Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2012/9537 K.2012/10741

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, dava dışı borçlular ... Ltd. Şti. ve ... Mimarlık Müh. Tic.'in vergi borçları nedeniyle müvekkili bankaya gönderilen 2/2/2009 tarihli haciz bildirilerine, aynı gün itiraz edilmesine rağmen elektronik ortamdaki teknik sorunlar nedeniyle davalı idareye ulaşmadığını bunun üzerine 12/2/2009 tarihinde tekrar itiraz edildiğini belirterek 6183 sayılı yasanın 79/4. madde gereğince haciz bildirisinin tebliğ edildiği tarih olan 2/2/2009 tarihi itibarıyla davalı idare tarafından tebliğ edilen haciz ihbarnamesi ile amme borçlusu olduğu bildirilen ... Ltd. Şti. ve ... Mim. Müh. Tic.'te müvekkili banka nezdinde herhangi bir mal hak ve alacaklarının bulunmadığının tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı idare vekili, müvekkilinin taraf ehliyeti bulunmadığından davanın husumetten reddi gerektiğini, davacı bankaya 2/2/2009 tarihinde tebliğ edilen haciz bildirimlerine davacının 7 günlük yasal süreyi geçirerek 12/2/2009 tarihinde cevap verdiğinden hakkındaki takibin kesinleştiğini davaya davacı neden olduğundan mahkeme masrafları ve vekalet ücretinden de davacının sorumlu olması gerektiğini belirterek davanın reddini, icra inkar tazminatının tahsilini savunmuştur.

../...

- 2 - 2012/9537 2012/10741

Mahkemece iddia, savunma, toplanan delillere göre; davalı idare tarafından davacıya gönderilen e-haciz ihbarnamesindeki listede belirtilen mükelleflere ait davacı bankada bulunan herhangi bir alacağın bulunmadığı dolayısıyla davalı idarenin davacıya gönderdiği e-haciz ihbarnamesinin hukuki mesnetten yoksun olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne 2/2/2009 tarihi itibarıyla ... ...Ltd. Şti. ile ... Mim Müh. ... Tic. Şti.nin davacı banka nezdinde herhangi bir hak ve alacağının bulunmadığının tespitine karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava 6183 Sayılı AATUHK'nun 79 maddesi gereğince açılmış menfi tespit istemine ilişkindir.Anılan madde uyarınca hamiline yazılı olmayan veya cirosu kabil senede dayanmayan alacaklar ile maaş, ücret, kira vesaire gibi her türlü hakların ve fiilen tutanak düzenlemek suretiyle haczi kabil olmayan üçüncü şahıslardaki menkul malların haczi, borçlu veya zilyed olan veyahut alacak ve hakları ödemesi gereken gerçek ve tüzel kişilere, kurumlara haciz keyfiyetinin tebliği suretiyle yapılır.

Tahsil dairesi tarafından tebliğ edilecek haciz bildirisi ile; bundan böyle borcunu ancak tahsil dairesine ödeyebileceği ve amme borçlusuna yapılacak ödemenin geçerli olmayacağı veya elinde bulundurduğu menkul malı ancak tahsil dairesine teslim edebileceği ve malın amme borçlusuna verilmemesi gerektiği, aksi takdirde amme borçlusuna yapılan ödemeler ile malın bedelini tahsil dairesine ödemek zorunda kalacağı ve bu maddenin üç, dört ve beşinci fıkra hükümleri üçüncü şahsa bildirilir.

Tahsil dairelerince düzenlenen haciz bildirileri, alacaklı tahsil dairelerince ya da alacaklı amme idaresi vasıtasıyla, posta yerine elektronik ortamda tebliğ edilebilir ve bu tebligatlara elektronik ortamda cevap verilebilir. Elektronik ortamda yapılacak tebliğe ve cevapların elektronik ortamda verilebilmesine ilişkin usûl ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.

Tahsil dairelerince düzenlenen haciz bildirileri; amme borçlusunun hak ve alacaklarının bulunabileceği bankaların şubelerine doğrudan veya mahallindeki tahsil dairesi aracılığı ile tebliğ edileceği gibi Maliye Bakanlığınca belirlenecek tutarın üzerindeki alacaklar için doğrudan bankaların genel müdürlüklerine de tebliğ edilebilir. Haciz bildirisi bankanın genel müdürlüğüne de tebliğ edilmiş ise

../...

- 3 - 2012/9537 2012/10741

tüm şubelerini kapsayacak şekilde beyanda bulunma yükümlülüğü bankanın genel müdürlüğüne aittir.

Haciz bildirisi tebliğ edilen üçüncü şahıs; borcu olmadığı veya malın yedinde bulunmadığı veya haczin tebliğinden önce borcun ödendiği veya malın tüketildiği ya da kusuru olmaksızın telef olduğu veya alacak borçluya veya emrettiği yere verilmiş olduğu gibi bir iddiada ise durumu, haciz bildirisinin kendisine tebliğinden itibaren yedi gün içinde tahsil dairesine yazılı olarak bildirmek zorundadır. Üçüncü şahsın süresinde itiraz etmemesi halinde, mal elinde ve borç zimmetinde sayılır ve hakkında bu Kanun hükümleri tatbik olunur.

Herhangi bir nedenle itiraz süresinin geçirilmesi halinde üçüncü şahıs, haciz bildirisinin tebliğinden itibaren bir yıl içinde genel mahkemelerde menfi tespit davası açmak ve haciz bildirisinin tebliğ edildiği tarih itibarıyla amme borçlusuna borçlu olmadığını veya malın elinde bulunmadığını ispat etmek zorundadır.

Somut olayda davalı idare tarafından vergi borçluları ... Ltd. Şti. ve ... Mimarlık Müh. Tic.nin davacı bankadaki mevduatlarına haciz konulması için elektronik ortamda davacı bankaya gönderilen 2.2.2009 tarihli haciz bildirilerine davacı banka tarafından 7 günlük itiraz süresi geçirilerek 12.2.2009 tarihinde cevap verildiğinden eldeki menfi tespit davası açılmıştır.

Davacı bu davada haciz bildirisinin tebliğ edildiği tarih itibarıyla amme borçlusuna borçlu olmadığını veya malın elinde bulunmadığını ispat etmek zorundadır. Bu amaçla davacının delil olarak dayandığı banka kayıtları üzerinde uzman bilirkişi(Hesap uzmanı,mali müşavir...gibi) incelemesi yaptırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken bu yönde delil toplanmadan davacı bankanın beyanı doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Kabule göre de,davalı idarenin dava açılmasına sebebiyet vermemesi nedeniyle yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmaması gerekirken aksine hüküm tesisi isabetli görülmemiştir.