Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/2313 K.2025/7584

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; "..." adıyla işletilmekte olan okullarda yaşanan bir takım olaylar neticesinde kamuoyunda da yer aldığı üzere iflasa sürüklenmeye başladığını, Milli Eğitim Bakanlığı'nın da devreye girmesi ile "..." adıyla işletilmekte olan okullar/işletmelerin ...

Teknik Üniversitesi’nin de hissedarları arasında bulunduğu davalı şirkete devredildiğini, davacının da eğitim alanında faaliyet gösterdiğini ve ...'ta "..." adı altında işlettiği okulun son derece başarılı olduğunu, "..." adı altında işletilen 20 kampüsteki 64 okulu (yani Türk Ticaret Kanunu anlamında 64 işletmeyi) davacıya devretmeyi önerdiklerini, daha sonra taraflar arasında 03.01.2022 tarihli "İşletme Devir Sözleşmesi"nin imzalandığını, davacının sözleşme kapsamında üzerine düşen tüm edimleri yerine getirdiğini ancak davalı şirketin tek hissedarı olan dava dışı ...A.Ş.'nin,

davalı şirkette sahip olduğu bütün hisselerini 07.02.2022 tarihinde ...İşletmeciliği A.Ş. ile ...

Hizmeleri A.Ş'ye devrettiğini, söz konusu hisse devri gerçekleşir gerçekleşmez, davalı şirketin yeni hissedarlarının bir anda İşletme Devir Sözleşmesi'nin ve bununla bağlantılı bütün sözleşmelerin hukuken batıl olduğu iddiası ile davacıya ihtarname keşide ettiğini, akabinde davalı şirketin İşletme Devir Sözleşmesi ile davacıya devredilen ve davacının işletmeye başladığı 66 okulu/işletmeyi fiilen ve zor kullanarak elinden aldığını ve söz konusu 66 okula/işletmeye girmesine izin vermediğini, bir yandan işletme devir sözleşmesi ve bağlantılı sözleşmelerin batıl olduğunu iddia ederken, diğer yandan müvekkili şirketin ödediği bedelleri,

masrafları iade etmediğini ileri sürerek taraflar arasındaki 03.01.2022 tarihli İşletme Devir Sözleşmesinin ve ayrıca bu sözleşme ile bağlantılı ... 30. Noterliği'nin 04.01.2022 tarihli ..,...,...,...,...,...,...,....,... yevmiye numaralı ve 02.02.2022 tarihli ... yevmiye numaralı sözleşmelerinin yürürlükte olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasında 03.01.2022 tarihli “İşletme Devir Sözleşmesi” ve 10.01.2022 tarihli “03.01.2022 Tanzim Tarihli İşletme Devir Sözleşmesi’nin 5.3 ve 5.4.

Maddelerinin Tadil Edilmesi Hakkında Ek Protokol'"ün akdedildiğini, davacı tarafın eda davası ikame edebilecek iken, harç ödemekten kaçınmak amacıyla kötüniyetli bir şekilde tespit davası ikame ettiğini, tespit davası ile istenen hukuki koruma, eda davası ile de elde edilebilecekse ayrı bir tespit davası ikâme edilemeyeceğinden işbu davanın usulden reddi gerektiğini, devirlerin resmi olarak gerçekleşmediğini, devam eden cari hesap ilişkisi nedeniyle davalının davacıdan alacağının olduğunu, işbu alacaklar ile ilgili ...

10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/122 E. sayılı dosyası dava ikâme edildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı, davalı ile imzaladığı işletme devir sözleşmelerinin ayakta kalmasını ve uygulanmasını talep ettiği için feshin geçersiz olduğunun tespitini, sözleşmenin ayakta olduğunun tespitini talep ettiği, sözleşme ile bağlı kalmak istemeyen davalının sözleşme tarafı olmaya zorlanması ve davalı adına mahkemenin irade ortaya koymasının mümkün olmadığı, davalıya sözleşmeden dönemezsin demenin de hukuken mümkün olmadığı,

sözleşme hürriyeti kapsamında davalı, sözleşmeyle bağlı kalmaya ve devamına zorlanamayacağı, fesih yahut dönme haksız ve kötüniyetli ise davacının bundan doğan zararlarını talep hakkının mevcut olduğu; mahkemece kurulacak tespit hükmünün, davalının devir prosedürlerini tamamlamayı reddetmesini, ortadan kaldırmaya elverişli olamayacağı, davalının hukuki yarar yokluğuna dair itirazının isabetli olduğu,

davalının açtığı itirazın iptali davasında sözlemenin geçersiz olup olmayacağının tartışılacağı, davacı tarafından alınan kayıt bedellerinin sözleşmesel dayanağının tartışılacağı gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurularının esas yönünden reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, taraflar arasında imzalanan 03.01.2022 tarihli İşletme Devir Sözleşmesi ve bu sözleşme ile bağlantılı olarak imzalanan bir kısım sözleşmenin geçerli ve yürürlükte olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.