Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/2398 K.2025/7440

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin de dahil olduğu ... Holding’in; tekstil, enerji, çimento, ambalaj ve iş makineleri olmak üzere 11 sektörde yaklaşık 14.000 çalışana sahip bir ortaklık olduğunu, "... Tekstil" markasını kullanmaya başladığını ve bu markayı 23, 24, 25... . sınıflar için 09.02.1989 tarihinde yaptığı ... numaralı başvuru sonucunda yapılan tescil ile koruma altına aldığını, markanın halen koruma kapsamında olduğunu, bu markadan sonra;

nice sınıflarının 17. sınıf hariç tümünü kapsayan 2009/... tescil numaralı "..." markasını Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde tescil ettirdiğini, belirtilen bu markanın da yasal korumasının devam ettiğini, belirtilen iki marka dışında da, muhtelif zamanlarda, muhtelif sınıflarda, esas unsuru "..." olan 50'den fazla markayı tescil ettirip bu markaları aktif olarak kullandığını, "..." markası için yaptığı ... numaralı tescil başvurusunun, 35. sınıf bakımından, dava konusu marka gerekçe gösterilerek TÜRKPATENT tarafından kısmen reddedildiğini, davalı marka hakkı sahibine ait 2010/... tescil numarası ile 07, 09, 17, 20,

35. sınıflarda tescilli, "... şekil" markasının, tescil edildiği 35. sınıf bakımından, bu davanın açıldığı tarihten geriye doğru beş yıllık süre içerisinde Türkiye'de ciddi biçimde kullanılmadığını belirterek 2010/... tescil numaralı davalı markasının 35. sınıf bakımından iptalini ve sicilden terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin temellerini 1983 yılında atılan ... şirketler zincirinin bir üyesi olarak plastik ve kalıp üretimi alanında faaliyet gösterdiğini, özellikle de askı üretimi konusunda ülkenin en büyük askı üreticisi konumuna geldiğini, davacı tarafın işbu davaya neden olarak gösterdiği Kurum kararına itiraz ve dava yollarını tüketmeden müvekkil aleyhine işbu davayı açmasında hukuki yararın bulunmadığını, davaya konu müvekkiline ait 2010/... sayılı markanın kullanılmakta olduğunu, taraflar arasında daha önce mevcut olan uyuşmazlıklardan ...

4.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nin 2010/289 E. sayılı dosyasında görülmekte olan davada da davacı tarafından 2009/... sayılı ... ibareli marka başvurusunun davalı müvekkilinin itirazları üzerine bir kısım emtia ve hizmetlerin çıkarılması üzerine açtıkları YİDK iptal davasında ilgili mahkeme tarafından ... ibaresi üzerinde davalı müvekkilinin 07/17/ 20... /05.sınıflar açısından daha önceden kullanması nedeniyle "Gerçek Hak Sahipliği/ Üstün Hakkı" kabul edilerek davacı tarafın davasının reddedildiğini, davaya konu markanın tescilinin tescilli olduğu emtialara bakıldığında 07,

17... .sınıfta tescilli ettirdiği ürünler ile 11.sınıfta “sıhhi tesisat, vitrifiye” ve 21.sınıfta başta askı başta olmak üzere birçok çeşitli ürünlerin satışını ve pazarlamasını yaptığını, faturalar üzerinde de markasal şekilde kullandığını, müvekkili şirketin Damlama Sulama Boruları, Damla Sulama Bağlantı Elemanları, Hat üstü Damlatıcıları gibi ürünleri bulunduğunu, bu ürünler için ... ibareli markasını kullandığını, ... ibareli markalı ürünlerinin satış hizmetinin de ... ibareli markası altında yapıldığını, müvekkilinin çeşitli marka tescilleri olduğunun görüleceğini,

aynı şekilde faturalarında ve kataloglarında da çeşitli markalı ürünlerin satışını yaptığını, kötüniyetli tescil iddiasının yerinde olmadığını, katalog, fiyat listeleri gibi delillerde müvekkilinin müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için çeşitli malların bir araya getirilmesi hizmetlerinde "..." markasını kullandığının görüleceğini, ... dışında ..., ..., ... gibi illerde satış, depo, işyeri mağazalarının/şubeleri bulunduğunu, müvekkilinin tescilden önce dahi 35/05. sınıf açısından markayı kullandığının mahkeme kararı ile tespit edildiğini dolayısıyla 07.01, 07.02.

