Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/3590 K.2023/7162

Taraflar arasındaki marka hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 1987-1988 yılında "..." markası ile eğitim ve öğretim hayatına başladığını, müvekkilinin markasının tanıtımı için pek çok emek ve harcama yaptığını, ... markasını titizlikle büyüten müvekkilinin geniş müşteri çevresi oluşturduğunu, müvekkilinin "..." markasını Türk Patent ve Marka Kurumu'nun 2000 12003 numarası ile tescil ettirdiğini, daha sonra 2003 01346, 2012 109807, 2016 40857, 2016 40859, 2016 40869, 2016 40874 numaralı markalarını tescil ettirdiğini, müvekkilinin markalarından 2000 12003 tescil numaralı marka "...", 2003 01346 numara ile tescilli marka ile " ...

Eğitim ve Öğretim Şekil", 2012/109807 tescil numaralı marka ile "... Koleji", 2016 40857 tescil numaralı marka ile "... Eğitim Kurumları ... Öğrencisi Olmak Ayrıcalıktır", 2016/40859 numaralı marka ile "... Etüt Merkezi ... Öğrencisi Olmak Ayrıcalıktır", 2016/40869 numaralı marka ime "... Okulları ... Öğrencisi Olmak Ayrıcalıktır "2016 40874 numaralı marka ile "... ... Öğretim Kursları ...

Öğrencisi Olmak Ayrıcalıktır" isimleri ile 16 - 41. sınıf mal ve hizmet sınıflarında tescilli olduğunu, müvekkilinin seri markalar ile daha pek çok marka adına tescilli durumda olduğunu, davalı tarafın kötü niyetli olarak müvekkili markalarına benzer vaziyette 2016 20428 tescil numarası ile "... ... mercan ... okullarını", markasını 41. mal ve hizmet sınıfında adına tescil ettirdiğini, davalının daha önce 18.05.2015 tarihinde 2015/42772 başvuru numarası ile dava konusu/adına tescilli 2016 20428 tescil numaralı markada yer ... şekil ile aynı şekli kullanarak "...

Okulları" markasının tescili için başvurduğunu, ancak markanın müvekkili adına kayıtlı 2003 01346 numaralı markasına benzer olması sebebiyle başvurusunun reddedildiğini, davalının kötü niyetli olarak "... ... mercan" ibaresini ekleyerek Türk Patent ve Marka Kurumu'nun kapsamlı olmayan inceleme usulünden yararlanarak davaya konu markasını tescil ettirdiğini, davalının markasının incelenmesinde çekirdek unsurun "..." olduğunu, ... ibaresinin diğer kelimeler mavi iken kırmızı renkte yazılarak ön plana çıkartıldığını,

ayrıca reddedilen başvurusundan farklı olarak tescilli markasında yer verildiği "... ... mercan" ibaresini daha ... puntolarda yazarak geri palanda kalmasını sağladığını, geri planda bırakılan markasının ayırt edicilik unsurunun bulunmadığının görüldüğünü, davalının ilgili paylaşımlarının hiçbir kısmında ...

Mercan kelimelerinin geçmediğini, görsellerde sürekli ... okulları kelimelerinin kullanıldığını, okul levhasında, öğrencilerin üniformalarında, afişlerde, reklamlarda ... okulları, ... lisesi, ... etüt merkezi, ... kurs merkezi, ... eğitim merkezi tabirlerinin kullanıldığını, bu tabirlerin bir çoğunda davalının tescilli markasında yer ... şeklin kullanılmadığı birebir müvekkilinin markalarına yer verildiğini ileri sürerek davalı adına kayıtlı 2016/20428 tescil numaralı "... ... mercan ... okulları" ibareli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirkete ait markanın 28.03.2016 tarihinde ilan edilip 29.08.2016 tarihinde tescil edildiğini, müvekkili Aktif ... ... Eğitim Hiz. İnş. Tur. San. ve Ltd. Şti.'nin Ticaret Sicil Gazetesi örneğinden de anlaşılacağı üzere kurucu ortağı ve müdürünün ...

Mercan olduğunu, müvekkili şirketin kurucu ortağı ve müdürünün Malatya ilinde yıllardır eğitim ve öğretim faaliyetlerinde bulunan bu alanda yetkinliğini kanıtlamış ve Malatya kamuoyunda bilinir hale gelmiş bir kişi olduğunu, markasını oluştururken ...

