Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/9239 K.2023/2257

Taraflar arasındaki mirasın reddi nedeniyle borçluya murisinden intikal eden taşınmazlara konulan haczin kaldırılması istemi nedeniyle yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin kabulüne, hacizlerin kaldırılmasına karar verilmiştir.

Kararın alacaklı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine hükmedilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı alacaklı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. ŞİKAYET

Şikayetçi üçüncü kişi şikayet dilekçesinde;icra dosyalarından borçlu ...'in murisi ...'den intikal edecek taşınmazlar üzerine konulan hacizlerin, borçlu ... tarafından murisi ...'in mirasının reddedilmesi ve kendisinin de murisin yasal tek mirasçısı olması sebebiyle kaldırılmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Alacaklı cevap dilekçesinde; şikayetin 103 davet kağıdı tebliğinden itibaren süresinde yapılmadığını, şikayetçinin üçüncü kişi olduğunu, dava açma ehliyeti de hakkı da bulunmadığını, dava açma hakkının borçlu ...’e ait olduğunu, ...’in gerek aktif dava açma ehliyetinin, gerekse de hukuki yararının olmaması nedeni ile davanın öncelikle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, takip dosyalarından hacizlerin hukuka uygun surette konulduğunu ileri sürerek haklı alacağın tahsilini engelleme amaçlı işbu şikayetin reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Türk Medeni Kanunu'nun 611. Maddesi uyarınca yasal mirasçılardan biri mirası reddederse onun payı diğer hak sahiplerine geçeceğinden borçlu ...'in mirası reddetmesiyle onun miras hissesinin diğer mirasçı ...’e geçeceğinden ve bu borçlu adına miras hissesi kalmayacağından mirası ret tarihinden sonra borçlunun hissesi üzerine konulmuş bulunan hacizlerin kaldırılması gerektiği, taşınmazın tapudan yeni hissedar adına intikalinin sağlanmasının hak doğurucu bir işlem olmayıp açıklayıcı nitelikte bir işlem olduğu gerekçeleri ile şikayetin kabulüne, hacizlerin kaldırılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Alacaklı istinaf dilekçesinde; şikayet dilekçesinde Elazığ’da kain 9 adet taşınmaz hakkında talepte bulunmasına rağmen, mahkemece talep aşılarak muris adına kayıtlı olan ... ili, ..... ilçesi, ....

Mah. 1578 ada, 5 parsel, zemin kat, No:2” taşınmaz kaydında borçlu ... hissesine konulan haczin de fekkine karar verilmesinin hatalı olduğunu, TMK 605 ve devamı maddelerine göre kural olarak mirasın reddinin mirasçıya tereke borçlarına karşı savunma sağladığını, mirasın reddinin yasal mirasçılık sıfatını tamamen ortadan kaldıran bir işlem olmadığını, mirasın reddi işlemleri tamamlanarak buna yönelik intikaller tamamlanmadığı sürece üçüncü kişiler bakımından tereke mallarının hukuki statüsünün yasal mirasçılık durumuna göre belirleneceğini,

şikayete konu icra dosyasında da haciz konulduğunda halen borçlu adına kayıtlı mallar olmaları bakımından haciz konulmasında hukuka aykırılık olmadığını, borçlu ...’in mirasın reddine konu taşınmazların intikalinden evvel alacaklarını karşılar mal varlığının olmadığı ve alacaklı bankayı zarara uğratmak ve mevcudunu eksiltmek için hileli-muvazaalı işlemler gerçekleştirildiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; mirasın gerçek reddinde, mirasçıların, mirası kayıtsız şartsız reddettiğine ilişkin sözlü veya yazılı beyanı, bozucu yenilik doğurucu hak niteliğinde olup, Sulh Hakimi tarafından tutanakla tespit edilmekle hukuki sonuç doğuracağı, Türk Medeni Kanunun 609 uncu maddesi hükmü gereği mahkemece, talepte bulunanların mirasçı olduğu ve yasal süresi içinde başvurduğu anlaşıldığı takdirde, ret beyanının tespit ve tesciline karar verileceği, şikayete konu icra dosyasında, haciz tarihi 24.09.2020 olup,

mirasçı ...'in mirası kayıtsız şartsız reddettiğine ilişkin sözlü veya yazılı beyanının 30.06.2020 tarihinde hacizden önce Sulh Hakimi tarafından tutanakla tespit edildiği, miras bırakandan elbirliği mülkiyeti kuralları gereği ...'e geçen miras hissesine konulan haczin usulsüz olduğu, şikayet dilekçesinin sonuç kısmında icra dosyaları üzerinden borçlu ...'in murisi ...'den intikal edecek taşınmazlar üzerine konulan hacizlerin kaldırılmasının talep edilmiş olduğu,

talebin açıklama bölümünde belirtilen Elazığ ilinde kain taşınmazlarla sınırlı olduğunun kabul edilemeyeceği, ilk derece mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu ve ileri sürülen istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı gerekçesi ile istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Alacaklı, istinaf dilekçesindeki hususları tekrar etmek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesinin kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, mirasın gerçek reddi nedeniyle borçluya murisinden intikal eden taşınmazlara konulan haczin kaldırılması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk TMK 609, 611 inci madde hükümleri

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.TMK'nun 611/1. maddesi uyarınca mirası reddeden borçlunun miras payının, miras açıldığı zaman kendisi sağ değilmiş gibi yasal mirasçılarına geçeceği kuşkusuzdur. Borçlu ...'in mirası reddetmesiyle miras hissesinin, altsoyu bulunmadığı da dikkate alındığında, diğer mirasçı ...’e geçeceğinin tabii bulunmasına, temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup alacaklının temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken 179,90 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,