Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/3183 K.2024/5594

Taraflar arasındaki Yeniden İnceleme Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalı TÜRKPATENT vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ATV başta olmak üzere birçok basın kuruluşunu bünyesinde barındıran Türkiye’nin önde gelen medya kuruluşlarından biri olduğunu, müvekkilinin "Turkuvaz" ibareli tanınmış markalarının bulunduğunu, anılan ibarenin aynı zamanda ticaret unvanının çekirdek unsurunu da oluşturduğunu, davalı gerçek kişinin “life in turkuaz” ibareli marka başvurusuna yaptıkları itirazlarının dava konusu YİDK kararı ile nihai olarak reddedildiğini,

oysa taraf markaları arasında iltibas bulunduğu gibi müvekkili markaları tanınmış olduğundan 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (556 sayılı KHK) 8 inci maddesinin dördüncü fıkrası koşulların da bulunduğunu, dava konusu başvurunun kötü niyetli olduğunu, zira davalının müvekkilinin markalarından haberdar bulunduğunu, ayrıca somut olayda 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin beşinci fıkrasındaki koşulların da gerçekleştiğini ileri sürerek, 2015-M-10495 sayılı YİDK kararının iptalini ve markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile avacının itirazına mesnet 2014/54367, 2014/54368, 2014/54366, 2014/6071, 2014/54365 sayılı markalarının başvuru tarihinin, dava konusu başvuru tarihinden sonra olması nedeniyle iltibas değerlendirmesinde dikkate alınamayacağı, itiraza mesnet diğer markalar ile dava konusu marka başvurusu arasında iltibas ihtimali bulunmadığı, davacının tanınmışlık ididasını ispat edemediği, davacının ticaret unvanına dayanarak dava konusu marka başvurusuna itiraz etme imkanı bulunmadığı, dava konusu marka başvurusunun kötü niyetle yapıldığının ispat edilemediği,

dava konusu YİDK kararının iptali şartlarının oluşmadığı, dava konusu başvurunun tescil edilmemiş olması nedeniyle hükümsüzlüğünden söz edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkiline ait "Turkuvaz" ibareli markları ile dava konusu "Turkuaz" ibareli başvuru arasında iltibas bulunduğunu, başvuru kapsamında yer alan tüm hizmetlerin müvekkili markası kapsamında yer alan mal ve hizmetlerle aynı ve benzer olduğunu, müvekkilinin markalarının tanınmış bulunduğunu, dava konusu başvurunun kötü niyetli olduğunu, somut olay bakımından 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin beşinci fıkrasındaki koşulların da gerçekleştiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Life in TURKUAZ" ibareli başvuruda, "TURKUAZ" ibaresinin, başvuruda yer alan diğer kelime unsuruna göre daha büyük olarak konumlandırılması, "Turkuaz'da yaşam" anlamına gelen başvuruda, "life in" ibaresinin "Turkuaz" ibaresine vurgu yapması ve başvuruda yer alan şekil unsurunun da ayırt ediciliğinin bulunmaması nedeniyle "TURKUAZ" ibaresi asli unsur olarak yer aldığı,

davacının 2009/19477, 2009/17939, 2009/19478, 2008/42952, 2011/02474, 2013/01410, 2009/19476, 2014/11868, 2008/34497, 2009/19483, 2013/71339, 2011/02475 sayılı markalarının asli unsuru oluşturan "Turkuvaz" ibaresi ile dava konusu başvurunun asli unsurunu oluşturan "Turkuaz" ibaresi arasında 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca işitsel ve görsel benzerlik bulunduğu, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2017/1532 E., 2018/6953 K. sayılı ilamında da "Turkuaz" asıl unsurlu marka ile davacının "Turkuvaz" asıl unsurlu markalarının benzer olduğu kabul edildiği,

marka kapsamlarındaki mal ve hizmetlerin karşılaştırılmasına gelince. Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin yerleşik kararlarında açıklandığı üzere mal ve hizmetler arasında benzerlik olup olmadığı değerlendirilirken her iki grup mal ve hizmetlerin aynı tüketici kitlesine hitap edip etmediği, birbirine alternatif olup olmadıkları, aynı dağıtım veya dolaşım yollarına sahip olup olmadığı, hammadde-mamul ilişkisinin bulunup bulunmadığı,

birbirlerini bütünleyici/tamamlayıcı olup olmadıkları gibi hususların dikkate alınması gerektiği, dava konusu başvuru kapsamında 35 inci sınıfın 1-2-3-4 üncü alt gruplarında yer alan hizmetler ile 5 alt grupta 29, 30, 31, 32 ve 33 üncü sınıf malların satışına özgü mağazacılık hizmetleri ve 43 üncü sınıfın 1-2-3-4 alt grubunda yer alan hizmetler yer aldığı, tarafların marka kapsamları karşılaştırıldığında, dava konusu başvuru kapsamında 35 inci sınıfta yer alan "Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri.

Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri." davacının itirazına mesnet 2008/42952 ve 2013/71339 sayılı markalarının kapsamında aynen yer aldığı gibi başvuru kapsamında 35 inci sınıfta bulunan "gazete aboneliği düzenleme hizmetleri" de davacının itirazına mesnet 2009/19477, 2009/17939, 2009/19478, 2008/42952, 2011/02474, 2013/01410, 2009/19476, 2014/11868, 2008/34497, 2009/19483, 2013/71339, 2011/02475 sayılı markaları kapsamında 16 ncı sınıf "basılı yayınlar" emtiası ile ilişkili olduğu,

dava konusu başvuru ile davacının anılan markaları arasında sayılan hizmetler bakımından 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi anlamında emtia benzerliğine ilişkin şartın gerçekleştiği, bunun dışında kalan mal ve hizmetler yönünden ise böyle bir benzerliğin bulunmadığı,

dava konusu başvuru kapsamında farklı olduğu tespit edilen hizmetler yönünden 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin dördüncü ve beşinci fıkraları kapsamında yapılan değerlendirmede ise bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, davacının itirazına mesnet markalarının tanınmış olduğu veya 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin dördüncü fıkrasının koşullarının davacı yararına gerçekleştiği ispat edilemediği,

yine her ne kadar dava konusu başvuru, davacının tescilli ticaret unvanının asıl unsuru olan "Turkuvaz" ibaresi ile benzer olsa da davacı tarafça başvuru kapsamında farklı olduğu tespit edilen hizmetlerle aynı veya benzer mal ve hizmetlerde fiilen faaliyette bulunulduğu ispat edilmediğinden 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin beşinci fıkrasının koşullarının somut olayda uygulanma yerinin bulunmadığı,

ayrıca dava konusu başvurunun kötü niyetli olduğu da ileri sürülmüş ise de sırf benzer marka başvurusunda bulunmanın kötü niyet olarak kabul edilemeyeceği, bunun dışında davalı gerçek kişinin marka başvurusunu gerçekleştirirken kötü niyetli olarak hareket ettiğine dair de bir delilin bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

davanın kısmen kabulüne YİDK'ın 05.11.2015 tarih ve 2015-M10495 sayılı kararının 35 inci sınıfta yer alan "Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri. gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri." yönünden kısmen iptaline, dava konusu başvuru tescil edilmediğinden hükümsüzlük talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı TÜRKPATENT vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; marka kapsamında 35 ve 43 üncü sınıfta müvekkilinin markaları ile bağlantı kurulması muhtemel hizmetler yer aldığını, bu sebeple davaya konu markanın içerdiği tüm hizmetler bakımından karıştırma ihtimalinin varlığı kabul edilmesi gerektiğini, 556 sayılı KHK’nın 8 inci maddesinin dördüncü fıkrasının uygulama alanı bulabilmesi için davalı ile aynı alanda faaliyet gösterme zorunluluğu bulunmadığını, müvekkilinin özellikle basın ve yayıncılık alanında yüksek düzeyde tanınmışlığa ulaştığını,

müvekkilinin markalarının yüksek tanınmışlığı nedeniyle davalının farklı faaliyet alanlarında müvekkil markasına ayırt edilemeyecek düzeyde benzer olan davaya konu markayı kullanıyor olması markanın sulandırılması anlamına geleceğini, müvekkilinin ticaret ünvanı kök unsuru

ile davaya konu markanın benzerliği de kabul edilmişken 556 sayılı KHK’nın 8 inci maddesinin beşinci fıkrası koşulların oluşmadığını söylemek çelişkili bir durum yarattığını ve ayrıca istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itiraz sebeplerini tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

2.Davalı TÜRKPATENT vekili temyiz dilekçesinde özetle.

İlk Derece Mahkemesi tarafından yaptırılan bilirkişi incelemesiyle de tespit edildiği üzere davacının 2008/42952 ve 2013/71339 sayılı markaları kapsamında yer alan emtialarla, başvuru markası kapsamında 35 inci sınıfta yer alan emtiaların benzer olduğunu, ancak başvuru markasının, davacının 2008/42952 sayılı markasının ve davacının 2013/71339 sayılı markası arasında karıştırılacak derecede işaret benzerliği bulunmadığını, bu nedenle iltibas tehlikesinin şartlarından biri olan işaret benzerliği koşulunun oluşmadığı,

davacıya ait 2008/42952 ve 2013/71339 sayılı markalar haricindeki 2009/19477, 2009/17939, 2009/19478, 2011/02474, 2013/01410, 2009/19476, 2014/11868, 2008/34497, 2009/19483, 2011/02475 sayılı davacı markaları kapsamında da başvuru markası kapsamında yer alan emtialarla benzer emtiaların bulunmadığını, bu nedenle somut olayda başvuru markası açısından nispi tescil engeli oluşmadığını belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olupdavacı vekili ve davalı TÜRKPATENT vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere ayrı ayrı yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,