Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2012/15520 K.2013/13960

Taraflar arasında görülen davada Ağlasun (Kapatılan) Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 23/02/2012 tarih ve 2005/48-2012/9 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili ve davalılar ... ve... Taşımacılak Akaryakıt Turizm Otomotiv İth. İhr. San. Tic. A.Ş. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, müvekkillerinin murisi olan Senihe Bayraktar'ın 26.02.2005 tarihinde davalılardan ...'ün maliki ve sürücüsü olduğu otobüsün içinde iken davalı sürücünün tam kusuru ile meydana gelen kazada vefat ettiğini, diğer davalıların işleten ve teşebbüs sahibi niteliğindeki yolcu taşıma şirketleri olduğunu, murisin kızı ...'in böbrek hastası olup yapılan tetkikler sonucu müteveffanın böbreğinin kızına uyduğunun saptandığını, nakil için beklenirken vefat nedeniyle böbrek naklinin imkanının kalmadığını, murisin kazada bel altı bölgesinin koptuğunu, organlarının dışarı çıktığını ileri sürerek sağ kalan eş ... için 20.000,00 TL,

böbrek hastası kızı ... (Bayraktar) için 30.000,00 TL, diğer çocukları Adem, Yaşar, Ramazan ve ... için 10.000,00'er TL olmak üzere toplam 90.000,00 TL manevi tazminatın, ... (Bayraktar) için çalışma gücü/gelir elde etme hakkının kaybı karşılığı olarak şimdilik 10.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar ... ve... Taşımacılık Akaryakıt Turizm Otomotiv İth. İhr. San. Tic. A.Ş vekili, davacıların sigortacıdan maddi tazminat aldıklarını, davacı ... için istenen tahmine dayalı, müphem maddi tazminat talebinin yerinde olmadığını,... Taşımacılık Akaryakıt Turizm Otomotiv İth. İhr. San. Tic. A.Ş'nin taraf sıfatının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Turizm Taş. Tic. Ltd. Şti savunma yapmamıştır.

Mahkemece, iddia, savunma, kusur raporları, kesinleşen mahkumiyet kararı ve tüm dosya kapsamına göre, anneden kızına doku nakli yapılsa bile % 100 iyileşme olup olamayacağı, beden gücünden bir kayıp olacaksa ne oranda olacağının bilinemediği, iddia edilen zarar ile trafik kazası arasında illiyet bağının bulunmadığı,

davacıların ölen ...'a yakınlıkları nedeniyle BK'nun 47'inci maddesi gereğince söz konusu kaza nedeniyle manevi zararlarının oluştuğunun kabulü gerektiği, manevi tazminat miktarının her olaya göre değişebileceğinden BK 47. maddede belirlenen ilkeler karşısında, ölenin davacılara olan yakınlığı, olayın tarihi ve oluş şekli ile tarafların ekonomik, sosyal durumlarına göre davacılar lehine her biri için 2.000,00 TL manevi tazminat takdirinin uygun olduğu gereçesiyle davanın kısmen kabulüne,

her bir davacı için 2.000,00 TL olmak üzere toplam 12.000,00 TL olarak belirlenen manevi tazminatın 26.02.2005 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve... Taşımacılık Akaryakıt Turizm Otomotiv İth. İhr. San. Tic. A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, maddi tazminat yönünden talebin reddine, karar verilmiştir.

Kararı, davacılar vekili ve davalılar ... ve... Taşımacılık Akaryakıt Turizm Otomotiv İth. İhr. San. Tic. A.Ş vekili temyiz etmiştir. 1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davalı ... Turizm Taş. Tic. Ltd. Şti hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemesinin temyiz sebebi yapılmamış olmasına göre, mümeyyiz davalılar vekilinin aşağıda (3) nolu bent dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Dava, taşıma ilişkisinden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. BK'nun 47. maddesi hükmüne göre, hâkim özel durumları göz önünde tutarak manevi zarar adı altında hak sahiplerine verilebilecek tazminatı adalete uygun olarak belirlemelidir. Bu tazminat, zarara uğrayanlarda bir huzur duygusu oluşturmalıdır. Tazminatın sınırı, onun amacına uygun olarak belirlenmelidir.

Diğer bir deyişle, takdir edilecek tazminat miktarı mevcut durumda elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 tarihli 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde de takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel durum ve koşullar açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her somut olaya göre değişebileceğinden, hâkim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri karar yerinde objektif bir biçimde göstermeli ve bu takdir hakkını MK'nun 4. maddesine göre hukuka ve hakkaniyete uygun olarak kullanmalıdır.

Somut olayda kaza nedeniyle davacıların eş ve annelerini kaybettikleri anlaşılmıştır. Murisin kazada bir kusurunun bulunmayışına, kazaya sebep olan araç sürücüsünün kusurunun ağırlığına, davacıların, murislerinin ölümünden etkileniş derecesine ve olay tarihindeki paranın alım gücüne göre davacılar lehine takdir edilen manevi tazminat miktarı azdır. Açıklanan hususlar ve diğer etkenlerin tümü birlikte değerlendirilerek hakkaniyet ilkesi de dikkate alınıp daha makul oranda manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken, olay tarihi itibariyle taraflar arasındaki menfaat dengesine uygun düşmeyen miktarda manevi tazminatın takdiri doğru görülmediğinden verilen kararın davacılar yararına bozulması gerekmiştir.

3- Kabule göre de, maddi tazminat talebinin tümden reddine, manevi tazminat talebinin de kısmen kabul, kısmen reddine karar verildiği halde, yargılama giderlerinin tümüyle mümeyyiz davalılara yükletilmesi doğru olmamış, kararın bu yönden de mümeyyiz davalılar yararına bozulmasına karar verilmiştir.