Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/4174 K.2024/6166

Taraflar arasındaki markaya tecavüz ve haksız rekabetin tespiti, meni, giderilmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince miktar veya değer söz konusu olmaksızın duruşmalı olarak incelenmesi gereken dava ve işlerin dışında bulunduğundan duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin Metro markası ile çikolata üretip sattığını, buna ilişkin T/03105 numaralı tanınmış markanın tescilli sahibi olduğunu, Ülker Metro adı ile çok sayıda tescilli markasının bulunduğunu, davalı tarafından üretilen XROLL Nuga Bar Karamelli adı altında satışı yapılan çikolata ürününün davacıya ait METRO çikolatasının ambalajının benzediğini, kullanılan renk ve görsellerinin davacıya ait ürünle ayniyet derecesinde benzediğini ayrıca markaların kavramsal olarak da birbiri ile benzediğini,

davalı tarafından kullanılan yazım şekli ve tipinin de davacı markasına benzetilerek haksız kazanç elde etme amacında olduklarını, bu durumun davacı markasına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğini, davalının kötü niyetli olduğunu belirterek marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet tespiti ile önlenmesini ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin A101 mağazaları ile faaliyet gösterdiğini, XROLL ibareli çok sayıda marka ve tasarım tescillerinin sahibi olduğunu, davalı adına XROLL NUGA markasının 2019/128840 numarası ile tescillendiğini, ürünler arasında herhangi bir benzerlik olmadığını, ambalajların farklı olduğunu tasarımların da farklı olduğunu, davacının ambalajlar bakımından herhangi bir tasarım tescilinin olmadığını, ürünlerin renk olarak da benzemediğini, davacının kötü niyetli olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemece alınan bilirkişi raporunda davalı kullanımları ile davacı kullanımlarının benzer olduğu yönünde görüş bildirildiği ilk aldırılan bilirkişi raporunda tasarım konusunda bilirkişi olmaması sebebiyle bu defa tasarım ve yiyecek -içecek sektöründe uzman ve marka vekilinden oluşan heyetçe aldırılan 01.04.2022 tarihli bilirkişi raporunda davalı tarafından kullanılan ambalajların davacı ambalajlarına benzer olduğu yönünde görüş bildirildiği buna göre mahkememizce tüm dosya kapsamı yönünden yaptırılan incelemede davacının METRO esas unsurlu çok sayıda markanın tescilli

sahibi olduğu, davacının iddiasının davalının kullandığı ürün ambalajlarının benzer olduğu iddiasına dayandığı, ürün ambalajlarına dair benzerliğin teknik uzmanlık gerektiren hususlardan olduğu bu sebeple mahkememizce içerisinde bu konuda uzman tasarım ve ayrıca sektör bilirkişisinin de olduğu bilirkişi heyetinden aldırılan raporda, davalı kullanımlarının davacı markasının bulunduğu ambalajlara benzer olduğu yönünde görüş bildirilmesi karşısında taraflarca kullanılan ambalajların benzer olduğu,

ambalajların ilk olarak kim tarafından kullanıldığı yönünde yaptırılan incelemede davacı ambalajlarının davalı ambalajlarından daha önce piyasaya sürüldüğü her ne kadar davacı tarafından davaya konu ambalaj tescilli değil ise de davacının tescilli olduğu markalar incelendiğinde ÜLKER METRO şeklinde genel renklerinin ÜLKER ibaresi kırmızı METRO ibaresi sarı kenarlarının siyah renkten oluşan ambalaj biçiminde olduğu, tescilin de bu hali ile yapıldığı, davalı kullanımlarının da davacının tescilli olduğu markalara benzer aynı zamanda kullanılan ambalajlara da benzer şekilde tasarlanıp piyasaya sunulduğu,

her ne kadar ürün ambalajları üzerinde yazılı ibarelerde herhangi bir benzerlik yok ise de tasarım ve renk kullanımı ile harf kullanımlarının benzer olması sebebiyle karışıklığa yol açabileceği gibi ticari dürüstlük kuralına da aykırı olduğu, bu nedenle davalı eylemlerinin 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunun 29 uncu maddesine göre marka hakkına tecavüz 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 55 inci maddesinin 1 inci fıkrasının (a) maddesi uyarınca da haksız rekabet teşkil ettiği anlaşıldığı gerekçesi ile davanın kabulüne, davalının davacıya yönelik marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet eyleminde bulunduğunun tespitine, önlenmesine,

