Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/5614 K.2025/3679

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, davalı şirketin %35 oranında hissedarı olduğunu, %35 oranında hissesi bulunan davalı ...’un aynı zamanda şirketin müdürlüğünü yaptığını, diğer davalıların ise %15'er hisselerinin bulunduğunu, müvekkili tarafından davalı şirketin haklı nedenle feshi için dava açıldığını, Mahkeme tarafından 06.09.2023 tarihli celsede müvekkilinin davalı şirketin hem ortağı hem de münferit yetkili temsilcisi olması nedeniyle taraflar arasında menfaat çatışması olduğundan dolayı, davalı şirketi mezkur davada temsil etmek üzere temsil kayyımı tayin edilmesi için dava açmak üzere taraflarına iki hafta kesin süre verildiğini ileri sürerek davalı şirketi anılan dosyada temsil etmek üzere bir temsil kayyımı tayin edilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı şirket ve ... vekili ile davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiş, diğer davalı, davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafından 2023/443 E. sayılı dosyası üzerinden davalı şirketin fesih ve tasfiyesi için dava açıldığı, dava tarihi itibariyle davacının davalı şirketin münferit yetkili temsilcilerinden birisi olması ve davalı şirket ile aralarında menfaat çatışması bulunması nedeniyle davalı şirketi 2023/443 E. sayılı davada temsil etmek üzere temsil kayyımı tayini için dava açması amacıyla davacı tarafa süre verildiği ve işbu davanın açıldığı,

işbu davanın açılmasından sonra davalı şirketin olağanüstü genel kurulunun yapılıp davalı şirket müdürlüğüne 3 yıl süre ile davalı ...’un seçilmesiyle davacının davalı şirketteki münferit temsil yetkisinin aynı tarih itibariyle sona erdiği, davacı ile davalı şirket arasındaki menfaat çatışmasının 17.11.2023 tarihi itibariyle sona ermesi nedeniyle, Mahkemenin 2023/443 E. sayılı dosyasında da temsil kayyımı tayinine ilişkin ara karardan ve Mahkemenin bu 2023/555 E. sayılı davasının sonucunun beklenilmesinden vazgeçildiği,

davacı ile davalı şirket arasında 2023/443 E. sayılı davada menfaat çatışması ve temsil sorunu ortadan kalktığından, davacının temsil kayyımı tayinine ilişkin bu davayı sürdürmekte hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile şirkete temsil kayyımı atanması davası devam ederken davalı şirketin 17.11.2023 tarihinde olağanüstü genel kurulunun yapıldığı, davalı şirket müdürlüğüne 3 yıl süre ile davalı ...’un seçildiği, davacının dava açtığı tarihte temsil yetkisi bulunduğu için dava devam ederken temsil yetkisinin sona ermesi ile davalı şirket yönünden davanın konusuz kaldığı, bu sebeple davanın davalı şirket yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesinin yerinde olmadığı,

davalı gerçek kişiler yönünden ise eldeki davada sadece temsil kayyımı atanması istenen davalı şirkete husumet yöneltilmesi gerekli ve yeterli olup şirket ortaklarına ve yetkililerine husumet yöneltilemeyeceği gerekçesiyle davacının istinaf başvuru talebinin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm tesisi ile; davalı şirket yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, davanın diğer davalılar yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş, karar, davacı ve davalı şirket vekillerince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davalı Şirkete temsil kayyımı atanması istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Davanın yasal dayanağı olan 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 426. maddesi gereğince menfaat çatışması halinde tüzel kişiye temsil kayyımı atanacağı kabul edilmektedir. Bu yöndeki istemin, mahiyeti itibariyle mahkemeden geçici hukuki koruma önlemine dair karar verilmesi niteliğinde olduğunda kuşku yoktur.

Öte yandan, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 382/1 hükmünde, uyuşmazlığın hangi ölçütlere göre çekişmesiz yargı işi sayılacağı açıklanmış, aynı maddenin ikinci fıkrasında çekişmesiz yargı kapsamında olan işler sayılmış, ikinci fıkranın (b) bendinin 19. alt bendinde de vesayet işlerinin çekişmesiz yargı işlerinden sayıldığı düzenlenmiştir. HMK'nın 362/1-ç hükmünde ise çekişmesiz yargı işlerinde verilen kararların temyizinin kabil olmadığı öngörülmüştür. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 03.07.2018 tarih ve 2018/1916 E. 2018/4982 K., 04.11.2019 tarih ve 2018/5724 E. 2019/6752 K., 22.02.2021 tarih ve 2020/871 E. 2021/1558 K., 28.05.2024 tarih ve 2023/1320 E. 2024/4395 K. sayılı ilamları)

Açıklanan yasal düzenlemeler karşısında TMK'nın 426. maddesinde hukuki dayanağını bulan eldeki kayyım tayini davası, HMK'nın 382. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin 19. alt bendinde düzenlenen vesayet işleri kapsamında kaldığından çekişmesiz yargı işi olduğu gibi mahiyeti gereğince aynı Kanun'un 10. kısmında yer verilen geçici hukuki koruma önlemi istemi niteliği taşıması nedeniyle, Bölge Adliye Mahkemesi kararı, HMK'nın 362. maddesinin birinci fıkrasının (ç) ve (f) bentleri gereğince temyiz edilemeyeceğinden anılan Kanun'un 366. maddesi delaletiyle 346. maddesi gereğince davacı vekili ile davalı şirket vekilinin temyiz dilekçelerinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.