Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/2296 K.2025/5904

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkili ile davalı arasında noterde 05.07.2021 tarihinde adi ortaklık sözleşmesi tanzim edildiğini, sözleşme konusunun Ödemiş Belediyesine ait ...Mahallesi ...Otel ikmal inşaatı ve ...Gölü ...1.

Kısım rekreasyon alanı düzenlemesi yapım işi olduğunu, davalı şirketin pilot ortak olması sebebiyle ortaklığa konu işin tüm işleyişiyle ilgilenerek yürüttüğünü, yani inşaatın yapımı, hak edişlerin tanzimi ve tahsili, ödemelerin yapılması vb. tüm işleri tek başına yaptığını, defalarca talep edildiği halde işleyiş ile ilgili iş ve işlemlerin neler olduğunu, kimlere ne kadar ödeme yapıldığı gibi konularda bilgi vermeyen davalının ihale işini de yarım bırakması nedeniyle Ödemiş Belediyesince ihalenin feshedildiğini ileri sürerek; müvekkili ile davalı şirketin ortaklığına ilişkin olarak,

davalı pilot ortakça yapılan tüm iş ve işlemlerin, adi ortaklığın başından itibaren ortakların yaptığı şahsi ödemelerin ve tarafların birbirinden alacaklı olup olmadığının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun)106. maddesi kapsamında tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davacı ile müvekkili arasında davaya konu adi ortaklığın akdedildiğini, bu sözleşmeye ilişkin Ödemiş 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2024/253 E. sayılı dosya ile yargılamaya devam edildiğini, davacının işin hiç bir aşamasıyla ilgilenmediğini, üzerine düşen sorumlulukları layıkıyla yerine getirmediğini, davalı şirket ve yöneticisinin ortaklıktan alacaklı durumda olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; adi ortaklık sözleşmesinden dava tarihine kadar üç yıldan fazla süre geçtiği, davalı tarafın yılda en az bir defa hesap vermediğine ilişkin bir delil ve belgenin dosyaya sunulmadığı,

ortaklığın işleyişi hakkında bilgi almadığını iddia eden davacı ortağın, ortaklığın işleyişi hakkında bilgi alma, defter ve kayıtlarını inceleme, bunlardan örnek alma ve mali durumu hakkında özet çıkarma hakkının kullanılması konusunda davalı şirketten talepte bulunma, kabul edilmediği takdirde bilgi alma ve inceleme hakkı talepli dava açma hakkının bulunmasına rağmen geçen 3 yıllık sürede bu nitelikte talepte bulunduğu, kabul edilmediği ve dava açıldığı konusunda bir belge sunmadığı,

adi ortaklığa ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 631. maddesinden yararlanarak davalı şirketten talepte bulunmak ve gerektiği takdirde dava açmak hakkı varken, 6100 sayılı Kanunun 106. maddesi hükmü çerçevesinde tespit davası açmasında davacının hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle; dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; davanın gerekçesiz olarak ve sunulan deliller nazara alınmaksızın reddine karar verildiğini, pilot firma olan davalı ortaktan defalarca bilgi ve belge talep edildiği halde işleyiş ile ilgili bilgi ve belge verilmediğini, davalı şirket aleyhine herhangi bir alacak davası açılmadan önce hak ve alacağının tespiti için 6100 sayılı Kanunun 106. maddesi gereği tespit davası açmakta hukuki yararının bulunduğunu ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, adi ortaklığa konu iş ile ilgili davalı tarafça yapılan tüm iş ve işlemlerin, adi ortaklığın başından itibaren ortakların yapmış oldukları şahsi ödemelerin ve tarafların birbirinden alacaklı olup olmadıklarının tespiti istemine ilişkindir. Temyiz edilen kararın dayandığı bilgi ve belgelere, belirtilen gerekçeye, özellikle adi ortaklığa konu iş ile ilgili davacı ortağın 6100 sayılı Kanun kapsamında tespit davası açmakta hukuki yararının olmadığının anlaşılmasına göre, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VII. KARAR