Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2026/402 K.2026/2671

Dairemizin bozma kararı üzerine yapılan yargılama sonucunda sanıklar hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan kurulan hükümlerin sanık ..., sanık ..., katılan ... vekili, katılan Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 1412 sayılı CMUK'un 317. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Kadirli 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 11.06.2015 tarih, 2014/300 Esas, 2015/318 Karar sayılı kararı ile sanıklar hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan, 2863 sayılı Kanunun 74/1, 5237 sayılı Kanun'un 62/1, 51/1-3-7-8, 53/1, 54.maddeleri gereğince 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına ve hapis cezalarının ertelenmesine karar verilmiştir.

2. Dairemizin 30/09/2021 tarih, 2018/1041 Esas, 2021/6415 Karar sayılı bozma ilamında;"Mahkemece icra edilen keşif neticesinde alınan bilirkişi raporu ile, dava konusu yerin I. derece arkeolojik ve doğal sit alanı içerisinde kaldığının tespit edildiği, davanın İl Kültür ve Turizm Müdürlüğüne ihbar edildiği ancak. Çevre ve Şehircilik Bakanlığına ihbar edilmediği anlaşılmakla.

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 04/06/2020 gün ve 2018/6-472-2020/262 sayılı ilamında, “sanık hakkında açılan kamu davasına katılma hakkı bulunan suçtan zarar görene CMK’nın 233. maddesi uyarınca duruşma gününü bildirir çağrı kağıdı tebliğ edilmesi ve CMK’nın 234/1-b maddesinde sayılan hakları kullanma imkanının tanınması gerekirken, bunun yapılmamasının, duruşmadan haberdar edilmeden yargılamaya devam edilerek delil sunma hakkı elinden alınan suçtan zarar gören yönünden hak kısıtlaması niteliğinde olduğunun” belirtilmesi karşısında,

suçtan zarar gören Çevre ve Şehircilik Bakanlığı adına İl Çevre ve Şehircilik Müdürlüğü’ne duruşma günü usulüne uygun olarak bildirilip, davaya katılma imkanı sağlanmadan hüküm tesis edilmesi suretiyle CMK’nın 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendine aykırı davranılması, Kanuna aykırı olup, katılan vekili, sanık ..., sanık ...’nin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince, hükmün sair yönleri incelenmeksizin isteme uygun olarak BOZULMASINA" gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

3. Kadirli 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 28.12.2021 tarih, 2021/756 Esas, 2021/815 Karar sayılı kararı ile sanıklar hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan, 2863 sayılı Kanun'un 74/1, 5237 sayılı Kanun'un 62/1, 51/1-3-7-8. maddeleri gereğince 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına ve hapis cezalarının ertelenmesine karar verilmiştir.

4. Hükmün katılan kurumlar vekilleri ve sanıklar tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 09.01.2025 tarih, 2022/5242 Esas, 2025/272 Karar sayılı ilamı ile.

"Olay günü saat 20.02 sıralarında temyiz dışı, hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen, ...Müzesi bekçisi sanık ...tarafından müze bahçe kapısı açılarak bir aracın içeri alındığı, araçtan inen temyiz dışı sanık ...in ...ile birlikte bekçi odasına geçtiği, diğer 5 sanığın kazma ve küreklerle güney kapıya doğru yürüdükleri, 4,5 saat geçtikten sonra saat 00.30 sularında ellerinde kazma ve küreklerle geri döndükleri, sanıkların aşamalardaki beyanlarında üzerlerine atılı suçlamayı kabul etmedikleri, olay yerinde yapılan incelemede 5x5 m ebatlarında bölgenin kazıldıktan sonra üzerinin kapatıldığı,

kazı toprağının taze olduğu, çukurun üzerinin kapatılması nedeniyle derinliğinin ne kadar olduğunun tespit edilemediği dosya kapsamında, kazı çukurunun derinliğine, 40 cm derinliğe ulaşıp ulaşmadığına ilişkin bir tespit bulunmadığı anlaşılmakla; sanıkların sit alanında kültür varlığı bulmak amacıyla izinsiz kazı yapmaya teşebbüs suçunu işledikleri gözetilmeksizin, yazılı şekilde hüküm tesisi," gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir. 5. Kadirli

2. Asliye Ceza Mahkemesinin 23.09.2025 tarih, 2025/175 Esas, 2025/583 Karar sayılı kararı ile sanıklar hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan, 2863 sayılı Kanun'un 74/1, 5237 sayılı Kanun'un 35, 62/1, 51/1-3-7-8 maddeleri gereğince 1 yıl 3 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına ve hapis cezalarının ertelenmesine karar verilmiş olup, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim edilen 12.01.2026 tarih, 2025/135170 sayılı ve onama görüşlü tebliğname ile Dairemize tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık ...'in temyiz isteği; kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, üzerine atılı suçlamayı kabul etmediğine, lehe hükümlerin uygulanmadığına ve diğer temyiz sebeplerine ilişkindir. Sanık ...'nin temyiz isteği; kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, üzerine atılı suçlamayı kabul etmediğine, lehe hükümlerin uygulanmadığına ve diğer temyiz sebeplerine ilişkindir.

