Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/6656 K.2023/1577

Taraflar arasındaki markanın hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin 99/000296, 2016/22627, 2016/18427, 2016/18267, 99/011019, 2009/42371, 2009/42372, 2009/42373, 2009/42374, 2010/46527, 2010/60282, 2011/32520, 2011/32521, 2011 32522, 2012/06560, 2013/13136, 2013/13864, 2014/43688, 2014/43693, 2014/44564, 2014 44575, 2014/44579, 2014/46608, 2014/46615, 2014/46630, 2014/46637, 2014/93101, 2014 93106, 2015/09794, 2015/18474, 2016/103493, 2016/53278, 99/000293, 99/000295, 99/001458, 2004/41535 sayılı ve "macro supercenter+şekil", "macroville card", "butcher by macrocenter", "macropicks", "selection macrocenter+şekil", "macrostyle", "macro banquet",

"macro center banquet", "macronews+şekil", "mcfinefood by macro center+şekil", "macro online bir tıkla alışverişi evinize indirin!+şekil", "macro atelier+şekil", "macro center homemade+şekil", "macro center cook book+şekil", "macro station", "macrorecipes", "macro service", "macro&more macrocenter", "macroandmore", "food night out macro center", "marco trend", "macro tips", "macro moods", "macro friends", "macro cooks", "macro lifestyle", "kav by macrocenter", "mahzen by macrocenter", "fine food macrocenter", "finefood macrocenter", "macrofit", "macrophone", "makro supercenter+şekil", "makro supercenter+şekil", "makro+şekil",

"makro supercenter+şekil" ibareli tanınmış markanın sahibi olduğunu, davalı şirketin, bu marka ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki “macro win CAM BALKON VE GÖLGELENDİRME SİSTEMLERİ+şekil” ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere başvuruda bulunduğunu, 2017/47617 kod numarasını alan başvurunun, Resmi Marka Bülteninde ilanı üzerine müvekkili tarafından Markalar Dairesi Başkanlığına itirazda edildiğini, ancak itiraz yerinde görülmeyerek reddedildiğini,

bu kararın yeniden incelenmesi talebinin kısmen kabul edilerek başvuru kapsamından 35 ve 37. sınıfta yer alan bir kısım mal ve hizmetlerin çıkartılarak kalan diğer mal ve hizmetler açısından nihai olarak reddine karar verildiğini, oysa müvekkilinin tescilli markaları ile başvurusu markasının ortalama tüketici nezdinde iltibasa sebep olma ihtimali bulunduğunu, itiraz konusu "makrowin cam balkon ve gölgelendirme sistemleri" ibareli başvurunun müvekkilinin "makro" ve "macro" esas unsurlu markaları ile görsel olarak ayırt edilemeyecek kadar benzer olduğunu,

bu sebeple itiraz konusu başvuruda yer alan makro ibaresinin benzerlik değerlendirmesinde dikkate alınması gerektiğini, aksi taktirde, davalı markasının müvekkili şirketin seri markalarından biri olarak algılanmasının kaçınılmaz olduğunu, itiraza konu "makrowin cam balkon ve gölgelendirme sistemleri" ibareli markanın müvekkiline ait www.macrocenter.com.tr ibareli alan adı ile de benzer olduğunu, itiraza konu markanın tescili durumunda, söz konusu marka başvurusu sahibinin bu tanınmışlıktan haksız yarar sağlayacağını, itiraza konu marka başvurusunun kötü niyetle yapıldığının sabit olduğunu ileri sürerek,

TPMK Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu ("YİDK")'nun 2018-M-10880 sayılı kısmi kabul kararının iptali ile 2017/47617 başvuru numaralı “macro win CAM BALKON VE GÖLGELENDİRME SİSTEMLERİ+şekil” ibareli marka başvurusunun tescil işlemleri devam eden tüm mal ve hizmetler için tümden reddi ile tescil işlemlerinin durdurulmasını, markanın tescil edilmiş olması halinde hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı TPMK vekili cevap dilekçesinde; Kurum kararının usul ve yasaya uygun bulunduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Diğer davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirkete ait marka ile davacı markaları arasında iltibasa sebep olacak bir ayniyet/benzerlik bulunmadığını, tescilli bir marka ile iltibas yaratmayan işaretin marka tescil başvurusunda bulunmanın da bu anlamda kötüniyet olarak değerlendirilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya konu başvuru kapsamındaki mal ve hizmetlerin davacı şirkete ait itiraza mesnet markaların tescil kapsamında yer alan mal ve hizmetlerle aynı ve benzer oldukları, ancak taraf markalarının genel olarak benzer olmadığı, taraf markalarının işaretlerinin benzer olmaması ve 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (6769 sayılı Kanun)'nun 6 ncı maddesinin birinci fıkrası anlamında iltibas tehlikesinin mevcut olmaması nedeniyle hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı,

