Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/1068 K.2023/1032

Taraflar arasındaki istirdat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

Davacı vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı; davalı ile aralarındaki 01.04.2002 başlangıç tarihli kira sözleşmesi gereğince Galeria isimli alışveriş merkezinde bulunan iş yerini kullandığını, taşınmazı tahliye edip boş olarak davalı şirkete teslim ettiğini, davalı tarafından aleyhine kira farkı alacağı ve faiz talebi toplamı üzerinden icra takibi başlatıldığını, icra baskısı altında toplam 81.681,00 TL (faiz ve vekalet ücreti yönünden) fazla ödeme yaptığını ileri sürerek fazla ödemenin istirdat hükümlerine göre, bunun uygun görülmemesi halinde ise sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre davalıdan ödeme tarihinden itibaren ya da ihtarnamelerine cevap tarihi olan 28.11.2013 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı; davacının icra takibine konu borcu itiraz süresi içinde ödemeyi tercih ettiğini bu nedenle cebri icra tehdidi altında ödeme yaptığı iddiasının gerçek dışı olduğunu, davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, istirdat talebine dayanak olarak gösterilen bozma ilamına karşı karar düzeltme yoluna gittiklerini ve kararın henüz kesinleşmediğini, ayrıca eldeki davaya konu icra takibiyle o kararın ilgisinin olmadığını, her iki hukuk sebebi yönünden de dava açma koşulları bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 03.12.2015 tarihli, 2014/1024 E., 2015/1025 K., sayılı kararı ile temerrüt faizi bakımından 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK'nın) 120 nci maddesindeki sınırlama gözetilmek suretiyle davacının icra dosyasına fazladan 87.697,63TL faiz, 5.001,24 TL vekalet ücreti ödemesinde bulunduğu gerekçesiyle, taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairece verilen 27.03.2019 tarihli ve 2017/6065 E., 2019/2610 K., sayılı ilamla; tesis edilen hükmün hangi hukuki sebebe dayandırıldığı açıklanarak karar verilmesi gerekirken görünüşte gerekçe ile doğrudan sonucun açıklanması suretiyle karar verildiğinden bahisle Mahkeme kararı bozulmuştur.

B. Karar Düzeltme

1. Dairemiz bozma ilamına karşı karşı, süresi içinde davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

2. Dairece verilen 19.12.2019 tarihli ve 2019/3652 E., 2019/10314 K. sayılı ilamla; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 8/1 inci maddesinde yer alan "ticari işlerde faiz oranı serbestçe belirlenebilir" hükmü ile 4/1 inci maddesinde yer alan "Her iki tarafında ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır." düzenlemeleri uyarınca davalının tacir olduğu dikkate alınarak faiz hesabında TBK’nın 88 ve 120 nci maddelerindeki sınırlamaların uygulanmayacağı gözetilerek sonucuna göre bir hüküm kurulması gerektiğinden bahisle davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme hükmünün bu değişik gerekçe ile bozulmasına karar verilmiştir.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bozmaya uyan Mahkemece; bilirkişi raporu aldırılarak bozma kararına uygun şekilde yapılan hesaplama neticesinde davacının istirdatını talep edebileceği bir alacağının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Dairenin 11.10.2022 tarihli ve 2022/6356 E., 2022/7586 K. sayılı kararıyla, Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı, davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Davacı vekili; tarafları ve kira sözleşmesi aynı olan farklı icra takibi ve itirazın iptali davalarında davalı lehine olan kararın Yargıtay (Kapatılan) 6. Hukuk Dairesi tarafından TBK'nın76, 88 ve120 nci maddeleri uyarınca faizin fahiş olduğu gerekçesiyle bozulduğunu ve bozma kararının kesinleştiğini, bozma kararı sonrası verilen kararın ise Dairece onanarak kesinleştiğini, bilirkişi raporunun eksik inceleme ve hatalı değerlendirme içerdiğini, itirazlarının karşılanmadığını, ticari işlerde faizin serbestçe kararlaştırılacağı değerlendirmesinin hatalı olduğunu, sözleşmede faizin yıllık olarak kararlaştırıldığını, ileri sürerek; kararın düzeltilmesini ve Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, istirdat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu

III - Ticari işlerde faiz

1. Oran serbestisi ve bileşik faizin şartları MADDE 8- (1) Ticari işlerde faiz oranı serbestçe belirlenir. (2) Üç aydan aşağı olmamak üzere, faizin anaparaya eklenerek birlikte tekrar faiz yürütülmesi şartı, yalnız cari hesaplarla her iki taraf bakımından da ticari iş niteliğinde olan ödünç sözleşmelerinde geçerlidir. Şu şartla ki, bu fıkra, sözleşenleri tacir olmayanlara uygulanmaz. (3) Tüketicinin korunmasına ilişkin hükümler saklıdır. (4) Bu maddenin ikinci ve üçüncü fıkralarına aykırı olarak işletilen faiz yok hükmündedir.

3. Değerlendirme

Davada verilen bozma kararlarının kapsamı dışında kalarak kesinleşen yönlere ilişkin davalı tarafça ileri sürülen sebeplerin artık incelenmesinin mümkün olmadığı, tarafları tacir olan sözleşmede yer alan faiz oranının tarafları bağlayıcı olduğu ve sözleşmenin 1.10 numaralı hükmünde açıkça aylık %12 temerrüt faizi kararlaştırıldığı, bilirkişi raporunda bozma ilamı ve sözleşme hükmüne uygun olarak aylık %12 faiz esas alınarak hesaplama yapıldığı, mahkemece bozma ilamına uyularak verilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu dolayısıyla davalı tarafın karar düzeltme dilekçesinde bildirdiği sebeplerin Dairece verilen onama kararının düzeltilmesini gerektirecek nitelikte bulunmadığı anlaşılmıştır.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Karar düzeltme talebinin REDDİNE,

Aşağıda yazılı para cezası ile bakiye harcın karar düzeltme isteyene yükletilmesine,