Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/5057 K.2025/3933

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl ve birleşen davada davalı ...Teks. San. Tic. Ltd. Şti. ve birleşen davada ... vekili ile birleşen davada davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

1.Davacı vekili asıl dava dilekçesinde; müvekkilinin Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde tescilli 2019/08301-37 numaralı tasarımının taklidinin davalı ... Hazır Giyim San. ve Dış. Tic. Ltd. Şti. (... Ltd. Şti.) tarafından ".." markasıyla üretildiğini, davalı ... Tekstil San. Tic. Ltd. Şti.'nin ise diğer davalının ürettiği taklit ürünleri kendisine ait iş yerinde ve @..._adlı instagram satış sayfasında sattığını ileri sürerek davalıların eylemlerinin müvekkilinin tasarım hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespiti ile men'ine, ref'ine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davacı vekili birleşen dosyanın dava dilekçesinde, asıl davada davalı şirketlerin yetkililerinin işbu davaya haksız fiil sorumluluğundan dolayı dahil edildiğini, davalıların tasarım hakkına tecavüz eylemleri nedeniyle müvekkilinin zarara uğradığını ileri sürerek şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminat, 100,00 TL itibar kaybı tazminatı, 20.000,00 TL de manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili, 19.11.2021 tarihli dilekçesi ile bilirkişi raporu doğrultusunda maddi tazminat taleplerini 1.000,00 TL'den 36.695,00 TL'ye çıkartmıştır.

II. CEVAP

1.Davalı ...Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. vekili asıl davaya cevap dilekçesinde; müvekkilinin ürünleri toptancılar vasıtasıyla aldığını, tescilli olduklarını bilmediğini, diğer davalı ... Ltd. Şti.'nden satın aldığı ürünlerin üzerinde "..." markasının bulunduğunu, müvekkilinin de ürünü ... Ltd. Şti. ürünü olarak temin ettiğini, müvekkilinin dünyadaki tüm ürün tescillerini bilemeyeceğini, ... ürününün başka davacıya ya da başka birine ait olup olmadığını bilebilecek durumda olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ...Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. ve ... vekili birleşen dosyada davaya cevap dilekçesinde; ...'in ticari vekil olduğunu, yapmış olduğu işlemlerden dolayı üçüncü kişilere karşı şirketin sorumluluğunun bulunduğunu, dava dilekçesinde bahsedilen instagram hesabının müvekkiline veya bağlı olduğu ticari işletmeye ait olmadığını, davacının hangi davalıdan ne miktarda tazminat talep ettiğinin belirlenemediğini, müvekkilinin tazmini talep edilen zararlarla ilgisinin bulunmadığını, davacının sadece üretim yapan diğer davalıdan talep hakkının olduğunu savunarak ve asıl davaya cevaplarını yineleyerek davanın reddini istemiştir.

3.Asıl ve birleşen davalarda diğer davalılar cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalılara ait ürünler ile davacıya ait 2019/08301-37 numaralı tasarım arasında bilgilenmiş kullanıcı gözünde, belirgin farklılıkların bulunmadığı, tasarımların benzer olarak algılanacağı, bu itibarla tasarım hakkına tecavüzün gerçekleştiği, maddi tazminat yönünden, sunulan deliller ve defterlere göre yapılan inceleme sonucunda kesin ve net bir sonuca ulaşılamadığı,

miktarın 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 50-51. maddeleri ile çerçevesinde takdirinin gerektiği, somut olayın özellikleri, oluşan zararın derecesi ve tecavüz fiilinin boyutuna göre 30.000,00 TL maddi, 15.000,00 TL manevi tazminatın uygun olduğu, gerçek kişi davalıların tecavüz fiilini gerçekleştiren şirketin müdürlüklerini yaptıkları, tazminattan birlikte sorumlu oldukları, itibar tazminatı talebinin şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle asıl davanın kabulüne, birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm birleşen dosyada davacı vekili ile asıl ve birleşen dosya davalıları vekilleri tarafından istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ...’in davalı şirketin iş ve eylemlerini gerçekleştiren kişi konumunda bulunması sebebiyle haksız fiil niteliğindeki bu eylemden sorumluluğunun bulunduğu, tacir olan davalı şirketin satışını yapmak üzere satın aldığı davaya konu ürünlerin başkasına ait sınai haklara tecavüz teşkil edip etmediğini basiretli bir tacir gibi araştırması gerektiği, “ürünlerin davacıya ait tasarım haklarına tecavüz ettiğini bilmediği ve bilmesi gerekmediğine, pandemi nedeniyle ürünleri görmeden satın aldığına” dair savunmalarının yerinde olmadığı,