Katılan Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü vekilinin temyiz isteği; alt sınırdan uzaklaşılarak ceza verilmesi gerektiğine, teşebbüs ve erteleme hükümleri uygulanmaması gerektiğine, aracın da müsadere edilmesi gerektiğine ilişkindir. Katılan ... vekilinin temyiz isteği; alt sınırdan uzaklaşılarak ceza verilmesi gerektiğine, indirim ve erteleme hükümleri uygulanmaması gerektiğine ve diğer temyiz sebeplerine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Mahkemece, iddia, suç ihbarı, 12/08/2014 tarihli rapor, Ankara ... Taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıkları Yüksek Kurulunun 16/09/1987 tarihli kararı, dosya içerisinde bulunan güvenlik kamera kaydı, mahkememizce yapılan 22/12/2014 tarihli keşif ve sonrasındaki alınan bilirkişi raporu, ...

Gayri Menkul Eski Eserler Ve Alıntılar Yüksek Kurulunun 13/06/1970 tarihli kararı, 25/02/2015 tarihli olaya ait dosya içeresinde bulunan CD nin çözümüne ilişkin rapor, sanıkların savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, 11/08/2014 tarihinde ilçemizde bulunan ... ...müzesinde görevli personelin müze içerisinde kaçak kazı yapıldığına ilişkin ihbarı sonucunda yapılan soruşturmda sanıklar hakkında kamu davası açıldığı,

yapılan 22/12/2014 tarihlli keşif ve sonrasında alınan fen ve arkeolog bilirkişi raporu ve müze müdürlüğünden alınan uzman raporu da dikkate alındığında kaçak kazı yapılan yerin taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun 1987 tarihli 3606 kararı ile tescil edildiği ve birinci derece arkeolojik ve doğal sit alan içerisinde kazı yapıldığının tespit edildiği, 2863 sayılı kültür ve tabiat varlıklarını koruma kanunun

6. Maddesinde yer alan korunması gereken kültür varlığının tespit edildiği, güvenlik kamera kayıtları ve buna ilişkin olarak teknik bilirkişi raporu da dikkate alındığında 10/08/2014 tarih ve saat 20:00 sıralarında aynı zamanda müzede bekçi olan sanık ......ın bir tane aracı içeriye aldığı,

bir kısmının elinde kazma kürek bulunan şahısların araçtan inerek kazının yapıldığı yere gittikleri, sanık...ile ...nin de bina içerisine girdikleri, 00:28 e kadar kazıya giden sanıkları bekledikleri, sanıkların diğer sanıkların gelmesi ile birlikte kazıda kullanılan kazma kürek ve diğer aletleri alarak kazı yerinden ayrıldıkları, bu suret ile üzerine atılı kültür varlıklarının bulmak amacı ile izinsiz olarak kazı ve kazı yapmak suçunu işlediklerinin anlaşıldığı, sanıklar alınan savunmalarında üzerlerine atılı suçu kabul etmemişler ise de;

dosya kapsamında bulunan CD ve bilirkişi raporu, yapılan keşif ve sonrasında alınan bilirkişi raporu, kazı yapılan yerin çevresel koşulları, bir kısım sanıkların savunmalarında geçen beyanlarında solucan çıkarmak için kazma kürek ile şişleri yanlarına aldıklarına dair beyanda bulundukları, gecenin bir yarısı ve yanlarına aldıkları suç aletleri dikkate alındığında solucan çıkarmanın ötesinde kültür varlıklarını bulmak amacı ile kaçak kazı yaptıklarının anlaşıldığı, olay yerinde yapılan incelemede 5x5 m ebatlarında bölgenin kazıldıktan sonra üzerinin kapatıldığı, kazı toprağının taze olduğu,

çukurun üzerinin kapatılması nedeniyle derinliğinin ne kadar olduğunun tespit edilemediği dosya kapsamında, kazı çukurunun derinliğine, 40 cm derinliğe ulaşıp ulaşmadığına ilişkin bir tespit bulunmadığı anlaşılmakla sanıkların eylemlerinin teşebbüs aşamasında kaldığının kabul edildiği gerekçesiyle sanıkların üzerlerine atılı suça teşebbüsten cezalandırılmalarına karar verildiği anlaşılmıştır.

IV.GEREKÇE VE KARAR Dairemizin 09.01.2025 tarih, 2022/5242 Esas, 2025/272 Karar sayılı bozma kararı üzerine, mahkemece bozma ilamına uyulup uyulmadığı hususunda bir ara karar verilmemiş ise de.

Ceza Genel Kurulunun kararlılık gösteren içtihatlarında da açıkça belirtildiği üzere, mahkemece bozma kararı doğrultusunda uygulama yapılması ve bozmadan sonra yapılan inceleme, araştırma ve yeni kanıtlara dayanarak hüküm kurulması karşısında, mahkemenin bozmaya eylemli olarak uyduğu değerlendirilerek yapılan incelemede.

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanıklar tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı,