Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/1922 K.2025/6800

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilince genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağının tahsili için başlatılan icra takibine davalıların haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek takibe yapılan itirazın iptaline, %20 oranında icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davanın haksız olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, Mahkemece alınan üçüncü bilirkişi kök rapor ve ek raporunda yapılan hesaplamaya ve sözleşme hükümlerine göre, icra takip tarihi itibariyle davacı bankanın, davalı asıl borçlu ...Hafr. Nak. İnş. ... Ltd.

Şti.’nden 3.196.518,08 TL asıl alacak, 172.756,77 TL işlemiş faiz, 8.637,74 TL BSMV ve 1.388,45 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 3.379.301,04 TL'den 1.500.000,00 TL ipotek bedeli düşüldükten sonra 1.879.301,04 TL nakit alacağının bulunduğu, 1 adet MW ... no.lu mer'i teminat mektubu bedeli olan 82.000,00 TL depo talep edilen gayrinakdi alacağının bulunduğu,

takip tarihinden sonra tazmin edilen 1 adet MW ... no.lu mer'i teminat mektubu bedeli olan 870.000,00 TL'nin tazmin tarihi olan 15.09.2017 tarihi ile tahsil tarihi arasında geçecek süre için %31 temerrüd faizi oranı üzerinden hesaplanacak faiz ve BSMV'si ile birlikte tahsilinin talep edilebileceği, davalıya teslim edilen ve bankaya teslim edilmeyen 4 adet çek bedeli olan 4.980,00 TL yasal yükümlülük tutarı gayrinakdi alacağının bulunduğu, davalı kefiller ...İnş. San. ve Tic.

Ltd.

Şti. ve ... yönünden 3.196.518,08 TL asıl alacak, 172.756,77 TL işlemiş faiz, 8.637,74 TL BSMV ve 1.388,45 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 3.379.301,04 TL nakit alacağının bulunduğu; davalı kefil ... yönünden 3.192.667,63 TL asıl alacak, 81.108,91 TL işlemiş faiz, 4.055,45 TL BSMV ve 1.388,45 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 3.279.220,44 TL nakit alacağının bulunduğu, kefilin gayrinakdi alacaktan sorumluluğuna ilişkin sözleşmede açık hüküm bulunmadığından kefillerin gayrinakdi alacaktan sorumluluğunun bulunmadığı,

asıl alacağa takip tarihinden itibaren %31 temerrüd faizi uygulanması gerektiği, davalı kefiller yönünden belirlenen borç kefalet limitini (18.500.000,00 TL) aşmadığından asıl borçlu ile birlikte belirlenen nakit borcun tamamından sorumlu oldukları, kefaletle ilgili yasal şekil şartı ve geçerlilik koşullarına uyulduğu gerekçesiyle davalı asıl borçlu ...Hafr. Nak. İnş. ... Ltd.

Şti. yönünden davanın kısmen kabulüne, takip dosyasında nakit alacak yönünden, 3.196.518,08 TL asıl alacak, 172.756,77 TL işlemiş faiz, 8.637,74 TL BSMV ve 1.388,45 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 3.379.301,04 TL'den 1.500.000,00 TL ipotek bedeli düşüldükten sonra 1.879.301,04 TL nakit alacağa yönelik itirazının iptali ile, icra takip tarihinden itibaren asıl alacağa uygulanacak yıllık %31 temerrüd faizi ve %5 BSMV'si ile birlikte takibin devamına, gayrinakdi alacak yönünden davalının itirazının iptali ile, 1 adet MW ... no.lu mer'i teminat mektubu bedeli olan 82.000,00 TL'nin faiz getirmeyen bir banka hesabında depo edilmesine,

takip tarihinden sonra tazmin edilen 1 adet MW ... no.lu mer'i teminat mektubu bedeli olan 870.000,00 TL'nin tazmin tarihi olan 15.09.2017 tarihi ile tahsil tarihi arasında geçecek süre için %31 temerrüd faizi oranı üzerinden hesaplanacak faiz ve BSMV'si ile birlikte tahsiline, davalıya teslim edilen ve bankaya teslim edilmeyen 4 adet çek bedeli olan 4.980,00 TL yasal yükümlülük tutarının faiz getirmeyen bir banka hesabında depo edilmesine, davalı kefiller ...İnş. San. ve Tic.