17.01, 17.02, 17.03, 20.07, 20. 08... /05. no.lu sınıflar açısından üstün hakkı/gerçek hak sahipliğinin tespit edilmiş olduğunu, müvekkilinin “...” ibareli markasının aktif olarak tescil öncesinde başlayan kullanımının halen devam etmekte olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalının 2016-2021 tarihli faturalarında kesintisiz bir şekilde davaya konu markayı kullandığı, dava tarihinden geriye doğru beş yıllık sürede toplam net satışının 391.147.975,06 TL olduğu, faturalardaki kullanımın markasal nitelik arzettiği ve davalının Türkiye içerisindeki kullanımını ve kullanımı ispat edilen marka ile ilişkilendirilebilir bilgileri içerdiği, tarih bilgilerinin okunur nitelikte olduğu, ilgili zaman aralığını kapsayacak, düzenli ve kesintisiz ticari etki doğuracak şekilde mal ve hizmetin niteliğine uygun tutarları kapsadığı, dosyaya sunulan Ek 14-1.

Kırmızı klasör içindeki İngilizce ve Türkçe Fiyat Listelerinde, kataloglarda, faturalarda yer alan emtiaların ürün kodları ile birlikte fiyatlarının yazılı olduğu, aynı zamanda “...” markasının yer aldığı ve davalının ...’taki Merkezi ile ...’deki fabrikasına ilişkin adres, telefon ve email bilgilerinin bulunduğu, dolayısıyla satış amacına hizmet edecek nitelik arz ettikleri ve satış hizmetinin bulunduğunun anlaşıldığı, ayrıca fabrika binasının görseline yer verildiği ve burada ... markasının ... markası ile beraber yer aldığı, dosyaya sunulan ...

Plastik ve Kalıp San Tic.

A.Ş.’ye ait yönetim kurulu kararlarında ...’de 2 farklı adres olmak üzere, .../... ve .../... ... adreslerinde toptan satış, depo, işyeri mağazalarının/şubelerinin açılışlarının yapılmış olduğu, vergi levhası suretlerinin ibraz edildiği, Ticaret Sicil Gazetelerinin sunulmuş olduğu, faturalarda yer alan ürünlerin satışına ilişkin ticari faaliyetin söz konusu adreslerde toptan satış kapsamında ticarete konu edildiği, hizmetin sunumuna ve mal/hizmetin satış yerine ilişkin fiziki ortam ve tabela gibi görsellerin kullanım ispatına ilişkin olarak dosyaya sunulduğu, görsellerde ... markasının tespit edildiği,

Ek-17’de sunulan delillere göre, ... derneği üyesi olarak sektörel anlamda faaliyette bulunduğu, keza 25 ülkenin katılımcı olarak yer aldığı ...’na iştirak ettiğinin tespit edildiği, Ek-18’de sunulan delillere göre marka ile ilgili gazete haberlerinin yer aldığı, dolayısıyla reklam, tanıtım ve satışına konu olacak şekilde markanın kullanımının bulunduğunun tespit edilebildiği,

bu itibarla davalı kullanımın yukarıda zikredilmiş ilkeler çerçevesinde ciddi kullanım olarak kabul edilmesi gerektiği, her ne kadar davacı vekili, sunulan delillerin 35. sınıf yönünden kullanım için yeterli olmadığı yönünde itirazda bulunarak dosyaya uzman görüşü sunmuşsa da; davalının ilgili markasının eski sınıflandırma tebliğine göre genel nitelikte, herhangi bir emtia grubu ile sınırlandırılmaksızın tanımlandığı,

söz konusu hizmet sınıfı müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için çeşitli malların bir araya getirilmesi hizmetleri olarak tanımlandığı ve davacının dayandığı TÜRKPATENT tarafından 2004 tarihinde yayınlanan "Marka ve Coğrafi İşaret Başvurularının Hazırlanması ile ilgili Bilgiler ve Gerekli Belgeler Kitapçığında: söz konusu sınıfta" farklı markalara ait malları bir araya getirerek toptan veya perakende satışa sunan market, süper market, bakkal, mağaza vb.işletmelerin hizmetleri"ni kapsam dahilinde tuttuğunun anlaşıldığı,

burada "farklı marka" kavramının farklı firmalara ait markaları işaret ettiği sonucunu çıkarmanın amaçsal ya da lafzi yorumla mümkün görünmediği, zira firma ve marka kavramlarının tamamen birbirlerinden farklı olduğu ve "farklı firmalara ait markalar" ifadesi ile "farklı markalara ait mallar" ifadesinin birbirlerinden hukuken ve fiilen ne kadar farklı noktalara işaret ettiği hususunun tebliğ ve genelgenin kaleme alınışında gözardı edilmiş olabileceğinin düşünülemeyeceği,

şayet kastedilen yalnızca ve münhasıran farklı firmalara ait markaların biraraya getirilmesi olsaydı markaların mutlaka farklı firmalara ait olması sonucunu doğurur bir ifadenin kaleme alınmış olacağı, tercihin bilinçli yapıldığı, aksi yöndeki yorumun yanlış sonuçlar doğurabileceği, nitekim 35. sınıftaki hizmetin muhakkak farklı firmalara ait markaların bir araya getirilmesi hizmeti olarak kabulü; özü itibariyle de hakkaniyetli sonuçlar doğurmayacağı bu sınıfta tescilli olan ve bünyesinde farklı marka ve emtia gruplarını barındıran firmalar aleyhine kanunun açıkça öngörmediği engel yaratacak mahiyette olduğu,

aynı zamanda davacı iddialarının aksine davaya konu markanın 2011 öncesi mal grubu belirlenmeden tescil edildiğinden bütün emtia sınıfları açısından kullanılması zorunluluğu bulunmadığı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin değişik kararlarında benzer hususlara vurgu yaptığı, "Bölge Adliye Mahkemesince, davanın kısmen kabulüne, 35. sınıfta 12.ve 20.sınıf malların mağazacılığı ve perakendeciliği hizmetleri yönünden davalının fiili kullanımının bulunmadığı gerekçesiyle YİDK kararının iptaline karar verilmiştir.

Oysa dairemizin önceki kararlarında da zikredildiği üzere daha önce 35. sınıfta genel mağazacılık hizmetleri yönünden adına marka tescili bulunan taraftan sonra tescil başvurusuna konu yapılan ve özel mağazacılık hizmetlerini konu alan marka başvurularına itirazda bulunulabilmesi için kendisi adına 35.sıınfta genel perakendecilik ve mağazacılık hizmetlerinde markayı kullanması gerekmekle birlikte, tek tek her bir mal yönünden kullanımın ispat edilmesi gerekmeyip, sektörel bazda benzer malların perakendeciliği veya mağazacılığı yönünden kullanımın ispat edilmesi yeterlidir.(18.04/2022 Tarih, 2020/7799 E., 2022/3109 K.)",

davalının davaya konu 2010/... tescil numaralı markasının yanı sıra "..." ibaresinin yer aldığı ... tescil numaralı markaları da kullandığına ilişkin fatura ve ticari defter kayıtları sunduğu, bu markaların davaya konu marka ile farklı emtia grubunda oldukları, davalının kendisine ait birden fazla markanın yer aldığı ürünü bir araya getirerek satması 35.sınıf anlamında bir kullanım olduğu,

Mahkemelerince ayrıca bu emtia ve markaların başka firmalara ait olması gerektiği yönünde, sınıflandırma sisteminde yer almayan, hakkaniyete aykırı, Yargıtay uygulamaları ile bağdaşmayan görüşe iştirak edilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; kararın esas yönünden usul ve yasaya uygun olduğu ancak Mahkemece gerekçeli kararda marka görseline yer verilmesinin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 297. ve 298. maddelerine uygun olmadığı gerekçesiyle resen gözetilen sebeplerle davacı vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurularak davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davalıya ait 2010/... tescil numaralı "... şekil" ibareli markanın 35. sınıf bakımından kullanılmama nedeniyle iptali talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK'nın 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.