Mercan ismini kullandığını, müvekkili şirkete ait markanın ayırt edici unsurunun kurucu ortağının ismi olan "... mercan" ibaresi olduğunu, davacının markası ile benzerliğinin bulunmadığını, müvekkili şirket adına tescilli marka ve kullanılan logo ile davacının markası ve kullandığı logo arasında yazılış, okunuş ve renk kullanımı açısından önemli farkların bulunduğunu, bu farkların iltibası önleyecek nitelikte olduğunun açık olduğunu, dava konusu markalar arasında hiçbir benzerliğin bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...Marka grafik olarak tasvir edilebilir bir işaretin varlığını gerektirdiği gibi bu işaretin ayırt edici karakteri de haiz olması gerektiği, bu işaret yazı, resim ve bunların bileşiminden oluşabilmektedir.

Bazı markalarda şekil, bazılarında söyleniş, bazılarında anlam, bazı markalarda ise bu hususların ikisi veya üçü marka şeklinin bütününde belirgin ve fark edilebilir olur ve benzerliğin saptanmasında önem taşırdığı, bu noktada iltibasın varlığının saptanmasındaki işlevleri bakımından markaların esas ve tamamlayıcı unsurlarıyla ilgili açıklamada bulunmaları gerektiği.

Esas unsurlar markanın ayırt edici nitelik taşıyan, ..., karakteristik unsur olduğu, bunlar markanın benzerlerinden ayrılmasını sağladığı, tamamlayıcı unsurlar ise markada ayırt edici nitelik taşımaz, ilgili herkes tarafından kullanılabilir ve ancak belirli koşullara bağlı olarak esas unsurlarının yanında tamamlayıcı unsur olarak tescil edilebilirler.

Aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetle ilgili olarak tescil edilmiş veya daha önce tescil için başvurusu yapılmış bir markayla aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer olan” işaretler marka olarak tescil edilemezler. Yukarıda açıklanan nedenlerle. 6769 Sınai Mülkiyet Kanunu (6769 sayılı Kanun) hükümleri gereğince davanın kabulü ile; davalıya ait 2016 20428 tescil nolu "... ... Mercan ... Okulları" adlı markanın hükümsüzlüğüne" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporu denetime ve hüküm kurmaya elverişsiz olduğundan mahkeme tarafından itirazlarının reddedilerek raporun hükme esas alınmasının hukuka aykırı olduğunu, tespit raporunda iki ayrı adreste tespit yapılmasına rağmen hangi adreste hangi unsurların tespit edildiğinin belirtilmediğini, adresler yönünden ayrı ayrı tespitler yapılmadığı için hatalı bir tespit olduğunu, tespit dosyasında iki adrese gidildiğini, adreslerden birinde davacı şirket tarafından verilen muvafakatnameye istinaden "..." isminin kullanıldığını,

davacı şirketin müvekkili şirketten önce tescil ettirdiği ve ... ibaresini içeren markanın 16. sınıfta yer aldığını, davacı şirketin müvekkili şirketle aynı sınıfta yani 41. sınıfta tescil ettiği markaların müvekkili şirketin tescil tarihinden sonra olduğunu, müvekkili şirkete ait markanın esaslı unsurunun şirketin kurucu ortağı ve müdürü olan ... Mercan olduğunu, dava konusu markalar arasında hiçbir benzerliğin bulunmadığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile karara esas alınan 01.11.2019 tarihli bilirkişi heyeti raporunun denetime açık, karar vermeye elverişli ve oluşa uygun olduğu, tüm dosya kapsamından; karar gerekçe içeriği bir bütün olarak değerlendirildiğinde mahkemece delillerin takdirinde ve yasa kurallarının olaya uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, davalı adına tescilli markanın iltibasa neden olacak derecede davalı markası ile benzer olduğu ve bu anlamda hükümsüzlük koşullarının oluştuğu, kararda kamu düzenine aykırı herhangi bir husus bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebeplerini tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. Uyuşmazlık, hükümsüzlük koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

2.6769 sayılı Kanun

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve yasaya uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,