Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/10166 K.2023/2868

Taraflar arasındaki şikayet uyuşmazlığından dolayı yapılan inceleme sonunda İlk Derece Mahkemesince, şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararın şikayetçi borçlu tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, başvurunun kabulüne ve İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle, şikayetin kabulü ile ödeme emri tebliğ işleminin iptaline hükmedilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı şikayet edilen alacaklı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. ŞİKAYET

Borçlu şikayet dilekçesinde; yetkisiz icra müdürlüğünde başlatılan takipte borçlunun vekili aracılığıyla borca itiraz dilekçesi verilmesine rağmen, takip dosyasının yetkili icra müdürlüğüne gönderilmesi üzerine, yetkili icra müdürlüğünce gönderilen ödeme emrinin vekil yerine borçlu asile tebliğ edilmesinin usule aykırı olduğunu ileri sürerek ödeme emrinin iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP

Şikayet edilen alacaklı cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararı ile; takip dosyasında borçlu asile gönderilen ödeme emri tebligatının, borçlunun vekili tarafından vekaletname sunulmasından önce olduğu, bu nedenle asile tebligat yapılmasının geçerli sayıldığı belirtildikten sonra, takibin devamı sırasında borçlunun vekiline de tebligat yapıldığı gerekçesiyle şikayetin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi borçlu istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Şikayetçi borçlu istinaf başvurusunda; şikayet dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmekle birlikte, İlk Derece Mahkemesince, yetkisiz icra müdürlüğünde yapılan işlemlerin değerlendirilmesi neticesinde, dosya kapsamına uygun düşmeyecek şekilde karar verildiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararı ile; yetkisiz icra müdürlüğünde başlatılan takipte, borçlunun vekili tarafından vekaletname sunulmuş ve alacaklının talebi üzerine takip dosyasının yetkili icra müdürlüğüne gönderilmiş olması sebebiyle, yetkili icra müdürlüğünce gönderilen ödeme emrinin borçlunun vekiline tebliği gerekip, vekil yerine borçlu asile yapılan ödeme emri tebliğ işleminin yok hükmünde olduğu gerekçesiyle, borçlunun istinaf başvurusunun kabulüne ve İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle, şikayetin kabulü ile ödeme emri tebliğ işleminin iptaline hükmedilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayet edilen alacaklı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Alacaklı temyiz başvurusunda; yetkili icra müdürlüğünde devam eden takipte, borçlunun vekili tarafından dosyanın takip edilip edilmediğinin henüz belli olmaması sebebiyle, ödeme emri tebligatının borçlu asile gönderilmesinin yerinde olduğunu ve borçlunun vekili tarafından, şikayete konu ödeme emri tebliğinden sonraki bir tarihte vekaletname sunulması nedeniyle borçlu asile yapılan tebliğ işleminin usulüne uygun olduğunu ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; ödeme emri tebliğ işleminin vekil yerine asile yapılmasının yok hükmünde olduğu iddiasına dayalı şikayete ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

İcra ve İflas Kanunu md. 16., Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 73., 81., 82. ve 83., Tebligat Kanunu md. 11., Avukatlık Kanunu md. 41, Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmelik md. 18.,

3. Değerlendirme

HMK’nın 73, 81, 82, 83., Avukatlık Kanunu'nun 41., Tebligat Kanunu'nun 11. maddeleri gereğince vekille takip edilen işlerde vekile tebligat zorunludur. Anılan bu düzenlemeler gereğince tebligatın vekile yapılması ile yasal süreler işlemeye başlar, yine bu tarihe göre takip kesinleştirilerek takibe devam işlemleri yapılır.

Ne var ki, vekile tebliğ zorunluluğunun bulunması asile tebligat yapılması lüzumunu ortadan kaldırmaz. Şöyle ki, İİK’nın 76. maddesinde düzenlenen mal beyanında bulunmamak suçu, 338. maddesinde düzenlenen hakikate muhalif beyanda bulunma suçu gibi icra ve iflas suçlarında borçlunun cezalandırılabilmesi için ödeme / icra emrinin borçlunun vekiline değil, kendisine tebliğ edilmiş olması gerekir (Prof. Dr. Baki Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü, 6. baskı, cilt 2, sh: 1280). Cezaların şahsiliği kuralı gereğince borçlu asilin cezai yönden sorumlu tutulabilmesi için ödeme / icra emrinin borçlu asile tebliği zorunludur.

Somut uyuşmazlıkta; İstanbul 26. İcra Müdürlüğünün 2021/6558 E. sayılı dosyasında başlatılan genel haciz yoluyla ilamsız icra takibine borçlunun vekili tarafından itiraz edildiği, itiraz dilekçesi ekinde harçlandırılmış vekaletnamenin bulunduğu, alacaklının yetki itirazını kabul ederek dosyanın yetkili icra müdürlüğüne gönderilmesini talep etmesi üzerine takip dosyasının yetkili ... 26. İcra Müdürlüğüne gönderildiği ve adı geçen müdürlüğün 2021/4611 E. sayılı takip dosyasından borçlu asile 05.9.2021 tarihinde örnek 7 numaralı ödeme emrinin tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Dairenin yerleşik içtihatları gereğince yetkili icra dairesinde başlatılan takip, yetkisiz icra dairesinde başlatılan takibin devamı niteliğinde sayıldığından ve yetkisiz icra müdürlüğünde başlatılan takipte borçlunun vekili bulunmakla, yetkili icra müdürlüğünce gönderilen ödeme emri tebligatının yukarıda yazılı mevzuat gereğince borçlunun vekiline tebliğ edilmesi gerekir ise de, ödeme emrinin asile tebliğ edilmiş olması usulsüz olmayıp, vekile de tebliğ edilmemesi noktasında tebliğ işlemi eksikliği söz konusudur. Takibin kesinleştirilmesi ve takip işlemlerinin devamı için ödeme emrinin borçlunun takip dosyasına vekaletnamesini sunan vekiline tebliği gereklidir.

O halde, Bölge Adliye Mahkemesince, ödeme emrinin vekile tebliği suretiyle eksikliğin ikmali yönünde hüküm kurulması gerekirken, ödeme emri tebliğ işleminin iptaline karar verilmesi isabetsizdir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Alacaklının temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesinin 21.6.2022 tarih ve 2021/3047 E. - 2022/1806 K. sayılı kararının yukarıda yazılı nedenlerle, 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 373/2. maddeleri uyarınca BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,