6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası kapsamında yapılan inceleme neticesinde “MACRO”/“MAKRO” ibareli markalar ile dava konusu marka başvurusunun benzer olmadığına kanaatine varıldığından, 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin beşinci fıkrası kapsamında yer alan koşulların ortaya çıkacağına ilişkin kanaat oluşmadığı, davalı başvurusunun davacının alan adını kapsamadığı ve ticaret unvanı ile işletme adlarını içermediği, davalı şirket tarafından yapılan marka başvurusunun kötü niyetli olduğuna ilişkin somut veriler dosya kapsamında bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının aksine davaya konu “makrowin cam balkon ve gölgelendirme sistemleri" ibareli marka ile müvekkili şirkete ait makro/macro ibareli seri markalar arasında 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası anlamında benzerlik olduğunu, nitekim müvekkiline ait markalarda yer alan ikincil unsurların tanımlayıcı nitelikte olup, esas unsurun “macro/makro” ibaresi olduğunu, başvuru markasındaki win eki de markanın tescilinin talep edildiği sınıf itibarı ile tanımlayıcı nitelikte olup,

başvuru markasının da esas unsurunun müvekkil şirket markalarında olduğu gibi makro ibaresi olduğu izahtan vareste olduğunu, başvuru konusu markanın da müvekkili şirket markalarının da telaffuzuna "makro" ibaresi ile başlaması, taraf markalarının "makro" ibaresi ardından yapılan eklemeler ile oluşturulmuş olmaları karşısında işitsel açıdan benzerlik bulunduğunu, “makrowin cam balkon ve gölgelendirme sistemleri" markası bu haliyle, orta düzeydeki bir tüketici bakımından en azından aynı ve/veya kardeş ve/veya birbiri ile bağlantılı işletmelere ait olduğu kanaatini bırakmakta olup, söz konusu bu işaretler arasında iltibas olduğunu,

yerel mahkeme kararının aksine müvekkili şirkete ait “macro/makro” ibareli markaların yoğun kullanım ve tanıtım neticesinde ayırt edicilik kazandığını, 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin beşinci fıkrası koşulların oluştuğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının “macro win CAM BALKON VE GÖLGELENDİRME SİSTEMLERİ+şekil” ibareli başvurusu ile davacının itirazına mesnet MAKRO/MACRO" esas ibareli markaları arasında 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası anlamında iltibas tehlikesinin bulunmadığı, Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin "MAKROMİX - MAKRO/MACRO" ibareli markalara ilişkin verdiği 2020/6171 E., 2021/4680 K. ve 02.06.2021 tarihli kararının da bu yöne ilişkin olduğu, dolayısıyla mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkiline ait markalarda yer alan ikincil unsurların tamamlayıcı nitelikte olup, esas unsurun macro/makro ibaresi olduğunu, başvuru markasındaki "win" ekinin de tescil talep edilen sınıf bakımından tanımlayıcı nitelikte olduğundan, esas unsurları aynı olan markalar arasında açık benzerlik bulunduğunu, davalının başvuru markasının, müvekkilinin MACRO/MAKRO esas unsurlu markalarının bir serisi olarak algılanacağını, zira markanın "cam balkon ve gölgelendirme sistemleri" ibaresinin Makro ibaresine nazaran daha küçük ve silik yazıldığını, bir bütün olarak bakıldığında markaların işitsel,

görsel ve fonetik açıdan benzer olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla marka işaretleri arasındaki benzerliğin düşük olduğu kabul edilse bile, marka emtiaları arasındaki yüksek benzerliğin marka işaretleri arasındaki düşük benzerliğin önüne geçeceğini, ayrıca aynı mal/hizmetlerde markanın köken gösterme fonksiyonu yönünden karıştırılma ihtimali olduğu gözetilerek bir değerlendirme yapılması gerektiğini, taraf markaların mevcut hali ile tüketici gözünde aynı veyahut birbiri ile bağlantılı işletmelere ait olduğu izlenimi ortaya çıkacağını,

