Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/3018 K.2025/7782

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ile davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili Şirketin ...,...,...,...,...,...,... sayılı "...", "...", "...", "... ...", "...+ ...", "... ...", "...", "... ...", "... ...!", "... ", "..." ibareli tanınmış markaların sahibi olduğunu, davalının bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "..." ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere diğer davalı Kuruma başvurduğunu, 2020/... kod numarasını alan başvuruya müvekkilince yapılan itirazın davalı Kurum tarafından reddedildiğini, alınan kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu başvurunun müvekkili markalarına görsel ve fonetik açıdan benzediğini,

davalı markasında da müvekkili markasında olduğu gibi çift renk kullanıldığını, müvekkilinin de değişik ürünlerde değişik renk kombinasyonları kullandığını, müvekkilinin daha evvel de çok sayıda “...” ibaresine benzeyen marka başvurusuna yönelik itirazının Kurum tarafından kabul edildiğini, “sedomed”, “...”, “...”, “...” gibi markaların müvekkili markaları ile karıştırılabileceği hususunda verilmiş Kurum kararlarının bulunduğunu, "..." markası altında satış yapılması durumunda, ortalama tüketici nezdinde karışıklığa yol açılacağını, dava konusu başvurunun müvekkili markaları ile benzer bir algı yaratacağını,

müvekkili markalarının tanınmış olduğunu, bu yönde mahkeme ve Kurum kararlarının bulunduğunu, müvekkilinin tanınmış markalarının, başvurunun tescili halinde zarar görebileceğini ve ayırt edici karakterlerinin zedelenebileceğini, bu nedenle de başvurunun reddinin gerektiğini, davaya konu marka başvurusunun kötüniyetli yapıldığını ileri sürerek Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun (YİDK) ... sayılı kararının iptaline, dava konusu ... sayılı markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. 2.Davalı şirket davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taraf markalarının 05. ve 10. sınıf mallar bakımından birebir aynı malları kapsadığı, davaya konu marka başvurusunun kapsamında yer alan 03, 05... . sınıf malların satışına özgülenmiş 35/5. sınıf mağazacılık hizmetleri yönünden de benzerlik şartının oluştuğu, yine dava konusu marka başvurusunda yer alan 44. sınıftaki "Tıbbi hizmetler.

Güzellik bakımı hizmetleri." yönünden de emtia benzerliğinin bulunduğu, taraf markalarının asıl unsuru olan "..." ve "..." ibareleri arasında görsel ve işitsel olarak yüksek derecede benzerlik olduğu, ilgili tüketici grubunun taraf markalarını aynı/aynı tür ya da benzer ürünler üzerinde gördüğünde ya da işittiğinde, önceden bildiği ve tanıdığı davacıya ait markalar ile davalının başvuru konusu markasını birbiri ile ilişkilendirme ihtimalinin bulunduğu,

tüketicinin iki ayrı marka ile karşı karşıya kaldığını fark etse dahi her iki markanın da aynı iktisadî veya idarî kaynağa ait olduğu yanılgısına düşebileceği, marka işaretleri arasında benzer görülen emtia yönünden 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 6/1 hükmü bağlamında iltibas ihtimali bulunduğu, davacının "..." markasının, "dermotolojik kozmetik, cilt bakım ürünleri, güneş ürünleri, bebek ürünleri" emtiası yönünden tanınmış olduğu, ancak SMK'nın 6/5 maddesi koşullarının, dava konusu başvuru kapsamında yer alıp farklı görülen mal ve hizmetler yönünden oluşmadığı,

davacı lehine anılan madde hükümlerinin sadece benzer olan mal ve hizmetler yönünden oluştuğu, dava konusu marka başvurusunun kötüniyetle yapıldığına dair dosya kapsamında bilgi ve belge bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, YİDK'in ... sayılı kararının başvuru markası kapsamında 05., 10., 35. ve 43. sınıflarda yer alan ve hüküm fıkrasında tek tek gösterilen mal ve hizmetler yönünden kısmen iptaline ve başvuruya konu markanın aynı mal ve hizmetler yönünden kısmen hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekili,

davalı ... vekili ve davalı şirket temsilcisince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, dava konusu "... Tic. Ltd.

Şti." ibareli başvuru ile davacının itirazına mesnet "..." asıl unsurlu markalar arasında, İlk Derece Mahkemesince benzer olduğu tespit edilen mal ve hizmetler yönünden SMK'nın 6/1 hükmü anlamında ortalama alıcılar nezdinde görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları genel izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimalini de içerecek şekilde karıştırılma tehlikesinin olduğu, zira taraf markalarında ortak olarak yer alan "..." ibaresinin, medikal ürünler yönünden ayırt ediciliğinin bulunmadığı, bunun dışında başvuruda yer verilen "...Ltd.Şti." ibarelerinin de ayırt ediciliğe katkısının olmadığı,

buna göre başvuru kapsamında yer alan medikal ürünler yönünden taraf markalarının asli unsurlarının "..." ve "..." ibarelerinden, medikal ürünler dışında kalan mal ve hizmetler yönünden ise "..." ve "..." ibarelerinden oluştuğu, her iki halde de markalar arasında tek bir harf farklılığının bulunduğu, dava konusu başvurunun kavramsal bir karşılığının da olmadığı,

marka işaretleri arasındaki yüksek düzeyli işitsel ve görsel benzerlik ile davacı markalarının tanınmışlığı da gözetildiğinde, ortalama tüketicilerce taraf markalarının karıştırılacağı, sayılan mal ve hizmetler dışında başvuru kapsamında kalan hizmetler yönünden ise emtia benzerliğine ilişkin koşul gerçekleşmediğinden, SMK'nın 6/1 hükmü şartlarının bulunmadığı, her ne kadar Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 24.02.2020 tarih, 2019/... E., 2020/...

