Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2024/3929 K.2025/4227

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı kadın vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davacı kadın vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davalı kadın vekilinin tasfiye konusu 52 nolu bağımsız bölüme yönelik diğer temyiz itirazlarının incelemesinde; TMK'nin 219. maddesinde edinilmiş mallar, her eşin bu mal rejiminin devamı süresince karşılığını vererek elde ettiği malvarlığı değerleri olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanun'un 220. maddesinde de kişisel mallar sayılmış olup düzenlemeye göre, eşlerden birinin yalnız kişisel kullanımına yarayan eşyalar, mal rejiminin başlangıcında eşlerden birine ait bulunan veya bir eşin sonradan miras yoluyla ya da herhangi bir şekilde karşılıksız kazanma yoluyla elde ettiği malvarlığı değerleri, manevi tazminat alacakları ve kişisel mallar yerine geçen değerler kişisel maldır.

TMK'nin 222/1. maddesi uyarınca, belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia eden kimse, iddiasını ispat etmekle yükümlüdür. TMK'nin 222/3. maddesi uyarınca da, bir eşin bütün malları, aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş maldır.

Ayrıca, ispat yükü TMK'nin 6/1. maddesinde “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür” ve HMK'nin 190. maddesinde de, “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir” şeklinde düzenlenmiştir.

Yukarıda açıklanan kanuni düzenleme ve ilkeler uyarınca yapılan incelemede; somut olayda, Mahkemece, 52 nolu bağımsız bölümün edinilmesinde davalı erkeğin kişisel malı niteliğindeki dava dışı 3 nolu bağımsız bölümün satışından elde edilen 18.000,00 TL'nin kullanıldığına yönelik kabulü yerinde ise de, edinme bedelinin bakiye kısmı olan 4.500,00 TL'nin de kişisel malla karşılandığına yönelik kabulü hatalıdır.

Şöyle ki, 52 nolu bağımsız bölümün edinme tarihi itibariyle edinilmiş mal olduğu, edinme bedelinin bakiye kısmı olan 4.500,00 TL'nin kanuni karine gereğince edinilmiş mal olduğu, aksinin, yani kişisel malla karşılandığının davalı erkek tarafından tanık delili dışında mevcut delillerle somut olarak ispat edilemediği anlaşılmaktadır.

O halde, Mahkemece, 52 nolu bağımsız bölümün edinme bedelinin 4.500,00 TL'sinin davalı erkek tarafından kişisel malla karşılandığı mevcut delillerle ispat edilemediğinden edinilmiş maldan karşılandığı kabul edilerek bu kısım yönünden davacı kadın lehine artık değere katılma alacağı hesaplanması gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuş, bozmayı gerektirmiştir.