Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2017/4952 K.2019/1773

Taraflar arasında görülen davada ... 11. Asliye Ticaret Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 18/05/2017 tarih ve 2015/353-2017/373 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin davalı vekili, ... vekili ve fer'i müdahiller vekilleri tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin 18.11.1999 tarihinde ... A.Ş’nin ... Şubesinde açtığı hesaba vadeli mevduat yatırdığını, müvekkilinin bankaya yatan parasının, davalı banka tarafından KKTC'de kurulan paravan ... ... Ltd adlı bankaya ait hesaba aktarılmış gibi gösterilerek Garipoğlu Grubu şirketlerine usulsüz krediler vermek suretiyle tüketildiği, daha sonra ...

A.Ş. yönetimine el konulduğunu ve sigorta kapsamında olmadığı gerekçesiyle hesaptaki paraların müvekkiline ödenmediğini, zararın tazmini için açılan ...

2 Asliye Ticaret Mahkemesinin 2003/1367 esas sayılı dosyası ile 66.000 USD ve 180.000 DM alacak davanın kabul edildiğini, belirtilen davada fazlaya ilişkin hakların saklı tutulduğunu ve işbu dava konusu alacağın talep edilmediğini, oluşan zarardan davalı bankanın sorumlu olduğunu ileri sürerek 44.380 DM karşılığı 22.691 EURO'nun bankaya yatırıldığı tarihten vade sonuna kadar akdi faizi, vade sonundan fiili ödeme tarihine kadar ise 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi uyarınca işleyecek faiziyle davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; zamanaşımı itirazında bulunarak müvekkilinin ... Bankasından ayrı bir tüzel kişiliği olduğundan müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, müvekkili banka tarafından yalnızca havale işleminin yapıldığını, davacının daha fazla faiz elde etmek için kendi iradesiyle ... Bankasında hesap açtığını, faiz talebinin yasaya aykırı olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Borcu üstlenen ... vekili; dava konusu borcun kabul anlamına gelmemekle beraber müvekkili tarafından üstlenildiğini, müvekkili hakkında hüküm kurulması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Fer'i müdahil ... İplik A.Ş. vekili; zamanaşımı itirazında bulunarak hakim hissedarı olduğu ... A.Ş.'nin ...'ye olan tüm borcunu 31.03.2011 tarihinde ödediğini, ...'nin internet sitesinde bu durumun 06.04.2011'de duyurulduğunu, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasının zamanaşımı süresini kesmediğini, ... 2. İcra Müdürlüğünün 2006/8114 esas sayılı dosyasındaki borcun ödendiğini, mahsubunun gerektiğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

Fer'i müdahil ... vekili; zamanaşımı ve husumet itirazında bulunarak müvekkilinin borç üstlenmediğini, muhatabın ... olduğunu belirtmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya göre; davalı vekilinin zamanaşımına ilişkin olarak, davalının sorumluluğunun BK 41, 55 ve TTK 336. maddelerinden kaynaklanması ve davacının zararının parasını ...

Bankasından tahsil etme olanağının kalmadığının anlaşıldığı andan itibaren doğması nedeniyle davalı vekilinin zamanaşımı def'inin ve yine konularının farklı olması nedeni ile derdestlik itirazının yerinde olmadığı, bilirkişi raporuna göre davaya konu alacağın davalı bankanın ... şubesine 21.12.1999 tarihinde açılan 44.380 DM meblağlı (23.01.2000 vadeli %23 faiz oranlı) mevduat hesabı ile ilgili olduğu, bu hesap da davacının ... şubesindeki 169245 no'lu vadesiz döviz tevdiat hesabından davalı bankanın Merkez Şubesi nezdindeki Efektif ...

Ltd. hesabına 44.380.00 DM transfer edilerek açıldığı, havale ve hesap açma işleminin davacı tarafından kabul edildiği, sonuç olarak davacı tarafın davaya konu ettiği 22.691 Euro'ya karşılık gelen 44.380 DM'nin bankaya yatırıldığı ve tahsil edilemediği, ödeme iddiaları nedeniyle ...

2. İcra Müdürlüğü'nün 2016/8114 Esas sayılı dosyası icra takip dosyası getirtilerek alınan ek rapora göre icra dosyasına ödeme yapılmadığı, alacağın tamamı için aciz belgesi düzenlendiği, davacı ile banka arasında BK 390 uyarınca vekalet sözleşmesinin bulunduğu, davacı tarafından yapılan havale işlemi ve açılan ... hesabının bizzat davacının istek ve iradesine mukabil olarak açıldığı, ... ...

