Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2009/588 K.2009/6613

818 S. BORÇLAR KANUNU [ Madde 163 ]

6762 S. TÜRK TİCARET KANUNU [ Madde 593 ]

"İçtihat Metni"

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl davanın kabulüne karşılık davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı avukatınca duruşmasız, davalılar avukatınca da duruşmalı olarak temyiz edilmiş ise de, dava miktar yönünden duruşmaya tabi olmadığından bu isteğin reddiyle incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Davacı-karşı davalı, davalılardan Hayriye'ye 20.000 ABD doları borç verdiğini, bu davalının keşidecisi Osman lehdarı Hayriye olan 20.000 ABD doları bedelli bonoya ciro ederek kendisine verdiğini, borcun ödenmediğini, yaptığı icra takibinin senetle keşide yeri olmayışı nedeniyle iptal edildiğini belirterek, 12.644.700.000 TL'nin 17.02.2000 tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsilini istemiştir.

Davalı ve karşılık davacılar Osman murisleri, dava konusu senedin teminat olmak üzere imzalanıp Hayriye'ye verildiğini, imza dışındaki tüm yazıların murisin rıza ve bilgisi dışında doldurulduğunu, alacağın zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddine, karşılık davada ise, senedin rızası dışında doldurulması nedeniyle iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Hayriye, senedin keşideciye verilen para karşılığı alındığını savunarak karşılık davanın reddine karar verilmesini istemiş, aleyhine açılan asıl davada ise, davacıdan aldığı borç karşılığı dava konusu senedi davacıya ciro ettiğini, halen borcunu ödemediğini kabul etmiştir.

Mahkemece, asıl davanın kabulüne karşılık davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı-karşılık davalı M.Sait ve davalı-karşılık davacılar Osman mirasçıları tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun ge-rektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ve karşılık davacılar Osman mirasçılarının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davacı, keşidecisi Osman, lehdarı Hayriye olup, 20.000 ABD dolar bedelli 26.01.1998 vadeli, 07.03.1993 tanzim tarihli olup, alacaklının cirosu ile davacıya geçen senede dayalı olarak, Osman mirasçıları ve Hayriye'den alacağın tahsili için bu davayı açmıştır.

Dava konusu belgede keşide yeri olmadığı için, BK'nın 688. maddesi gereğince bono niteliğinde olmayıp, adi senet olduğu mahkemenin de ka-bulündedir. Bono lehdarının TTK'nın 593. maddesi gereği poliçeden doğan haklarını ciro yoluyla devri mümkün ise de, dava konusu senet bono niteliğinde olmadığından, alacaklı ancak BK'nın 163. maddesi gereğince adi senetteki hakları temlik edebilir. Bunun için de yazılı bir temlik sözleşmesinin olması gerekir.

Beyaza atılmış bir imza alacağın temliki niteliğinde olmadığı için, alacağın temliki sonuçlarını doğurmaz. Ciro yoluyla senedi elinde bulunduran, kendisine ciro eden kişiye karşı aralarındaki temel ilişkiye dayanarak istemde bulunabilir. Aralarında herhangi bir ilişki olmayan senet borçlusunun talepte bulunması mümkün değildir. Somut olayda davacı ile senet borçlusu Osman arasında akdi ilişki yoktur.

Bu nedenle, davacının Osman mirasçıları aleyhine açtığı davanın reddi gerekirken kabulü usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

3-Yukarıda açıklanan bozma nedenine göre, davacıların temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.