Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/1791 K.2023/5617

Taraflar arasındaki menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalı banka ile ... Otomotiv Ltd. Şti. arasında 24.04.2007 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiğini, ... Otomotiv Ltd. Şti. tarafından sözleşmenin teminatı olarak davalı bankaya takip konusu 30.05.2006 keşide tarihli, 12.02.2013 vade tarihli ve 200.000,00 TL bedelli teminat senedi verildiğini, söz konusu teminat senedinde müvekkili ... İnş. Enerji ve Tic.

A.Ş. ve ...'in kefil olarak imzasının bulunduğunu, sözleşmeye konu aracın 29.07.2007 tarihinde kazaya karıştığını ve kaza sonucu ölüm ve yaralanma meydana geldiğini, davalı bankanın tazminat ödemeleri yaptığını, ödeme sonrasında haksız ve kötü niyetli bir şekilde teminat senedinin tahsili amacıyla müvekkilleri aleyhine icra takibi başlatıldığını, takip konusu senedin finansal araç kiralama sözleşmesine teminaten verildiğini, müvekkillerinin yalnızca kefil olduklarını ve müvekkillerine borçlu sıfatı yüklenemeyeceğini açıkça gösterdiğini,

zira müvekkillerinin davalı banka ile aralarında söz konusu teminat senedindeki kefaletleri dışında hiç bir ticari ilişkisinin bulunmadığını, asıl borçlu ... Otomotiv İnş. San. Tic. Ltd.

Şti'nin finansal araç kiralama sözleşmesine dayanarak davalı bankaya hiç bir borcunun da kalmadığını, kefaletlerinin de sona erdiğini, müvekkillerinin takip konusu teminat senedinden dolayı hiç bir borcun izafe edilemeyeceğini, bu nedenlerle takipten kaynaklı bir borcunun olmadığının tespitine, takibin müvekkiller açısından iptaline, 30.05.2006 keşide tarihli, 12.02.2013 vade tarihli ve 200.000,00 TL bedelli senetten kaynaklı davacı müvekkillerinin borcunun bulunmadığının tespitine, haksız ve kötü niyetli davalının %20'den aşağı olmamak şartı ile kötü niyetli tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; ... Oto İnş. San. Tic. Ltd. Şti. ile müvekkili banka arasında Finansal Kiralama Sözleşmesi ve Genel Kredi Sözleşmesinin imzalandığını, davacıların bu sözleşmelere müşterek borçlu ve müteselsil kefil olarak taraf olduklarını, kaza sonucu oluşan zararının sigorta şirketine ödendiğini, müvekkili bankanın davacı kiracı tarafından uğratıldığı zararın imzalanan Finansal Kredi Sözleşmesi ve Genel Kredi Sözleşmesi olmasa bile Borçlar Kanunu hükümlerine göre kiracıdan tazmin edileceğinin aşikar olduğunu, bu nedenle davacılar tarafından finansal kiralama sözleşmesine konu borcun ödendiği iddiası ile yapılan takibe itirazın kötü niyetli olarak yapıldığının açık olduğunu, bu nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, takip dayanağı senedin teminat olarak verildiği iddiasının yazılı belge ile ispatlanması gerektiği, takip dayanağı 30.05.2006 tanzim ve 12.02.2013 vade tarihli, 200.000,00 TL bedelli senedin üzerinde teminat amaçlı verildiğine dair bir açıklama bulunmadığı, davacılar bu senedin dava dışı ... Otomotiv Ltd.

Şti. ile davalı arasında düzenlenen 24.04.2007 tarihli finansal kiralama sözleşmesinin teminatı olarak verildiğini beyan etmiş ise de bu sözleşmede de takip dayanağı senede veya bu senedin ayırt edici özelliklerine dair bir ibare mevcut olmadığı, davacı tarafından, senedin teminat olarak verildiğine dair senedin geçerliliğini ortadan kaldıracak yazılı bir delil sunulmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkillerinin sadece finansal kiralama sözleşmesindeki taksitlerin ödenmemesi durumuna kefil olduklarını, müvekkillerinin sadece kefil sıfatının bulunduğu ve finansal kiralama sözleşmesindeki taksitlere kefil oldukları konusunda taraflara arasında bir uyuşmazlık bulunmadığını, dava dışı ... firması tarafından finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan tüm taksitleri ödediğini ve 29.04.2010 tarihinde aracın devrinin ... firmasına yapıldığını, bu haliyle müvekkillerinin kefaletinin sona erdiğini ve borcu kalmadığını, asıl borcun ortadan kalkmasıyla kefaletin de ortadan kalktığını,

davalı tarafın Erzurum 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 2015/345 Esas sayılı dosyasına vermiş olduğu cevapta da açıkça görüleceği üzere müvekkillerinin sadece borcu asıl borçlunun ödemeyeceği kira bedellerine ilişkin olduğunu, başkaca bir borç ilişkisi olmadığını, davalı tarafın talep ettiği bedelin finansal kira sözleşmesinden kaynaklı bir borç olmayıp aracın meydana getirdiği kazadan kaynaklı rücu talebi olduğunu, 6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun 592 nci maddesi gereğince müvekkillerinin borçtan kurtulduğunu, tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen nedenlerle kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, takip ve bono nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun (2004 sayılı Kanun) 72 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu 30.05.2006 keşide tarihli 12.02.2013 vade tarihli bonoda davacılar aval veren konumundadır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 702 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca aval veren kişinin teminat altına aldığı borcun şekle ait noksandan başka bir sebepten dolayı batıl olsa da aval verenin taahhüdü geçerli olup, aval veren lehine aval verdiği kişiye ait şahsi def'ileri ileri süremeyecektir.

3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,