durdurulmasına ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına, davalının XROLL NUGABAR KARAMELLİ isimli ürünlerin bulundukları ambalajların davacıya ait ÜLKER METRO ambalajlarına benzer şekilde üretilmelerinin, kullanımlarının ithal ve ihraç etmesine, her türlü satışının yasaklanmasına, bu şekilde satılan ürünlere Türkiye sınırları içinde, gümrük ve serbest liman veya bölge gibi olanlar dahil bulundukları her yerde el konulmasına, davalının bu ürün ile ilgili yapmış olduğu her türlü belge ve tanıtım malzemesine (katalog, broşür) el konulmasına,

el konulan ürünlerin ambalajlarından sıyrılması mümkün ise sıyrılmasına mümkün değilse karar kesinleştiğinde imhasına, hükmün Türkiye çapında dağıtım yapan gazetelerden birinde ilanına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; cevap dilekçesi ile yargılama aşamalarındaki beyanlarını tekrarla; usule ilişkin olarak; mahkemenin denetime elverişli olmayan bilirkişi raporuna dayanarak karar vermesinin hukuka aykırı olduğunu, rapora itirazlarının karşılanmadığını, hüküm dayanağını oluşturan bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu bu yönden usule aykırılık nedeni ile kararın kaldırılması gerektiğini, emsal mahiyette yargı kararlarının mevcut olduğunu; esasa ilişkin olarak;

ürün ambalajları üzerinde benzerlik olduğu ve ticari dürüstlük kuralına aykırılık gerekçeleriyle davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, ürün ambalajları arasında benzerlik olmamasına rağmen eksik ve hatalı inceleme sonucu aksi yönde yapılan değerlendirmelere itiraz ettiklerini, müvekkilinin tasarımında turuncudan kırmızıya çalan bir arka plan ve önünde ışık hüzmesine yer verilmişken davacının tescilsiz tasarımında açık sarı bir arka plan kullanıldığını, bu arka planların ürünlerin görünüşünü büyük ölçüde etkilemekte olduğunu, ilk bakışta farklı renk tonlarının varlığının ürünleri de farklılaştırdığını,

davacının tescilsiz tasarım korumasından faydalanamayacağını, davanın kabulünü gerektirecek delillerin bulunmadığını, eksik ve hatalı yargılama neticesinde karar verildiğini, davacı ile müvekkilinin kullandığı ambalajların farklı olduğunu, tüketicinin ilgisini çekmek ve ürün içeriğine yönelik şekil aracılığı ile açıklamada bulunulması adına söz konusu görsellerin kullanıldığını, bilinçli tüketici göz önüne alınarak yapılacak değerlendirmede açıkça dikkat çekecek bu farklılıkların tespit edilemeyeceğini düşünmenin mümkün olmadığını,

yargılama konusu ambalaj tasarımları arasındaki bir diğer ayırt edici unsurun ise müvekkili şirket tasarımında tasarımın ön yüzüne yıllardır tanınır hale getirdiği marka ibaresi yer aldığını, XROLL NUGA markasının müvekkilinin Türkiye'nin her ilçesinde bulunan 12.000'i aşkın mağazasında bu görselle sergilenerek tanınırlık kazandığını, en ... ayırt edici özellik olan XROLL NUGA ibaresinin davacının markasını çağrıştırmadığının herkesin malumu olduğunu, görsellere bakıldığında ilk dikkat çeken detayın NUGA ibaresi olduğunun ortada olduğunu, yargılama aşamalarındaki beyan ve savunmalarını tekrar ile itirazlarının raporda karşılanmadığını,

raporun denetime elverişli olmadığını beyanla kararın kaldırılması ile davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı adına tescilli ÜLKER METRO KARAMEL markası ile davalı tarafından kullanılan XROLL NUGA BAR KARAMELLİ markalı çikolata ürünlerinin marka ve tasarım yönünden benzerliği bulunduğu davacı iddiası ile; marka hakkına ve tasarım hakkına - eser hakkına tecavüzün tespiti, haksız rekabetin tespiti, tecavüz ve haksız rekabetin önlenmesi, giderilmesi ve sonuçlarının ortadan kaldırılması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6769 sayılı Kanunun 6 ıncı maddesinin 1 inci fıkrası.

3.6102 sayılı Kanunun 55 inci maddesinin 1 inci fıkrasının a bendi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,