Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/35 K.2025/3403

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin T.C. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca her yıl çiftçilere ödenen destekleme hak edişlerini almak için ... Bankası A.Ş. ... Şubesine gittiğinde, hesaptaki paranın davalı şirket tarafından yapılan tarımsal sulamadan kaynaklanan elektrik borcu bildirimi sebebiyle bloke edildiğini öğrendiğini, davalı şirketin müvekkilinin kaçak elektrik kullandığından bahisle kaçak elektrik cezası tahakkuk ettirdiğini, müvekkili hakkında yedisi ...

İcra Müdürlüklerince ve ikisi Merkezi Takip Sisteminden (MTS) olmak üzere dokuz icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin kaçak elektrik kullanmadığını, davalı şirketin Çiftçi Kayıt Sistemi kayıtlarına bakarak çiftçiler hakkında afaki bir yorumla borç tahakkukunda bulunduğunu, mahallinde hiçbir inceleme ve araştırma yapmayan davalı şirketin gerçeğe aykırı tutanaklara dayanarak müvekkil hakkında borç tahakkukunda bulunduğunu ileri sürerek; şimdilik 1.000,00 TL borçlu olmadığının tespitine ve davalının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, destekleme hak edişlerine konulan blokelerin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı, davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesinde düzenlenen ispat yüküne ilişkin genel kuralın menfi tespit davaları için de geçerli olduğu, borçlu borcun varlığını inkar ediyorsa ispat yükü davalı durumunda olmasına karşın alacaklıya düşeceği, menfi tespit davasında kural olarak hukuki ilişkinin varlığını ispat yükü davalı/alacaklıda olduğu ve alacaklının hukuki ilişkinin/borcun varlığını kanıtlaması gerektiği, davalı tarafın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 139. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi uyarınca verilen kesin süreye rağmen delil sunmadığı gerekçesiyle, ...

İcra Müdürlüklerince yürütülen icra dosyaları yönünden ıslah dilekçesi doğrultusunda kabul ile davacının davalı şirkete borçlu olmadığının tespitine, dava konusu 2021/1115756 ve 2021/1602276 sayılı MTS dosyası yönünden ise pasif husumet bulunmadığından reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; fiziki dosya ve UYAP kayıtları itibariyle karar tarihinden önce davalının vekaletnamesinin dosyaya sunulmadığı, Mahkeme tarafından reddedilen kısım itibariyle vekalet ücretine hükmedilmemesinin usul ve yasaya uygun olduğu, alacağa dayanak belgelerin davalı tarafından dosyaya sunulmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; davalı şirketten istenilen kaçak elektrik tespit tutanakları ve diğer belgelerin akıbeti sorulmadan ve cevap verilmesi beklenmeden karar verildiğini, davacı tarafından kullanılan kaçak elektrik miktarının tahakkuk ettirildiğini, davacının yazılı faturaya bildirim tarihinden başlayarak on beş iş günü içinde kanıt ve belgeler ile birlikte itirazda bulunabilecekken itiraz etmeyerek faturayı kabul etmiş sayıldığını, istenilen belgelerin süresinde sunulmaması konusunda müvekkilinin kusurunun bulunmadığını,

müvekkilinin kaçak elektrik kullanımının en yoğun olduğu bölgede elektrik dağıtım işi yaptığını 6100 sayılı Kanun'un 145. maddesi uyarınca, yargılamayı uzatma niyeti ile hareket etmeyen müvekkilinin delillerini sonradan sunmasına izin verilmesi gerektiğini ileri sürerek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, kaçak elektrik tahakkukundan kaynaklı icra takiplerinden borçlu olunmadığının tespitine ilişkindir. Somut olayda; ispat yükünün davalı şirkete ait olduğu, davalı vekiline ihtar içerir duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edildiği halde cevap dilekçesinin süresinde dosyaya sunulmadığı, hâkimlerin yargılamayı belli sürede bitirmeleri hususunda adil yargılama kapsamında hukuki sorumluluğunun bulunduğu birlikte değerlendirildiğinde, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR