Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/12210 K.2012/19265

Taraflar arasında görülen davada Ankara 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 23.05.2011 tarih ve 2010/226-2011/186 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı TPE vekili ve davalı Kaptanoğlu Gıda İnş.Tur.Oto.Orman Ür.San.Tic.Ltd.Şti. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin "özsüt" markasını 1938'lerden günümüze taşıdığını, başta sütlü tatlılar olmak üzere her türlü tatlı ve benzeri yieceklerin üretimi ve satışıyla faaliyet gösterdiğini, ülkenin bu sektörde tanınmış kuruluşlarından olduğunu, "tatlımola" markasını da 09.06.2008 tarihinden muteber olmak üzere tatlılar ve yine bir kısım ürünler için adına tescil ettirdiğini, ayrıca 2001, 2003, 2004, 2005 yıllarında "özsüt", "sefer usta özsüt" ibareleri markaların müvekkili adına tescil edildiğini, bu kez "özsüt tatlı mola" markasının da tescili için Türk Patent Enstitüsü'ne başvurduğunu,

12.02.2009 tarihinde başvurunun Resmi Marka Bülteni'nde yayınlandığını, davalının 102486 ve 2003/37778 numaralı markaları dayanak göstererek yayına itirazı üzerine Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun hukuka aykırı bir surette sözü geçen markanın 29. sınıfa dahil olan "konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve" ve 30. sınıfa dahil "pastacılık ve fırıncılık mamülleri, tatlılar, toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri, şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler" için çıkarılma kararının verildiğini, müvekkilin "özsüt" ibareli markasının kullanım sonucu ayırdedicilik kazandığını,

bu hususun mahkeme kararları ile dahi sabit olduğu, bu markanın yanısıra başka markalar kullanarak seri markalar oluşturduğunu belirterek Türk Patent Enstitüsü Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu'nun 2010-M-2143 sayılı kararının iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı Kaptanoğlu Gıda İnş. Tur. Oto. Orm. Ür. San. Tic. Ltd. Şti. vekili, davacının esas markasının "sefer usta" olduğunu, "özsüt" ibaresini her defasında büyülterek bu ibareyi ön plana çıkarmak istediğini, "özsüt tatlımola" ibareli markasının tescil ettirmek istemesine rağmen müvekkiline ait daha önceden tescilli 102486 sayılı "özsüt pastaneleri" ve 2003/37778 sayılı "özsüt" markasının sahibi olduğunu, davacının diğer markalarının tescili istenen marka için müktesep hak teşkil etmeyeceğini, müvekkelinin markaları ile dava konusu markanın benzer olduğunu belirterek haksız davanın reddini istemiştir.

Davalı Türk Patent Enstitüsü Başkanlığı vekili, davacının başvurusunun Resmi Marka Bülteni'nde yayanlanmasına karar verildiğini, diğer davalının itirazı üzerine itirazın kısmen kabul edildiğini, davacının YİDK'ya itiraz etiiğini, kurulca tatlımola ibaresinin tanınmışlığının söz konusu olmadığı, özsüt ibaresinin tanınmış marka olmasının dahi markaların benzerliğini ortadan kaldırmayacağı gerekçesiyle karar verildiğini, kurul kararının hukuki olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, Ankara 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2005/615 Esas, 2007/63 Karar sayılı ilamı ile davacıya ait "Özsüt" ibareli marka sebebiyle "konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş meyveler, pekmezler, reçeller, marmelatlar, meyve ezmeleri, kompostolar, ekmekler, pideler, pizzalar, lahmacunlar, baklavalar, şöbiyet, tulumba tatlıları, bülbül yuvaları, pudingler, kazandibi, sütlaç, sup, muhallebiler, aşureler" malları yönünden davacının önceye dayalı hakkının bulunduğunun tespit olunduğu,

kesin hükmün tarafları ve mahkemeyi bağlayacağı, keza İstanbul 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2006/270 Esas, 2007/282 Karar sayılı ilamı ile davacının tescilli 2011/11160 sayılı "Sefer Usta Özsüt Sefer Usta, şekil" unsurlu markası nedeniyle "baklavalar, şöbiyet, tulumba tatlıları, bülbül yuvaları, bisküviler, krakerler, gofretler, pastalar, petifürler, tartlar, kekler, şekerlemeler, lokumlar, helvalar, pişmaniyeler, donmuş yoğurt, çikolatalar, çikolata ürünleri, çikolata veya şekerle kaplanmış ürünler, .. çikolata esaslı içecekler" malları yönünden davacının önceye dayalı hakkının bulunduğunun tespit olunduğu,

