Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2009/13105 K.2009/13881

Davacı tarafından, davalı aleyhine 10.05.2006 gününde verilen dilekçe ile elatmanın önlenmesi, alacak, tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın açılmamış sayılmasına dair verilen 09.06.2009 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı, maliki bulunduğu 66 parsel sayılı taşınmazın davalı ... tarafından izni olmadan ekildiğini, daha öncesinde de taşınmaz kullanım bedelinin ödenmediğini, bundan ayrı kadastro öncesinde 11.500 m2 olan taşınmazın 6.350 m2 olarak tespit edildiğini, eksik kalan kısımların davalı Hazine’ye ait 65 ve davalı ...’e ait 63 parsel sayılı taşınmazlar içinde kaldığını ileri sürerek elatmanın önlenmesini, 1.820TL taşınmaz kullanım bedelinin davalı ...’ten alınmasını ve davalılara ait 63 ve 65 parsel sayılı taşınmazların tapusunun iptali ile 5.150m² kısmın adına tescilini istemiştir.

Davalı Hazine yanıt vermemiş, davalı ... ise davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacının davayı takip etmediği gerekçesi ile açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Hükmü, davacı temyiz etmiştir.

Dava, elatmanın önlenmesi, alacak ve tapu iptali tescil istemlerine ilişkindir.

Malvarlığı haklarına ilişkin davalarda görev dava konusu mal veya hakkın değerine göre belirlenir. Mahkemece görev re’sen gözetileceğinden dava değeri belirlenerek görevli olup olmadığı tespit edildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Görevli mahkemece bir davanın süratli biçimde sonuçlandırılabilmesi için, kanun dava ile ilgili bir çok işlem hakkında belli süreler tayin etmiştir.

Kanun tarafından tayin edilen bu sürelerden biri de dava dosyasının işlemden kaldırılmasına yöneliktir. Usulüne uygun çağrılan taraflardan hiç biri özürsüz olarak duruşmaya gelmez ya da duruşmaya katılan tarafın davayı takip etmeyeceğini bildirmesi ile dava yenileninceye kadar, dava dosyasının işlemden kaldırılmasına karar verilir.

Davayı takip etmek isteyen taraf işlemden kaldırma kararından itibaren bir ay içinde harç yatırmadan, üç ay içinde de yargılama harcını yatırarak davanın yenilenmesini isteyebilir. Yenilenmiş olan dava, ilk yenilemeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılamaz. İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen ya da birden fazla takipsiz bırakılan davalar açılmamış sayılır ve mahkemece bu hususta kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır.

(HUMK 409.madde)

Somut olayda, mahkemece, davacı davayı takip etmediğinden 14.03.2007, 19.12.2007 tarihlerinde işlemden kaldırılmasına, 09.06.2009 tarihinde de takipsiz bırakması nedeni ile HUMK’nun 409/6-5 maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Davacı, dava dosyasının işlemden kaldırıldığı 09.06.2009 tarihinden önce hakim tarafından havale edilen 08.09.2009 tarihli dilekçesi ile mazeret bildiriminde bulunmuş, duruşmanın ileri bir tarihe bırakılmasını istemiştir. Mahkemece davacının bu istemi hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmeden davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.