Mahkemece, üretici olduğu anlaşılan diğer davalının üretmesi mümkün olan ürün sayısına göre takdir edilen maddi tazminatın her iki davalıdan tahsiline karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı, asıl ve birleşen davada davalı ... Ltd. Şti. ile birleşen davada davalılar ... ve ... vekilinin istinaf sebepleri ile ilgili incelemeye göre, her ne kadar davalı ...Tekstil Otom. Eml. Gıda İnş. Tar. Hayv. Tic. ve San. Ltd.

Şti. satışa sunulan ürünlerin kendilerine ait olmadığını savunmuşsa da, davalı ... Ltd.

Şti.’nde yapılan delil tespitinde davaya konu üründen dört ayrı renkte, 20 ürün bulunduğu, uzman bilirkişilerden alınan raporlarla bu ürünlerin davacının tescilli tasarımının koruma kapsamında kaldıklarının tespit edildiği, davalı şirketin basiretli bir tacir gibi hareket ederek üretimini ve satışını yaptığı ürünlerin başkasına ait sınai haklara tecavüz edip etmediğinin araştırılması gerektiği, bu nedenle davalı şirketin ve yetkilisi olan ... ve ...’in kusurlu oldukları, davalı şirkete ait iş yerinde dört ayrı renkte ürün tespit edilmiş olması nedeniyle,

Mahkemece tekstil üretiminde minimum üretim sayılarına göre maddi tazminat tutarının hesaplanmasının doğru olduğu; asıl ve birleşen davada davacı vekilinin istinaf sebeplerine gelince, davalı ... Ltd.

Şti.’nde dört ayrı renkte ürün tespit edildiği, bilirkişi raporunda eksik hesaplama yapıldığı, bilirkişiler tarafından, tarafların ticari kayıtları incelenmek suretiyle 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 151/2-(a) hükmü uyarınca maddi tazminat hesaplanmış olmasına rağmen, Mahkemece maddi tazminatın kesin olarak hesaplanamadığı gerekçesiyle, maddi tazminatın TBK’nın 50 ve 51. maddeleri uyarınca takdir edilmesinin doğru olmadığı,

davacının ıslah dilekçesi ile bu hesaplamaya göre tespit edilen 36.695,00 TL maddi tazminat talep ettiği, birleşen davalıların kusur dereceleri, tecavüze konu ürün sayısı, ürünün satış fiyatı, tecavüz konu ürünün kadın elbisesi olması ve tarafların mali ve ekonomik durumlarına göre 15.000,00 TL manevi tazminatın hakkaniyete uygun olduğu gerekçesiyle asıl ve birleşen davada davalıların istinaf taleplerinin esastan reddine, birleşen davada davacı vekilinin istinaf başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına,

asıl davanın kabulüne, birleşen davanın kısmen kabulüne, 36.695,00 TL maddi, 15.000,00 TL manevi tazminatın 14.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat talebi ile itibar tazminat talebinin reddine karar verilmiş, hüküm asıl ve birleşen davada davalı ...Tekstil Otom. Eml. Gıda İnş. Tar. Hayv. Tic. ve San. Ltd.

Şti. ve birleşen davada davalı ... vekili ile birleşen davada davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Asıl dava; davalıların davacıya ait tasarımdan doğan haklarına tecavüzünün tespiti, men'i, ref'i; birleşen dava; davalıların, davacıya ait tasarımdan doğan haklarına tecavüzü nedeniyle maddi, manevi ve itibar tazminatı taleplerine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.