Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/13859 K.2019/6999

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ..., davalı Pamtur Pamukkale Hlk İlşk. Met. İsl. Tas. Tur. Pet. Urun. San. Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, 06/10/2008 günü saat 18:20 sıralarında Antalya Fethiye Karayolu 6. Kilometresinde meydana gelen çift taraflı, ölümlü, yaralanmalı maddi hasarlı trafik kazasında ...'in sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı araç ile ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı otobüsün çarpıştığını, çarpma sonucu müvekkilinin yaralandığını, bu nedenle davacı ... için 20.000,00 TL manevi, vücut fonksiyon kaybı nedeni ile 10.000,00 lira maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Davalı ...Ş. vekili davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... davanın reddini savunmuştur.

Davalı Pamtur Pamukkale Halkla İlişkiler Metal İşleri Taşımacılık Turizm Petrol Ürünleri San. Tic. Ltd. Şti. vekili davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre, davanın manevi tazminat yönünden kabulü ile 20.000,00 TL’nin davalılar Pamtur Pamukkale Hlk İlşk. Met. İsl. Tas. Tur. Pet. Urun. San. Tic. Ltd. Şti. ile ...

mirasçıları... 'a velayeten kendi adına asaleten ...'tan tahsilde tekerrür olmamak üzere müştereken ve müteselsilen olay tarihi 06/10/2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine; maddi tazminat yönünden kabulü ile 27.888,97 TL'nin davalılar Pamtur Pamukkale Hlk İlşk. Met. İsl. Tas. Tur. Pet. Urun. San. Tic. Ltd.

Şti. ile ... mirasçıları ...'a velayeten kendi adına asaleten ...'tan 10.000,00 TL'ye olay tarihi 06/10/2008 tarihinden itibaren, 17.888,97 TL'ye ıslah tarihi 22/03/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalılardan Ergo Sigorta A.Ş.'den 10.000,00 TL'ye dava tarihi 07/06/2010 tarihinden itibaren, 17.888,97 TL'ye ıslah tarihi 22/03/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (Poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) tahsilde tekerrür olmamak üzere müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; karar, davalı ..., davalı Pamtur Pamukkale Hlk İlşk.

Met. İsl. Tas. Tur. Pet. Urun. San. Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre davalı ...’ın, davalı Pamtur Pamukkale Hlk İlşk. Met. İsl. Tas. Tur. Pet. Urun. San. Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı ...Ş. vekilinin aşağıdaki bentler kapsamında kalan yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-6098 sayılı TBK'nun 56.(818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 47.) maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

O halde mahkemece; meydana gelen trafik kazası sonucu davacının yaralanması nedeniyle duyduğu acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla; zararın ağırlığı, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ve kazanın meydana geldiği tarih ve olay tarihindeki paranın alım gücü göz önünde bulundurularak davacı için hak ve nasafet kuralları çerçevesinde daha düşük manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken, somut olay ile bağdaşmayan, yüksek miktarda manevi tazminata hükmedilmesi uygun görülmemiş ve kararın bozulması gerekmiştir.

3-Dava, trafik kazasından kaynaklanan maluliyet nedeni ile tazminat istemine ilişkindir. Davalı ...Ş. davacının içinde yolcu olarak bulunduğu aracın trafik sigortacısıdır.

Davaya konu trafik kazası Antalya-Fetiye karayolunda ticari taşıma sırasında meydana gelmiştir.

4925 sayılı Yasanın 18. maddesi uyarınca taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Yasanın 17. maddesinde düzenlenen sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadırlar. Anılan Yasanın 19/son ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.8. maddeleri hükümlerine göre meydana gelen zarar öncelikle taşımacının sorumluluk sigortasından karşılanır.

Ancak, bu sigortanın hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısım için; sırasıyla zorunlu mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur.

Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu yolcuların uğradığı bedeni zararlar bakımından taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortacısı, trafik sigortacısı ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir.

Başka bir anlatımla, yolcunun uğradığı bedeni zararlar, taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortası kapsamında ise, bu aracın trafik veya ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu doğmayacaktır. Ancak, limit aşımında sırasıyla zorunlu ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacılarının sorumluluğu söz konusu olacaktır.

Somut olayda,riziko tarihi itibarıyle taşımacılık sigortası olup olmadığı araştırılıp sonucuna göre değerlendirme yapılması gerekirken eksik incelemeyle karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir. 4-Bozma neden ve şekline göre, davalı ...Ş. vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.