Karar Özeti
2. Ceza Dairesi 2024/16590 E. , 2025/1276 K. "İçtihat Metni" İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ:Çocuk Mahkemesi SAYISI: 2013/565 E., 2013/961 K. ŞİKÂYETÇİ: Selahattin Deryal SUÇLAR: Hırsızlık, mala zarar verme İNCELEME KONUSU KARARLAR: Mahkûmiyet KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN: Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıta
Karar Detayı
2. Ceza Dairesi 2024/16590 E. , 2025/1276 K. "İçtihat Metni" İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ:Çocuk Mahkemesi SAYISI: 2013/565 E., 2013/961 K. ŞİKÂYETÇİ: Selahattin Deryal SUÇLAR: Hırsızlık, mala zarar verme İNCELEME KONUSU KARARLAR: Mahkûmiyet KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN: Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: İlgili kararın kanun yararına bozulması I. İSTEM Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 22.11.2024 tarihli ve KYB-2024/108182 sayılı kanun yararına bozma isteminin; " Dosya kapsamına göre; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 168/1. maddesinde yer alan " Hırsızlık, mala zarar verme, güveni kötüye kullanma, dolandırıcılık, hileli iflâs, taksirli iflâs (…)(1) suçları tamamlandıktan sonra ve fakat bu nedenle hakkında kovuşturma başlamadan önce, failin, azmettirenin veya yardım edenin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun uğradığı zararı aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi halinde, verilecek cezanın üçte ikisine kadarı indirilir. (2) Etkin pişmanlığın kovuşturma başladıktan sonra ve fakat hüküm verilmezden önce gösterilmesi halinde, verilecek cezanın yarısına kadarı indirilir.(4) Kısmen geri verme veya tazmin halinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için, ayrıca mağdurun rızası aranır.” şeklindeki düzenleme karşısında, somut olayda müştekinin 01/11/2007 tarihli duruşmada suça sürüklenen çocuklar tarafından soruşturma evresinde güvercinlerinin iade edilerek zararının giderildiğinin beyan edildiği cihetle, suça sürüklenen çocuk hakkında 5237 sayılı Kanun'un 168/1. maddesi uyarınca hükmolunan cezadan indirim yapılması gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde fazla ceza tayininde, Kabule göre de; Suça sürüklenen çocuğun inceleme dışı Ahmet Kurt ve Ali Yeşilbudak ile birlikte şikâyetçiye ait evin çatısına çıkarak güvercinlerin bulunduğu kafesin asma kilidini kırarak 12 adet güvercini çalması şeklindeki eylemine uyan ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 151/1 ve 31/2. maddelerinde düzenlenen mala zarar verme suçu için öngörülen cezanın üst sınırına göre, 5237 sayılı Kanun’un 66/1-e ve 66/2 maddeleri uyarınca hesaplanan 4 yıllık olağan (aslî) zamanaşımı süresinin (hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı nedeniyle duran süre de eklendikten sonra) inceleme dışı suça sürüklenen çocuk Ali Yeşilbudak'ın sorgusunun yapıldığı 25/03/2008 tarihinden 28/11/2013 olan mahkûmiyet tarihine kadar dolduğu gözetilmeden, suça sürüklenen çocuk hakkındaki mala zarar verme suçundan açılan kamu davasının zamanaşımı nedeniyle düşürülmesi yerine, yargılamaya devamla yazılı şekilde karar verilmesinde, isabet görülmemiştir. ” şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır. II. Mala zarar verme suçundan kurulan hükme yönelik kanun yararına bozma talebinin incelemesinde; A. GEREKÇE Suça sürüklenen çocuğun inceleme dışı Ahmet Kurt ve Ali Yeşilbudak ile birlikte şikâyetçiye ait evin çatısına çıkarak ve güvercinlerin bulunduğu kafesin asma kilidini kırarak 12 adet güvercini çalması şeklindeki eylemine uyan ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 151/1 ve 31/2. maddelerinde düzenlenen mala zarar verme suçu için öngörülen cezanın üst sınırına göre, aynı Kanun’un 66/1-e ve 66/2 maddeleri uyarınca hesaplanan 4 yıllık olağan (aslî) zamanaşımı süresinin (hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı nedeniyle duran süre de eklendikten sonra) inceleme dışı suça sürüklenen çocuk Ali Yeşilbudak'ın sorgusunun yapıldığı 25.03.2008 tarihinden 28.11.2013 olan mahkûmiyet tarihine kadar dolduğu gözetilmeden, suça sürüklenen çocuk hakkındaki mala zarar verme suçundan açılan kamu davasının zamanaşımı nedeniyle düşürülmesi yerine, yargılamaya devamla yazılı şekilde hüküm kurulması hukuka aykırı bulunmuştur. B.KARAR Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE, Adana 3. Çocuk Mahkemesinin 28.11.2013 tarihli ve 2013/565 Esas, 2013/961 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesi gereği mala zarar verme suçu bakımından KANUN YARARINA BOZULMASINA, aynı maddenin 4. fıkrasının (d) bendinin verdiği yetkiyle; suça sürüklenen çocuk hakkında mala zarar verme suçundan açılan kamu davasının, 5237 sayılı Kanun’un 73/4 ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 223/8. maddesi uyarınca zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE, mala zarar verme suçundan hükmolunan cezanın kaldırılmasına, verilen kararın niteliği itibariyle mala zarar verme suçu bakımından (1) no'lu kanun yararına bozma talebinde belirtilen durum hakkında karar verilmesine yer olmadığına, III. Hırsızlık suçundan kurulan hükme yönelik kanun yararına bozma talebinin incelemesinde; A. GEREKÇE 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 168. maddesinde yer alan “(1) Hırsızlık, mala zarar verme, güveni kötüye kullanma, dolandırıcılık, hileli iflâs, taksirli iflâs (…)(1) suçları tamamlandıktan sonra ve fakat bu nedenle hakkında kovuşturma başlamadan önce, failin, azmettirenin veya yardım edenin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun uğradığı zararı aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi halinde, verilecek cezanın üçte ikisine kadarı indirilir. (2) Etkin pişmanlığın kovuşturma başladıktan sonra ve fakat hüküm verilmezden önce gösterilmesi halinde, verilecek cezanın yarısına kadarı indirilir.” şeklindeki düzenleme dikkate alındığında, somut olayda, şikâyetçinin 01.11.2007 tarihli duruşmada, suça sürüklenen çocuklar tarafından soruşturma aşamasında güvercinlerinin iade edilerek zararının karşılandığını beyan etmesi karşısında, suça sürüklenen çocuk hakkında etkin pişmanlık koşulları oluştuğu hâlde, cezasından 5237 sayılı Kanun'un 168/1. maddesi uyarınca indirim yapılmaması suretiyle fazla ceza tayin edilmesi hukuka aykırı bulunmuştur. B. KARAR Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE, Adana 3. Çocuk Mahkemesinin 28.11.2013 tarihli ve 2013/565 Esas, 2013/961 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 309/3. maddesi gereği, KANUN YARARINA BOZULMASINA, aynı maddenin 4. fıkrasının (d) bendinin verdiği yetkiyle; suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık suçundan 5237 sayılı Kanun’un 142/1-b maddesi uyarınca belirlenen 2 yıl hapis cezasından, aynı Kanun'un 143/1. maddesi uyarınca 1/6 oranında artırım yapılarak 2 yıl 4 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, devamında aynı Kanun'un 31/2. maddesi uyarınca 1/2 oranında indirim yapılarak 1 yıl 2 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, devamında aynı Kanun'un 168/1. maddesi uyarınca 2/3 oranında indirim yapılarak 4 ay 20 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, devamında aynı Kanun'un 62. maddesi uyarınca 1/6 oranında indirim yapılarak 3 ay 26 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, hapis cezasının aynı Kanun’un 50/3 ve 52/2. maddeleri uyarınca günlüğü 20,00 TL’den adlî para cezasına çevrilmek suretiyle, suça sürüklenen çocuk hakkında sonuç ceza olarak 2.320,00 TL adlî para cezasına hükmedilmesine, 52/4. maddesi uyarınca adlî para cezasının 24 eşit taksitle ödenmesine, infazın bu ceza miktarı üzerinden yapılmasına, hükmün diğer bölümlerinin aynen korunmasına, dava dosyasının Yerel Mahkemeye gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 03.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Adana 3. Cocuk Mahkemesi, suca surklenen cocugu evin catisindan 12 guvercin calma eylemi nedeniyle hirsizlik ve mala zarar vermeden mahkum etmistir. Sikayetci, guvercinlerin sorusturma asamasinda iade edilerek zararinin karsilandigini beyan etmis; kanun yararina bozma istenmistir.
Hukuki İlke: Mala zarar verme sucu bakimindan TCK'nin 66/1-e ve 66/2 maddelerindeki olagan zamanasimi dolmussa dava dusurulur; hirsizlik yonunden ise sorusturma asamasinda iade ile zarar tam giderildiginde TCK 168/1 uyarinca etkin pismanlik indirimi uygulanmasi zorunludur.
Uygulama Sonucu: Kanun yararina bozma KABUL edilerek mala zarar verme sucundan dava zamanasimi nedeniyle DUSURULMUS; hirsizlik sucunda ise etkin pismanlik ve yas indirimleri uygulanarak ceza yeniden hesaplanip adli para cezasina cevrilmis, fazla ceza duzeltilmistir.
Dava Strateji Notu: Cocuk dosyalarinda hem olagan zamanasimini (HAGB nedeniyle duran sure eklenerek) hem de sorusturmadaki iade/tazmini birlikte degerlendirin; iki kaldirac (zamanasimi dusme + TCK 168/1 indirimi) birlikte kullanildiginda ceza cogu kez adli para cezasina kadar geriler.