Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/11239 K.2013/14272

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 4 . Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 18.02.2011 tarih ve 2008/190-2011/22 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 02.07.2013 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı-karşı davalı vekili Av. Zekeriya Köse dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin “BİLLİONTON” markasını ihtiva eden USB adaptörlerini yıllardan beri ithal ederek piyasaya sunduğunu ve bu ürünleri tüketici tarafından tercih edilir bir ürün haline getirdiğini, ürünlerin yoğun talep görmesi üzerine bir kısım firmaların bu ürünleri kopya ederek piyasaya Çin menşeli sahtelerini sürmeye başladıklarını, davalının da müvekkiline ait ürünü taklit ederek “ORİTE” markası altında piyasaya sürdüğünü iddia ederek, davalının müvekkili şirkete ait bluetooth USB adaptörünü taklit ederek haksız rekabette bulunduğunun tespitine, haksız rekabetin men'ine, haksız rekabet nedeniyle oluşan maddi durumun ortadan kaldırılmasına, hükmün ilanına ve şimdilik 10.000,00 TL tazminatın ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin satışa arz ettiği emtiası üzerinde tescilli markası olan “ORİTE” ibaresini kullandığını, davacının kendine ait olduğunu iddia ettiği ürünün harcı alem bir ürün olup, davacının ürünle ilgili herhangi bir telif hakkının bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiş; açılan karşı davada ise karşı davalının müvekkili şirket ve ORİTE marka ürünle ilgili olarak yaptığı yanıltıcı, küçültücü ve gerçek dışı beyanlar ile haksız rekabette bulunduğunu ileri sürerek, karşı davalının haksız rekabetinin tespiti, men'i ve ortadan kaldırılması ile 40.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi ve 10.000,00 TL itibar tazminatının faizi ile birlikte davacı-karşı davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davacı-karşı davalı vekili, karşı davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, her iki tarafa ait bluetooth ürünlerin tasarımlarının dava tarihi itibariyle harcıalem olduğu, taraflara ait USB adaptörlerinin görünüm itibariyle hemen hemen birbirinin aynısı olmakla birlikte bu görünüme sahip ürünlerin piyasada yaygın olarak uzun zamandan beri kullanıldığı, bu itibarla ürün görünümleri ve teknik bakımdan haksız rekabetin söz konusu olmadığı, ancak her iki tarafın ürün ambalajlarının neredeyse birbirinin aynısı olmasının herhangi bir zorunluluktan kaynaklanmadığı,

davalı tarafın istediği takdirde davacıya ait ürün ambalajından çok farklı bir ürün ambalajı tasarlayarak ürünlerini satabileceği, buna rağmen davalının ürün ambalajının davacınınkiyle hemen hemen aynı şekilde tasarlandığı, davalı tarafın davacıyla büyük ölçüde aynı ambalajı kullanmasının tüketiciler bakımından iltibasa yol açacağı, böylece ürün ambalajı yönünden haksız rekabetin söz konusu olduğu sonucuna varılarak,

asıl davanın kısmen kabulü ile davacıya ait USB adaptörlerin ambalajlarının davalı tarafından iltibas yaratacak biçimde kullanılması sebebiyle gerekçeli karara eklenecek görüntüde yer alan davalı taraf USB adaptörlerinin, nihai tüketiciler hariç olmak üzere ticari amaçla bulunduruldukları yerlerden toplatılmasına, bu ambalaj kullanılarak davalının dava konusu USB adaptörleri ambalajlarını ithal ve imalinin, bu ambalajların satım ve dağıtımlarının önlenmesine,

davalı tarafından satışı yapılan USB adaptörlerin ambalajından dolayı davalının eyleminin haksız rekabet oluşturduğunun tespitine, bu haksız rekabetin men' ine, neticesi olan maddi durumun ortadan kaldırılmasına, takdiren 305,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya dair maddi tazminat talebinin reddine, karar kesinleştiğinde karar özetinin ilanına, karşı davanın ise reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı-karşı davacı vekilinin tüm, davacı-karşı davalı vekilinin ise aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Asıl ve karşı davalar, haksız rekabetin tespiti, men'i ve ortadan kaldırılması ile tazminat istemlerine ilişkindir. Asıl davada davacı, davalının kendi firmalarına ait bluetooth USB adaptörünü taklit ederek haksız rekabette bulunduğunu iddia etmiştir.

Mahkemece verilen kararda ise her iki tarafa ait bluetooth ürünlerin tasarımlarının dava tarihi itibariyle harcıalem olduğu, taraflara ait USB adaptörlerinin görünüm itibariyle hemen hemen birbirinin aynısı olmakla birlikte bu görünüme sahip ürünlerin piyasada yaygın olarak uzun zamandan beri kullanıldığı, bu itibarla ürün görünümleri ve teknik bakımdan haksız rekabetin söz konusu olmadığı, ancak her iki tarafın ürün ambalajlarının neredeyse birbirinin aynısı olmasının herhangi bir zorunluluktan kaynaklanmadığı,

davalı tarafın davacıyla büyük ölçüde aynı ambalajı kullanmasının tüketiciler bakımından iltibasa yol açacağından ürün ambalajı yönünden haksız rekabetin söz konusu olduğu sonucuna varılarak, yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Dosya kapsamında bulunan taraf ürünlerine ait görseller ile taraf ürünleri üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemeleri sonucu düzenlenen raporlarda, davacıya ait Billionton marka USB bluetooth adaptörün üzerinde harici anten bulunduğu ve bu harici antenin bulunmasının teknik zorunluluktan kaynaklandığı belirlenmiş iken davalı tarafa ait Orite marka adaptörde bulunan harici antenin ise zorunlu olmadığı, bu harici antenin cihazın performansına katkısının olmadığı, her iki cihazda da aynı biçimde anten kullanıldığı, cihazlar arasında ölçü, biçim, renk ve doku açısından fark olmadığı,

teknik zorunluluktan kaynaklanmayıp, tamamen üreticinin tasarım ve tercih serbestisi içinde kalan cihazlar üzerindeki nervür denilen yükseltilerin sayısı, şekilleri ve ölçülerinin bile aynı biçimde olduğu belirtilmiştir.

Bu durumda davalıya ait üründe teknik bir zorunluluk olmadığı halde davacı ürünündeki harici antene benzer bir anten unsurunun yer alması ile davacıya ait cihazın üretici ve tasarımcının serbesti alanı içinde kalan görsel özelliklerinin de davalıya ait üründe aynen yer alması suretiyle davalıya ait ürünün davacı taraf ürününe benzetilmeye çalışıldığı ve bu durumun da sonuç olarak cihazların alıcıları nezdinde iltibas tehlikesi yaratacağından ürünler yönünden de benzerliğin varlığının kabulü ile ürünler açısından da haksız rekabetin tespitine ve önlenmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş,

asıl davada verilen kararın bu nedenle davacı-karşı davalı yararına bozulması gerekmiştir.