı veya benzer ad ve içerikte kitap basımı için bir başka yayınevi ile anlaşma ve sözleşme yapamayacağını bilmesine rağmen, dava dışı Alfa Basım Yayım Dağıtım Ltd.

Şti. ile hukuka aykırı şekilde anlaşma yaptığını, davalının bu tutumunun müvekkilinin mali ve manevi haklarına zarar verdiğini ileri sürerek 5,00 TL maddi ve 10.000 TL manevi tazminatın, temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiş ve 18.06.2010 tarihli dilekçesi ile maddi tazminat talebini 18.742,50 TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı vekili, davacı ile Alfa Basım Ltd. Şti. tarafından basımı yapılan kitapların, konu başlıkları dışında birbirlerinden farklı olduğunu, davacı tarafından teslim edilen eserler üzerinde izinsiz olarak tahrifat yapıldığını ve herhangi bir onayı olmaksızın kitapların ismi ile yayınlandığını, davacının bu tutumunun tecavüz niteliği taşıdığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalının, davacısı ile yaptığı sözleşmelerle birçok dilde konuşma kılavuzu, dil bilgisi sözlük niteliğinde kitap hazırlayacağı ve bu kitaplarla ilgili çoğaltma, yayma gibi mali haklarını davacının yayın evine devrettiği ve sözleşmenin 5. maddesinde de belirtildiği üzere devrettiği bu haklarla ilgili kitaplarla aynı veya benzer ad veya içerikte kitap basamayacağı, yayınlayamayacağı ya da bu amaçla başka bir yayıneviyle sözleşme yapamayacağı şeklinde kabulüne rağmen ve henüz sözleşme geçerliliğini korumakta iken,

bu kez 10/09/2004 tarihli dava dışı Alfa Basım Yayın Dağıtım Ltd. Şti. ile davacıyla yaptığı sözleşmedeki kitaplarla gerek içerik, gerekse ad itibarıyla benzer ve aynı sayılabilecek nitelikte kitap yazmak üzere, sözleşme yaptığı ve dava dışı şirketin de benzer kitapları basarak satışa sunduğu, dolayısıyla davacının mali haklarının zarara uğradığı,

FSEK 14 ve müteakip maddelerinde belirtildiği üzere eserden kaynaklanan manevi haklar, eser sahibine ait olup sözleşmeye dayalı olarak mali hakları devralan davacının eser sahibi olan davalıdan manevi tazminat talebi yasal olmadığı gibi genel hukuk kurallarına da aykırı olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davacının manevi tazminat talebinin reddine, 18.742,50 TL maddi tazminattan 5,00 TL'sinin dava tarihinden itibaren, bakiyesinin ıslah tarihi olan 16/06/2010 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ve davalı vekili temyiz etmiştir. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, taraflar arasında akdedilen sözleşme uyarınca davalı tarafından hazırlanan Hızlı&Pratik&Kolay İngilizce, Fransızca, Almanca ve İspanyolca Konuşma Kılavuzu, Dilbilgisi-Sözlük kitapları üzerindeki davalının tüm mali haklarını davacıya devrettiği, sözleşme gereği davalının devrettiği kitaplarla aynı veya benzer ad ve içerikte kitap basımı için bir başka yayınevi ile anlaşma ve sözleşme yapamayacağı yasağına rağmen, dava dışı Alfa Basım Yayım Dağıtım Ltd.

Şti. ile hukuka aykırı şekilde anlaşma yaptığı, davalının bu tutumunun davacının mali ve manevi haklarına zarar verdiği iddiasına dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Davalı savunmasında davacıya sözleşme gereği verdiği eserler ile dava dışı Alfa Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti'ne verdiği eserlerin farklı olduğunu savunmuş, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporu esas alınarak davacının yayımladığı kitaplar ile dava dışı Alfa Basım Yayım Dağıtım Ltd.

Şti'nin yayımladığı kitapların birbiri ile tamamen aynı olmadığı, ancak büyük ölçüde benzerlikler taşıdığı, aslında bu kitaplarda benzerliklerin kaçınılmaz olduğu, iki kitap arasındaki temel farkın telaffuzların yani, yabancı dildeki kelimelerin okunuş şekillerinin gösterilmesindeki biçimde olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, alınan bilirkişi raporu yeterli değildir. Zira, bilirkişi heyetinde fonetik konusunda uzman bilirkişi bulunmamaktadır.

O halde mahkemece fonetik konusunda uzman bir öğretim üyesinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden taraflar arasındaki sözleşmeye konu olan kitaplar ile dava dışı Alfa Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti. tarafından basılan kitapların aynı yada farklı eserler niteliğinde olup olmadığı hususunda görüş alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

3- Bozma sebep ve şekline göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.