Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/9902 K.2012/17543

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 3.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 17/12/2010 tarih ve 2006/530-2010/224 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin İstanbul Devlet Tiyatroları tarafından sahnelenmekte olan "Kamyon" isimli tiyatro eserinin müziğini bestelediğini, oyunun 21 Kasım 1995 tarihinden bu yana 400 defa sahnelendiğini, tiyatro gösterimi için ortalama bilet fiyatının 5,00 TL, ortalama seyirci sayısının da 300 kişi olduğunu, böylelikle davalının en az 600.000,00 TL hasılat elde ettiğini, elde edilen hasılatın %15'i ila %35'i arasında değişen oranlarda bestecinin telif ücreti hakkı bulunduğunu, en az yüzdeden hesaplansa dahi davacının 90.000,00 TL telif ücretine hak kazanmasına rağmen davalı tarafından müvekkiline herhangi bir ödeme yapılmadığını belirterek şimdilik 25.000,00 TL telif ücreti bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, Borçlar Kanunu'nun 355. maddesinde tanımlanan eser sözleşmesinden kaynaklanan 5 yıllık zamanaşımı süresinde açılmayan davanın zamanaşımına uğradığını, yetki itirazında bulunduklarını, Borçlar Kanunu'ndan kaynaklanan davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiği, 15.11.1995 tarihinde Genel Müdürlükçe onaylanan 25.000.000 TL tutarındaki ödeme ile eserin satın alındığını, taraflar arasında başkaca bir ödeme yapılacağına ilişkin protokol bulunmadığını, davacının bu itibarla tüm hakkını aldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, görev ve yetki itirazları ile zamanaşımı def'i reddedilmiş, "Kamyon" isimli tiyatro eserinin müziklerinin davacı tarafından yapıldığı hususunda uyuşmazlık bulunmadığı, 15/11/1995 onay tarihli belge üzerine davacıya eser karşılığında 25.000.000 TL ödemenin 09/01/1996 tarihinde yapıldığı,

tiyatro birimlerinden alınan cevabi yazılardan gişe hasılatının en fazla %40'lık bir kısmının yazar ve besteciye telif hakkı olarak ödenebileceği, besteciye telif bedeli ödenebilmesi için yazar ve bestecinin bu hususta mutabakata vararak belge tanzim etmeleri gerektiği, dosya kapsamından "Kamyon" isimli eserin gösterimi için yazara gişe hasılatından %40 tutarında ödeme yapılacağı hususunda anlaşma yapıldığı, dolayısıyla bestecinin yaklaşık %10 payının yazar ile yapılan telif hakkı anlaşmasının içinde kaldığı,

davacı ile dava dışı yazarın telif hakkının gişe hasılatından ne şekilde tahsil edileceği hakkında davalıya belge sunmadıkları, bu itibarla davacının telif bedeli isteyemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ile davalı vekili temyiz etmiştir.

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi nedeniyle mülga 818 sayılı Borçlar Kanununun 125. maddesi uyarınca 10 yıllık zamanaşımı süresinin dikkate alınacak olmasına göre, davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava konusu musiki eserinin, davalı ile davacı arasındaki eser sipariş sözleşmesi kapsamında davacı tarafından meydana getirilerek davalıya teslim edildiği ve taraflar arasında 5846 sayılı FSEK 52. maddesine uygun yazılı bir sözleşme olmadığı halde davacının rızası ve bilgisi dahilinde ilk kez 21.11.1995 tarihinde olmak üzere dava tarihine kadar geçen süre içerisinde çeşitli tarihlerde davalı tarafça gerçekleştirilen "Kamyon" isimli tiyatro oyununda temsil edildiği anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının eser sahibi olduğu musiki eseri nedeniyle 09.01.1996 tarihli tahakkuk evrakı ile davacıya bir defaya mahsus olarak yapılan ödemenin, sözkonusu eserin temsil hakkının da devrine ilişkin bir ödeme niteliğinde olup olmadığı ve davacının "Kamyon" adlı tiyatro oyununda kullanılan musiki eseri için 5846 sayılı FSEK'nun 24. maddesi uyarınca temsil hakkına dayalı olarak anılan ödeme dışında ayrıca telif ücreti isteyip isteyemeyeceğine ilişkindir.

Dosyada mevcut yazışma ve 09.01.1996 tarihli ödeme emrinde 24.992.000 TL'nin "satın alınacak beste için yapılacak çalışma karşılığı" ve "kamyon oyunu için özgün müzik yapımcısı" olarak davacıya ödendiği yazılıdır. Bu durumda sözkonusu ödemenin eser sipariş sözleşmesi kapsamındaki bir ödeme olduğu anlaşılmakta olup, anılan belgelerde ayrıca bu musiki eserinin "Kamyon" adlı tiyatro oyununda temsil hakkının devrini de içerdiğine dair bir açıklama bulunmadığına göre, davacının eser yapım bedelini aldığı, ancak eserinin tiyatro oyununda temsili karşılığı davacıya ayrıca telif hakkı ödenmesi de gerektiğine ilişkin mahkemenin karar gerekçesi yerindedir.

Ancak, sözkonusu tiyatro oyunu nedeniyle davalı tarafından dava dışı oyun yazarına yapılan ve hasılatın %40'ı nispetindeki telif ücreti ödemesi esasen davalı ile dava dışı oyun yazarı arasındaki sözleşme gereği olup, davacı bu sözleşmenin tarafı olmadığına göre; davalı tarafından dava dışı oyun yazarına yapılan söz konusu ödeme davalıyı sorumluluktan kurtarmayacağı halde, telif hakkı bedelinin dava dışı oyun yazarına ödenmesi nedeniyle davacının davalıdan bir talepte bulunamayacağına dair mahkeme görüşü isabetli değildir.

Bu nedenle, mahkemece aralarında musiki eserleri konusunda uzman bir öğretim üyesinin de bulunduğu yeni bir bilirkişi heyetinden görüş alınarak, davacı eserinin sözkonusu tiyatro oyunu için meydana getirilmiş musiki eseri olması, tiyatro oyununun temsiline katkı oranı, kullanım süresi ve bu tür oyunlarda musiki eseri sahibine yapılan ödemelerle ilgili teamül ile davalı ... Başdramaturgluğu'nca düzenlenen 13.03.2008 tarihli yazıda bahsi geçen "... Fikri Hak Alımları Yönergesi" de dikkate alınmak suretiyle davacıya ödenmesi gereken telif ücretinin belirlenmesi gerekirken, yazılı gerekçelerle davanın reddi doğru görülmediğinden kararın temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.