Ltd.'ye gönderilen paraların aslında fiilen aktarılmadığı, bu durumda bir güven kurumu olarak faaliyet gösteren davalı bankanın müşterisi olan davacıyı bu durumu bilerek ...'ye yönlendirdiği anlaşılmakla dava konusu bedeli tahsil edememesinden davalı bankanın da sorumlu olacağı, bu nedenlerle davacının davalı bankadan 44.380 DM tutarında alacağının olduğu,

ceza mahkemesinden verilen kararın gerekçesinde de belirtildiği üzere davacının da aralarında bulunduğu mağdurlara ait bu mevduatın bir kısmının Garipoğlu'na ait, bir kısmının da başka firmalara geri dönmeyecek nitelikte kredi olarak tahsisi suretiyle tüketildiği ve davacının zarara uğratıldığı, bu şekilde Efektif Bank ... Ltd Şti'ye davalı banka ve şubeleri vasıta kılınarak mevduat adı altında para toplandığı, davacının mevduat alacağının dava dışı Efektif Bank ...

Ltd.'den tahsil edilmesinin mümkün olmadığı, Yargıtay içtihadı doğrultusunda davalı bankanın külli halefi olduğu ... A.Ş. yönetim kurulu üyeleri ve çalışanlarının eylemlerin nedeniyle zarara uğradığını ileri sürüldüğünden, davalı bankanın da borcu üstlenen ... yanında sorumluluğuna karar verilmesi gerektiği, tek başına ...'nin borcu üstlenmiş olmasının ...

A.Ş'nin küllü halefi olan davalı ...Ş'nin davacıya karşı olan sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağından borcu üstlenen ... yanında davalının da sorumluluğunun bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, 44.380 DM karşılığı olan 22.691 Euro alacağın 21.12.1999 tarihinden itibaren (21.12.1999 tarihinden itibaren Avro dönüşüm tarihi olan 31.12.2001 tarihine kadar 44.380 DM üzerinden DM faizi uygulanmak kaydıyla) 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesi gereğince döviz faiziyle borcu üstlenen ... ve davalı bankadan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili, ... vekili ve fer'i müdahiller vekilleri temyiz etmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, borcu üstlenen ... vekilinin ve fer'i müdahiller vekillerinin aşağıdaki bentler dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Davacı, 44.380 DM karşılığı 22.691 EURO alacağın tahsili istemiyle dava konusu alacağı döviz üzerinden talep etmiştir. Ancak davacı, dava konusu alacağı nedeniyle ... 2. İcra Dairesinin 2006/8114 sayılı takip dosyasında, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 1.000,00 TL üzerinden yaptığı icra takibinde, takip tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 818 sayılı BK'nın 83/2 maddesi uyarınca dava konusu döviz alacağını, takip tarihi itibariyle TL'ye çevirmek suretiyle tercih hakkını kullanmıştır. Bu nedenle mahkemece alacağın döviz olarak tahsiline hükmedilmesi doğru olmamış, kararın borcu üstlenen ... vekili ve fer'i müdahiller vekilleri yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

3- Dairemizce bozulan mahkemenin 01.03.2012 tarihli ilk kararında alacağın, borcu üstlenen ...'den tahsiline dair hüküm kurulmuş, davalı ...Ş. yönünden ise tahsile ilişkin hüküm kurulmamıştır. Bu karar, davacı tarafından temyiz edilmemiş olup bu suretle davalı ...Ş. lehine usuli kazanılmış hak oluştuğundan bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonrasında verilen kararda, dava konusu alacağın hem davalı ...Ş.'den hem de borcu üstlenen ...'den tahsiline karar verilmesi doğru olmamış, bu nedenle kararın davalı ...Ş. yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

4- Ayrıca ... 2. İcra Dairesinin 2006/8114 sayılı icra takip dosyasına 29.06.2011 tarihinde yapılan ödemeye ilişkin tahsilat makbuzu dosyaya ibraz edildiği halde bilirkişilerce düzenlenen, icra dosyasında ödeme belgesinin bulunmadığı gerekçesine dayalı raporun kabulüyle ödeme belgesi hakkında herhangi bir karar verilmemesi dahi doğru olmamış, bu nedenle kararın borcu üstlenen ... ve fer'i müdahiller yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

5- Bozma sebep ve şekline göre davalı ...Ş. vekilinin (3) numaralı bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.