zira bu markada da "Özsüt" ibaresinin esaslı unsur olduğu, davaya konu markanın davacı markalarının seri markası niteliğinde bulunduğu, Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu'nun 29. sınıfa dahil olan "konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve" ve 30. sınıfa dahil "pastacılık ve fırıncılık mamülleri, tatlılar, şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler" mallarının davaya konu marka için reddine ilişkin kararının yerinde olmadığı gerekçesiyle TPE YİDK’nın 2010-M-2143 sayılı kararının 29.sınıftaki “ konservelenmiş dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş,

salamura edilmiş her türlü meyveler” ile 30.sınıftaki “pastacılık ve fırıncılık mamülleri… büskiviler, gofretler… şekerlemeler, çikolatalar” ürünleri yönünden iptaline, sair mallar yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı TPE vekili ve davalı Kaptanoğlu Gıda İnş. Tur. Oto. Orm. Ür. San. Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz etmiştir.

1- Mahkemece Ankara 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2005/615 Esas, 2007/63 Karar sayılı ilamı ile davacıya ait 2003/11923 sayılı "Özsüt" ibareli markadan kaynaklanan önceye dayalı kazanılmış hakkı bulunduğu gerekçesiyle anılan markanın konusunu oluşturan ürünler yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Ancak söz konusu emtialar açısından davacı yararına kazanılmış hak oluştuğundan söz edilebilmesi için anılan 2003/11923 sayılı davacı markasının sicilde de tescilli olması gerekir.

Oysa, dosyada mevcut TPE Markalar Dairesi Başkanlığı'nın 13.04.2010 tarihli yazısına göre daha önce tescil edilmiş davalıya ait "Özsüt Pastaneleri" markası mesnet gösterilerek Ankara 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2005/615 Esas, 2007/63 Karar sayılı ilamına konu bir kısım ürünlerin davacıya ait 2003/11923 sayılı ''Özsüt'' ibareli marka başvurusu kapsamından çıkarıldığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda davacıya ait 2003/11923 sayılı marka başvurusunun neticesinin araştırılarak bu başvuruya konu emtiaların davacı bakımından kazanılmış hak oluşturup oluşturmayacağı hususunun değerlendirilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

2- Ayrıca, mahkemece davacı adına tescilli 2001/11160 "Sefer Usta Özsüt+Şekil" ibareli marka yönünden de davacının bu markanın kapsadığı bir kısım emtia bakımından kazanılmış hakkı bulunduğu sonucuna varılmış ise de Dairemizin 19.09.2008 tarih 7547/10251, 14.11.2008 tarih 11505/12839 01.10.2009 tarih 4689/9904 sayılı kararlarında da açıklandığı üzere;

farklı kişi ya da kişiler adına mükerrer tescilli markalar olması halinde bu markalar ile aynı ya da benzeri olan işaretlerin tescil başvurusu halinde 556 sayılı KHK'nin 7/1-(b) ve/veya 8/1-(b) bendindeki mutlak ve nispi ret nedenlerinin istisnasını oluşturan "seri marka"nın varlığının kabulü için; başvuru konusu işaretin aynı kişiye ait önceki tarihlerde tescilli markasındaki asli unsurunun herhangi bir değişikliğe uğratılmaksızın yer aldığı asli ve/veya tali unsurlara sahip olması gereklidir.

Öte yandan, yukarıda tarih ve sayısı açıklanan Dairemiz kararlarında benimsendiği şekilde, başvuru konusu işaretin tescil edilebilmesi için ayrıca sicilde bir başkası adına tescilli olan ve mükerrer nitelikteki marka ile yakınlaştırma, benzeştirme yoluyla iltibas tehlikesine ya da bu suretle haksız yarar sağlanmasına yol açılmaması da zorunludur.

Bu bakımından karar gerekçesinde bahsedilen davacıya ait 2011/11160 sayılı "Sefer Usta+Özsüt+Şekil" ibareli markanın dava konusu marka bakımından müktesep hak oluşup oluşmayacağı hususunun Dairemizin yukarıda anılan kararlarında kabul edilen ilkeler çerçevesinde tartışılarak hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup davalıların temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmekle kararın davalılar yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.