Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2022/5714 K.2024/6481

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi;

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız gözaltı ve yakalama anında maruz kaldığı işkence ve kötü muameme nedeniyle 100.000,00 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi tazminatın, olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile hükmün bozulmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz sebepleri; davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğuna ilişkindir.

III. DAVANIN KONUSU

İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Erciş Cumhuriyet Başsavcılığının 2016/3585 sayılı soruşturma dosyası kapsamında davacının haksız gözaltı ve yakalama esnasında işkence ve kötü muameleye maruz kaldığı iddiasında, görevi yaptırmamak için direnme suçundan yapılan soruşturma sonunda kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, kararın 02.01.2017 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, itiraz edilmemesi üzerine kararın 18.01.2017 tarihinde kesinleştiğinin kabulünün gerektiği, Van 1. İdare Mahkemesine 07.05.2018 tarihinde dava açıldığının anlaşıldığı, CMK'nın 142/1. maddesinde belirtilen süre içinde açılmadığı anlaşıldığından davanın süreden reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince reddedilen davada, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE VE KARAR

Davacı hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair verilen kararın 02.01.2017 tarihinde tebliğ edildiği, itiraz edilmemesi üzerine 18.01.2017 tarihinde kesinleştiğinin kabul edilmesi gerektiği, 5271 sayılı CMK'nın 264.

Maddesinde "kabul edilebilir bir başvuruda kanun yolunun veya merciin belirlenmesinde yanılma, başvuranın haklarını ortadan kaldırmaz" hükmü düzenlenmiş ise de, davacı vekilinin 01.02.2018 tarihinde idareye başvuruda bulunduğu ve başvurusuna olumlu ya da olumsuz bir cevap verilmemesi nedeniyle Van 1. İdare Mahkemesine 07.05.2018 tarihinde dava açtığının anlaşıldığı,

CMK'nın 142/1. maddesi uyarınca "Karar veya hükümlerin kesinleştiğinin ilgilisine tebliğinden itibaren üç ay ve her hâlde karar veya hükümlerin kesinleşme tarihini izleyen bir yıl içinde tazminat isteminde bulunulabilir." denilmek suretiyle tazminat davalarında tazminat talebinin her halûkarda karar veya hükümlerin kesinleşmesini izleyen bir yıl içinde istenebileceği belirtilmiş olmakla,

davacının kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kesinleşme tarihini izleyen bir yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra idareye başvuru yaptığının anlaşılması karşısında davanın süreden reddine karar verilmesinde hukuka aykırılık görülmediğinden Tebliğnamedeki bozma isteyen düşünceye iştirak edilmemiştir.

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, tazminat davasının süresi içinde açılmadığı anlaşılmakla, Van Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin kararında davacı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden CMK'nın 302/1. maddesi gereği, Tebliğnameye aykırı olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,