Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/7769 K.2019/8311

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu, ...Mahallesi çalışma alanında bulunan 106 ada 60 parsel sayılı 8.116.560,19 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, hali arazi vasfıyla Hazine adına tespit ve tescil edilmiş, 24.11.2006 tarihinde ise mera olarak tahsis edilmiştir.

Davacı ..., irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine; ... ile ... ise, irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak taşınmazın bir bölümünün tapu kaydının iptali ve adlarına tescili istemiyle ayrı ayrı dava açmışlardır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davacılardan ... ve ...'ın davalarının kabulüne, ...'ın davasının reddine; dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile bilirkişi raporunda (F) harfi ile gösterilen bölümün ..., (G) harfi ile gösterilen bölümün ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı ... vekili ile davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı ... vekilinin 106 ada 60 sayılı parselin (A) ve (B) harfleri ile gösterilen bölümlerine yönelik, yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle bu bölümler yönünden usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harcının temyiz eden davacı ...'tan alınmasına,

2- Davalı Hazine vekilinin, dava konusu taşınmazın bilirkişi raporunda (F) ve (G) harfleri ile gösterilen bölümlerine ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; Mahkemece, dava konusu taşınmaz bölümleri üzerinde davacılar lehine zilyetlikle edinim koşullarının oluştuğu gerekçesi ile yazılı şekile hüküm kurulmuş ise de, tek ziraatçı bilirkişinin ve tek jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisinin raporları ile yetinilmiş olması nedeniyle yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli bulunmamaktadır. Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca, doğru sonuca varılabilmesi için; mahkemece öncelikle, çekişmeli taşınmaz bölümünü gösteren, tespit tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait üç ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları tarihleri açıkça yazılmak suretiyle Harita Genel Komutanlığından getirtilmeli, ayrıca tespit tarihi öncesine ait temin edilebilen en eski tarihli ve güncel ortofoto ve uydu fotoğrafları temin edilmeli, bundan sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen,

davada yararı bulunmayan komşu köylerde oturan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu ile 3 kişilik jeodezi ve fotogrametri uzmanından oluşan bilirkişi heyetinin katılımıyla yapılacak keşifte, yerel bilirkişi ve tanıklardan, dava konusu taşınmaz bölümünün geçmişte ne durumda bulunduğu, ilk olarak ne zaman ve nasıl kullanılmaya başlandığı, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, imar-ihyaya konu edilip edilmediği,

imar-ihyaya konu edilmiş ise ihyanın ne zaman başlayıp bitirildiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, dinlenen yerel bilirkişi ve tanık beyanlarının çelişmesi halinde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişki giderilmeye çalışılmalı;

hava fotoğrafları üzerinde jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişi kurulunca stereoskop aletiyle inceleme yapılması ve çekişme konusu taşınmazın her bir hava fotoğrafında ayrı ayrı gösterilmesi suretiyle, bu yerin önceki ve şimdiki niteliğinin ne olduğunun, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının ve zilyetliğin ne şekilde sürdürüldüğünün belirlenmesi istenilmeli; ziraat bilirkişileri kurulundan, taşınmazın temyize konu (F) ve (G) bölümleri ile 106 ada 60 parsel sayılı taşınmazın geri kalan bölümü arasında ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı, halen nasıl kullanıldığı,

hususlarını bilimsel verilere dayalı olarak açıklayan, taşınmazların değişik yönlerden çekilmiş fotoğraflarının da eklendiği ve ortofoto ve uydu fotoğrafları ile keşif esnasında çekilen fotoğraflar üzerinde temyize konu (F) ve (G) bölümü ile geri kalan bölüm arasında ki sınırın kabaca işaretlendiği rapor hazırlamaları istenilmeli;

komşu köylerden seçilecek tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporları ile denetlenmeli, çekişmeli taşınmaz ile ilgili mera komisyonu çalışma belgeleri değerlendirilmeli, bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde, toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.