Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2025/5638 K.2025/8309

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Müflis ... ile davalı ... ...Finansal Kiralama Anonim Şirketi vekillerince temyiz edilmiş incelemenin duruşmalı olarak yapılması istenilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 16.12.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde gelen davacı ...Tarım Ür. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. vekili Av. ... ve davalı ...Ş. vekili Av. ... ile davalı Müflis ... Tic. San. Tur. Nak. ve Paz. Ltd. Şti. vekili Av. ...'un sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı alacaklı ... Ltd. Şti. tarafından, borçlu davalı şirket adına Merzifon İcra Müdürlüğünde 24.04.2018 tarihinde. 2018/866 Esas sayılı dosya için 1.901.327,95 TL. 2018/863 Es. 290.577,34 TL olmak üzere; toplam 2.191.905.29 TL alacağını ... Noterliği'nin....Yev.

No. İle 28.03.2019 tarihinde temlik aldığını, takipleri devam ettirdiğini, ancak ... şirketi Havza Asliye Hukuk Mahkemesinde, 18.05.2018 tarihinde, konkordato talebinde bulunduğunu, ... şirketine ait ...İli, ... İlçesi, ...Mahallesi, ...

Mevkii, 743 Ada, 28 Parsel, 5 Katlı Un Fabrikası ve İdari Bina Niteliğindeki taşınmazın mal kaçırma gayesi ile ... finansal kiralama şirketine....'nin 23.02.2018 tarih ve ... yevmiye no'lu 17014917 sözleşme numaralı "Sat ve Geri Kirala" sözleşmesi devrettiğini, beyan ederek davalılar arasındaki sat ve geri kiralama sözleşmesinin TBK 19 muvazaa hükmü uyarınca tasarrufun iptaline, muvazaanın aksi kanaatindeyse İİK 277 ve devamına göre tasarrufun iptaline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.

Davalı ... ...vekili cevap dilekçesinde; finansal kiralama sözleşmesinin mal kaçırma gayesi ile yapılmadığını, davalı borçlu hakkında konkordato süreci devam ederken kira bedelleri ödenmediğinden davalı borçlu aleyhine "finansal kiralama sözleşmesinin" mahkeme kararı ile feshedildiğini, davacının bu davayı açmakta hukuki yararı olmadığını, harcın eksik ödendiğini, İİK 277 şartlarının olmadığını, icra dosyalarının kesinleşmediğini, bedel farkı olmadığını beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Sanayi Turizm Nakliye ve Pazarlama Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde; harcın eksik ödendiğini, icra takiplerinin kesinleşmediğini, itirazın iptali davası olduğunu, takibin konkordato sebebi ile durduğunu, tasarrufun iptali şartlarının ve mal kaçırmanın söz konusu olmadığını beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre davanın kabulüne karar verilmiş, karar davalı Müflis ... vekili ve davalı ... ...Finansal Kiralama Anonim Şirketi vekili tarafından istinaf edilmiş, Samsun Bölge Adliye Mahkemesince davalı Müflis ... vekilinin ve davalı ... ...Finansal Kiralama Anonim Şirketi vekilinin istinaf taleplerinin esastan reddine karar verilmiş, karar davalı Müflis ... vekili ve davalı ... ...Finansal Kiralama Anonim Şirketi vekili tarafından süresi içerisinde temyiz edilmiştir.

1-Dava İİK'nın 277 ve devamı maddeleri gereğince açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

Tasarrufun iptali davasını elinde geçici veya kati aciz belgesi bulunan alacaklılar ile borçlu iflas etmiş ise iflas idaresi ya da İİK'nın 245. maddesi gereğince iflas idaresi tarafından dava hakkı kendisine devredilen alacaklılar açabilir.

İflasın açılması, iflas masasına giren mal ve haklarla ilgili bilûmum hukuk davalarını acele olanlar istisna olmak üzere ikinci alacaklılar toplanmasından 10 gün sonraya kadar durdurur. Bu hükmün amacı, iflasın açılması ile tasarruf yetkisi kısıtlanıp yerini iflas idaresi alan alacaklının açtığı davaları devam ettirmekte fayda olup olmadığını tespit bakımından iflas idaresine imkan sağlamaktır. İflas idaresinin bu dava takip yetkisini kullanıp kullanmayacağını tespit edebilmek için, ilk önce iflas organlarının teşekkül etmesi ve her dava hakkında esaslı bilgi sahibi olunması gerekir. İşte bu nedenle, İİK'nın 194. maddesine göre hukuk davalarının iflasın açılması ile belli bir süre için durması kabul edilmiştir.

Somut olayda; eldeki dava açıldıktan sonra davalı borçlu şirketin; Havza Asliye Hukuk Mahkemesinin 27.03.2024 tarih, 2024/33 E.-2024/106 K. sayılı kararı ile iflasına karar verildiği, kararın 18.09.2024 tarihinde kesinleştiği, iş bu davadan iflas idaresinin haberdar edilmediği anlaşılmıştır.

Mahkemece, bir ara kararı ile ikinci alacaklılar toplantısından on gün sonraki bir tarihe kadar durmasına karar verilmesinin gerekip gerekmediği, ayrıca TBK'nın 513. hükümleri gereğince iflasın açılması ile vekilin temsil ve vekalet görevi sona ermiş olması karşısında mahkemece iflas idaresinin usulüne uygun tebligatla davadan haberdar edilip taraf teşkili sağlandıktan sonra ve davaya devam edip etmeyeceği, davacı alacaklıya davayı takip etme yetkisi verilip verilmeyeceği, davacı alacaklıya İİK’nın 245. ve 255/2. madde gereğince davayı takip konusunda aldığı belge varsa sunması için süre verilmesi,

sunulduğu takdirde davanın esasının incelenmesi, sunulmadığı takdirde davanın iflas idaresine ihbarı ile taraf teşkilinin sağlanması ve iflas idaresinin huzuru ile davaya devam edilerek davanın esasının incelenmesi ve hükmün iflas idaresi lehine veya aleyhine kurulması gerekirken eksik incelemeye dayalı hüküm tesisi isabetli görülmemiştir.

2- Bozma neden ve şekline göre davalı Müflis ... vekilinin ve davalı ... ...Finansal Kiralama Anonim Şirketi vekilinin sair temyiz itirazları şimdilik incelenmemiştir.