K. sayılı ilamında açıklandığı üzere "Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi." hizmetleri ile 35/5. sınıftaki mağazacılık hizmetleri ilişkilendirilebilecek hizmetlerden ise de davacının itirazına mesnet markalarının kapsamlarında 35/5. sınıftaki mağazacılık hizmetlerinin yer almadığı,

bunun dışında davacı markalarının kapsamlarında kalan 3, 5, 10, 16, 24. sınıf malların da "Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi" hizmetleri ile benzer veya ilişkili olduklarının söylenemeyeceği, dava konusu başvuru kapsamında yer alan ve davacı markalarının kapsamlarındaki mallarla farklı görülen hizmetler yönünden SMK'nın 6/5 hükmü koşullarının oluşmadığı, dava konusu başvurunun kötüniyetli olarak yapıldığının da ispat edilemediği gerekçesiyle davacı vekilinin tüm istinaf itirazlarının reddine, davalı ... vekili ile davalı Şirket temsilcisinin istinaf taleplerinin incelenmesinde;

taleple bağlılık ilkesi uyarınca, hakimin, tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olup, ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremeyeceği, somut olayda, dava konusu markanın yalnızca kapsamında yer alan 5. ve 10. sınıf malların tamamı ile 35. sınıfta yer alan "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil;ilaç ihtiva eden kozmetikler hariç).

Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks.

İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal radyoaktif maddeler, ilaç ihtiva eden kozmetikler. Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler;insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler.

Diş hekimliği için ürünler (aletler/cihazlar hariç) : diş dolgu maddeleri, diş kalıbı alma maddeleri, protez ve yapay diş yapıştırma ve tamir maddeleri. Hijyen sağlayıcı ürünler: pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri, kağıt ve tekstilden mamul çocuklar, yetişkinler ve evcil hayvanlar için bezler. Zararlı böcek, zararlı bitki, zararlı mantar ve kemirgenleri yok edici maddeler.

İnsan ve hayvanlar için olanlar hariç deodorantlar, havayı temizleyici ve kötü kokuları giderici maddeler. Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları. Cerrahi, tıbbi, diş hekimliği ve veterinerlik için alet, cihaz ve mobilyalar. Yapay organlar ve protezler. Tıbbi ortopedik malzemeler: tıbbi korseler, ortopedik ayakkabılar, elastiki ve destekleyici bandajlar.

Ameliyathane giysileri ve steril örtüler. Cinsel amaçlı aletler ve malzemeler. Prezervatifler (kondom/kaput). Biberonlar, biberon emzikleri, emzikler, bebekler için diş kaşıyıcılar.

Tıbbi amaçlı bilezikler ve yüzükler, romatizma önleyici bileklikler ve yüzükler., kağıt havlular, tuvalet kağıtları, kağıt peçeteler. ; mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları hizmetleri;" ile 44. sınıftaki "Tıbbi hizmetler; güzellik bakımı hizmetleri” yönünden hükümsüzlüğünün talep edildiği, İlk Derece Mahkemesince ise talep aşılarak,

"Beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler: deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri." mallarına özgülenmiş 35. sınıf mağazacılık hizmetleri yönünden de dava konusu markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesinin doğru olmadığı, bu durumun davalı Şirket temsilcisinin istinaf başvurusu üzerine re'sen kararın kaldırılmasını gerektirdiği, öte yandan, YİDK kararının iptali davası yönünden de davacının marka başvurusuna itirazı 5. ve 10. sınıf malların tamamı ile 35. sınıfta yer alan "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Parfümeri;

kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil;ilaç ihtiva eden kozmetikler hariç). Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar.

Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks. İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal radyoaktif maddeler, ilaç ihtiva eden kozmetikler.

Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler;insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler. Diş hekimliği için ürünler (aletler/cihazlar hariç) : diş dolgu maddeleri, diş kalıbı alma maddeleri, protez ve yapay diş yapıştırma ve tamir maddeleri.

Hijyen sağlayıcı ürünler: pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri, kağıt ve tekstilden mamul çocuklar, yetişkinler ve evcil hayvanlar için bezler. Zararlı böcek, zararlı bitki, zararlı mantar ve kemirgenleri yok edici maddeler. İnsan ve hayvanlar için olanlar hariç deodorantlar, havayı temizleyici ve kötü kokuları giderici maddeler.

Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları. Cerrahi, tıbbi, diş hekimliği ve veterinerlik için alet, cihaz ve mobilyalar. Yapay organlar ve protezler. Tıbbi ortopedik malzemeler: tıbbi korseler, ortopedik ayakkabılar, elastiki ve destekleyici bandajlar. Ameliyathane giysileri ve steril örtüler. Cinsel amaçlı aletler ve malzemeler. Prezervatifler (kondom/kaput).

Biberonlar, biberon emzikleri, emzikler, bebekler için diş kaşıyıcılar.

Tıbbi amaçlı bilezikler ve yüzükler, romatizma önleyici bileklikler ve yüzükler., kağıt havlular, tuvalet kağıtları, kağıt peçeteler. ; mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları hizmetleri;" ile sınırlı olup, ilk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilen 44. sınıftaki "Tıbbi hizmetler; güzellik bakımı hizmetleri” ve "Beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler: deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri." mallarına özgülendiği, 35. sınıf mağazacılık hizmetleri yönünden marka başvurusuna itiraz edilmediği,

bu durumda, marka başvurusu aşamasında itiraza konu edilmeyen hizmetler yönünden, davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin de doğru olmadığı gerekçesiyle davalı Şirket temsilcisinin ve davalı ... vekilinin istinaf başvurularının kabulü ile kararın kaldırılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm, davacı vekili ve davalı ... vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.