Macro ve Makro ibaresinin müvekkiline ait ticaret ünvanının ve işletme adının da esas unsuru olmasının yanı sıra www.macrocenter.com.tr alan adının da esas unsuru olduğunu, müvekkiline ait MACRO/MAKRO ibareli markaların yoğun kullanım ile ayırt edicilik kazanmış ve tüketici nezdinde tanınmış olduğundan 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin beşinci fıkrası koşulların oluştuğunu, müvekkilinin MACRO ve MAKRO esas unsurlu markalarına her yıl çok ciddi meblağlarda yatırım yapıldığını, dolayısıyla tanınmış markaların toplumda edindiği itibar,

güven ve kalite sembolünden haksız fayda sağlanacağını ve bu suretle markanın ayırt edici özelliğinin zarar göreceğini, davalının dava konusu markayı seçmesinde haklı bir neden ortaya konulmadığını, müvekkiline ait markaların bilinirliğinden faydalanmak için tescil edilmek istendiğini, belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalının 2017/47617 sayılı “macro win CAM BALKON VE GÖLGELENDİRME SİSTEMLERİ+Şekil” ibareli marka tescil başvurusuna karşı, davacının MACRO ve MAKRO esas unsurlu markalarını mesnet göstererek yapmış olduğu itiraz üzerine TPMK YİDK'nın nihai olarak vermiş olduğu 2018-M-10880 sayılı kısmi kabul kararının iptali ile tescil edilmişse markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesi.

3. Değerlendirme

1.Dava, davalının marka tescil başvurusuna davacının yaptığı itirazın kısmen reddine dair TPMK YİDK kararının iptali ile tescili halinde markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

Mahkemece davalının 2017/47617 sayılı “macro win CAM BALKON VE GÖLGELENDİRME SİSTEMLERİ+Şekil” ibareli başvuru markası ile davacının itirazına mesnet gösterdiği “MAKRO/MACRO” esas unsurlu markalar arasında 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası anlamında benzerlik bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacının istinafı üzerine bölge adliye mahkemesince “makro” ibaresinin ayırt ediciliğinin düşük olduğu, markalar arasında 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası anlamında iltibas tehlikesinin bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

2.Bölge Adliye Mahkemesince, başvuru konusu “macro win CAM BALKON VE GÖLGELENDİRME SİSTEMLERİ+Şekil” ibareli marka ile davacının itirazına gerekçe gösterdiği “MAKRO/MACRO” markalarının 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası anlamında benzer olmadığı ve iltibas tehlikesi bulunmadığı kabul edilmişse de, iltibas tehlikesinin değerlendirmesinde markaların baskın unsurları da gözetilmek suretiyle üzerinde kullanılacağı ürünlerin ortalama tüketiciler nezdinde görsel, işitsel ve anlamsal olarak karışıklığa yol açıp açmayacağının dikkate alınması gerekmektedir.

İşaretlerin benzerliği incelenirken de özellikle redde mesnet markanın bir bütün olarak bıraktığı genel izlenim ve ayırt edici unsurların dikkate alınması ve bu baskın unsurların ayırt edicilik seviyesi göz önünde bulundurulmalıdır.

Tescil kapsamında mal ve hizmetleri tür, çeşit, nitelik, karakteristik özellik gibi tanımlayıcı sözcükler asıl unsur olarak dikkate alınamayacağı gibi ima yoluyla bu özellikleri belirten unsurların da ayırt ediciliğinin zayıf olacağı unutulmamalıdır.

Ayrıca bir markayı oluşturan unsur, o markanın başka markalardan ayırt edilebilmesini sağlayan kelime, harf, sayı, şekil vb. işaretlerden oluşup, marka birden ziyade unsuru ihtiva ediyorsa, asıl unsuru markanın bütünü itibariyle bıraktığı izlenim, tümüne hâkim olan görünüş ve ayırıcılığını vurgulayan imajda aramak lazımdır.

3.Bahsi geçen tüm bu hususlar nazara alınarak yapılan değerlendirmede davacı markalarının asıl unsurunu “MAKRO” VE “MACRO” ibareleri oluşturmakta olup başvuru konusu işaret ise “macro win CAM BALKON VE GÖLGELENDİRME SİSTEMLERİ+Şekil” ibaresidir.

Bu durumda, itiraza mesnet davacı markaları ile davalı başvuru markası arasında görsel, işitsel ve anlamsal olarak benzerlik bulunduğu, dolayısıyla aynı mal ve/veya hizmetlerde kullanılması halinde o mal ve hizmetlerin aynı teşebbüsten ya da bağlı teşebbüsten geldiği yönünde iltibasa sebep olabileceği kabul edilmelidir.

Şu halde, aynı mal ve hizmetlerde markanın köken gösterme fonksiyonu yönünden karıştırma ihtimali bulunduğu gözetilip bir değerlendirme yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış kararın davacı taraf yararına bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davacı vekilinin bozma kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,