Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2017/2837 K.2020/3563

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ..., ... İli ... İlçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan ve 1973 yılında yapılan kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz bölümü hakkında, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, adına tescili istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, yargılama sırasında idari yoldan Hazine adına tescil edilen 855 parsel numaralı taşınmazın tapu kaydının iptali ile 10/04/2015 tarihli harita mühendisi bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 98.849,72 metrekare yüzölçümlü alanının ifraz edilerek tarla niteliği ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın harita mühendisi bilirkişinin raporunda (A) harfi ile gösterilen bölümü üzerinde davacı lehine zilyetlik yoluyla iktisap koşullarının gerçekleştiği kabul edilerek yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de, yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmak için yeterli bulunmamaktadır.

Şöyle ki; hava fotoğrafı incelemesi, jeodezi ve fotogrametri mühendisi tarafından yöntemine uygun şekilde yapılmamış, bu bilirkişi tarafından hava fotoğraflarının çekildikleri tarihlerde taşınmazın niteliğinin ne olduğu, üzerinde sürdürülen zilyetliğin mevcut olup olmadığı, taşınmazın imar-ihya edilip edilmediği ve edilmişse ihyanın hangi tarihte tamamlandığına ilişkin bir değerlendirme yapılmaksızın çekişmeli taınmazın konumunun hava fotoğraflarında işaretlenmesiyle yetinilmiş; belirtilen hususlarda hava fotoğraflarının değerlendirilmesi bu konuda uzmanlıkları bulunmayan jeolog ve ziraatçi bilirkişiler tarafından yapılmış;

ayrıca belgesiz araştırması yönünden ... Tapu Sicil Müdürlüğü'ne yazılan 15.01.2014 tarihli müzekkere cevabı dosya arasına getirtilip değerlendirilmeden karar verilmesi cihetine gidilmiştir. Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayanılarak hüküm kurulması usul ve yasaya uygun düşmemektedir.

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için Mahkemece öncelikle, dava tarihinden 20-25 yıl öncesi döneme ilişkin çekişmeli taşınmaza ait farklı dönemlerde çekişmeli en az 3 adet hava fotoğrafı Harita Genel Müdürlüğünden tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilerek dosyaya getirtilmeli ve bundan sonra mahallinde yerel bilirkişiler ve tanıklarla 3 kişilik ziraat mühendisi bilirkişi kurulu, jeodezi ve fotogrametri mühendisi ve fen bilirkişinin katılımıyla mahallinde yeniden keşif yapılmalı ve bu keşifte dinlenilecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, dava konusu taşınmaz bölümünün öncesinin ne olduğu,

imar-ihyayı gerektiren yerlerden olup olmadığı, böyle yerlerden ise imar-ihyaya konu edilip edilmediği, edilmişse imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı, kime ait olduğu, taşınmazın davacıya ne şekilde intikal ettiği, taşınmaz üzerinde sürdürülen ekonomik amacına uygun zilyetliğin mevcut olup olmadığı, mevcut ise zilyetliğin hangi tasarruflarla sürdürüldüğü hususlarında maddi olaylara dayalı olarak bilgi alınmalı, beyanları arasında oluşabilecek çelişkiler yöntemince giderilmeye çalışılmalı;

ziraatçi bilirkişi kurulundan, taşınmazın önceki ve mevcut niteliğini, imar-ihyayı gerektiren yerlerden olup olmadığını, böyle yerlerden ise imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığını, üzerindeki zilyetliğin hangi tasarruflarla sürdürüldüğünü ve zilyetlik süresini açıklayan, taşınmaz bölümünün her yönünden çekilen fotoğraflarının eklendiği, somut verilere ve bilimsel esaslara dayanan, ayrıntılı ve gerekçeli rapor düzenlemeleri istenilmeli;

jeodezi ve fotogrametri mühendisinden, hava fotoğraflarının incelenmesi neticesinde, çekişmeli taşınmaz bölümünün hava fotoğraflarının çekildiği tarihlerdeki niteliğini, imar-ihya gerektiren yerlerden olup olmadığını, böyle yerlerden ise imar-ihyaya konu edilip edilmediğini, edilmişse imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığını, taşınmaz bölümü üzerinde sürdürülen zilyetliğin bulunup bulunmadığını, mevcut ise zilyetliğin hangi tasarruflarla sürdürüldüğünü ve zilyetlik süresini açıklar mahiyette ayrıntılı rapor alınmalı;

fen bilirkişisine, keşfi takibe ve bilirkişi sözlerini denetlemeye imkan verir rapor ve kroki düzenlettirilmeli ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu hususlar gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, kabule göre de; davaya konu taşınmaz bölümü 10.04.2015 tarihli harita mühendisi bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 98.849,72 metrekare yüzölçümüne sahip kısım olduğu halde, 4.273.805,76 metrekare yüzölçümüne sahip 855 parsel numaralı taşınmazın tapu kaydının tümüyle iptal edilip tescile karar verilen (A) harfi ile gösterilmiş bölümü dışındaki kısmın tescilsiz bırakılması da isabetsiz olup, açıklanan nedenlerle temyiz itirazları yerinde görüldüğünden hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz eden ...