Ltd. Şti. ve ... yönünden davanın kısmen kabulüne, takip dosyasında, nakit alacak yönünden, 3.196.518,08 TL asıl alacak, 172.756,77 TL işlemiş faiz, 8.637,74 TL BSMV ve 1.388,45 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 3.379.301,04 TL nakit alacağa yönelik itirazının iptali ile,

icra takip tarihinden itibaren asıl alacağa uygulanacak yıllık %31 temerrüd faizi ve %5 BSMV'si ile birlikte takibin devamına, gayrinakdi alacak yönünden talebin reddine, davalı kefil ... yönünden davanın kısmen kabulüne, takip dosyasında, nakit alacak yönünden, 3.192.667,63 TL asıl alacak, 81.108,91 TL işlemiş faiz, 4.055,45 TL BSMV ve 1.388,45 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 3.279.220,44 TL nakit alacağa yönelik itirazının iptali ile,

icra takip tarihinden itibaren asıl alacağa uygulanacak yıllık %31 temerrüd faizi ve %5 BSMV'si ile birlikte takibin devamına, gayrinakdi alacak yönünden talebin reddine, Ankara 19. İcra Müdürlüğü'nün 2016/4053 E. ve 2016/12631 E. sayılı dosyaları ile tahsilde tekerrür olunmamasına ve bu dosyalarda yapılan ödemelerin infaz sırasında icra müdürlüğü tarafından dikkate alınmasına, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun (İİK) 67/2. maddesi gereğince, nakit alacağın %20'si oranında 675.860,20 TL icra inkar tazminatının (davalı kefil ...'nın 655.844,08 TL'sinden, davalı asıl borçlu ...Hafr.

Nak. İnş. ... Ltd. Şti.'nin 375.860,20 TL'sinden sorumlu olmaları kaydıyla) davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1. Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin karara yönelik davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2. Bölge Adliye Mahkemesince, davalı kefil ...'nın kefalet imzasının yer aldığı kefalet sözleşmesinin 2.3 sayılı bendinde, sözleşmede yazılı adreslerin ikamet adresi olarak seçildiğine, adres değişikliklerini noter kanalı ile derhal ihbar edilmediğinde işbu sözleşmede yazılı adrese yapılan her türlü tebligatın geçerli olacağına ve tebligatların şahıslara yapılmış sayılacağına ilişkin düzenlemenin yer aldığı, İİK'nın 68/b hükmünde ise kredi kullananın adres değişikliğini noter ihtarıyla bildirmediği takdirde eski adresin geçerli olacağının hükme bağlandığı, anılan Kanun hükmünün asıl borçluya ilişkin olduğu,

kefile ilişkin İİK'nın 68/b bendinde bir düzenlemenin yapılmadığı, bu durumda davalı asıl borçlu şirketin sözleşmede yer alan adresine yapılacak tebligatın İİK'nın 68/b hükmü uyarınca geçerli olacağı ve asıl borçlunun anılan tebligat üzerine temerrüde düşeceği, ancak temerrüdün oluşması için süre içeren bildirimin davalı kefil ...'na tebliğ edilmesi gerektiği, bir başka anlatımla davalı kefil ...'nın sözleşmedeki adresine davacı bankanın gönderdiği ödeme yapılması ihtarının bila tebliğ olmasının anılan davalı kefilin temerrüde düşmesi sonucunu doğurmayacağı,

davalı müteselsil kefil ...'na takipten önce gönderilen hesap kat ihtarnamesinin tebliğ edilememesi nedeniyle, bu kefil yönünden temerrüd şartlarının takip tarihinde oluştuğu, anılan davalı kefilin takip tarihinden önce temerrüde düşmediği gözetilerek hüküm kurulmasında bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle davalı vekilinin bu istinaf sebebinin de esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kredi sözleşmesindeki genel hükmü kefile uygulamaması yerinde ise de, tacir olan davalı kefile, emredici nitelikte olmayan İİK'nın 68/b maddesinin yalnızca asıl borçlu yönünden düzenlenmiş olduğu gerekçesiyle kefalet sözleşmesinin 2.3 sayılı bendinde düzenlenen kefile yönelik özel hükmü uygulamaması doğru olmamıştır.

Zira, ticari hükümlerin uygulanması sırasının başında emredici hükümler gelmekte olup, sonrasında ise tarafların kanunu niteliğindeki emredici hükümlere aykırı olmayan sözleşme hükümleri gelmektedir. Taraflar sözleşme serbestisi ilkesi gereğince aralarında farklı bir düzenleme yapabilirler.

Somut olayda hesap kat ihtarı davalı müteselsil kefil ...'nın sözleşmede yazılı adresine tebliğe çıkarılmış olduğundan tebligatın adrese ulaştığı tarihin tebliğ tarihi olarak esas alınması ve buna göre temerrüd tarihinin belirlenmesi ve hesaplamanın yapılması gerekmektedir. Bu nedenle kefalet sözleşmesinde düzenlenen 2.3 sayılı özel hükmün davalı müteselsil kefile de uygulanması gerekirken, temerrüd tarihinin takip tarihinden itibaren başlatılması doğru olmamış, kararın davalı kefil ... yönünden bu gerekçeyle bozulması gerekmiştir.